โอโซนในชั้นบรรยากาศมีประโยชน์หรืออันตรายอย่างไร

คำถาม:
โอโซนในชั้นบรรยากาศมีประโยชน์หรืออันตรายอย่างไร?
คำตอบ:
โอโซนในชั้นบรรยากาศสตราโทสเฟียร์ (10-50 กิโลเมตรจากระดับพื้นโลก) เป็นโอโซนดีที่ช่วยป้องกันรังสี UV จากดวงอาทิตย์ ทำให้สิ่งมีชีวิตอยู่รอดได้ แต่โอโซนในชั้นโทรโพสเฟียร์ (ใกล้พื้นโลก) เกิดจากการเปลี่ยนแปลงของสารพิษจากควันรถและโรงงานภายใต้แสงแดด เป็นสารพิษที่ทำลายระบบหายใจ ปอด และหลอดเลือด จึงถือว่าเป็นอันตรายต่อมนุษย์

5 เคล็ดลับสุขภาพดี เปลี่ยนคุณเป็นคนใหม่ by หมอแอมป์ [Dr. Amp Guide👨‍⚕️ & Dr.Amp Podcast]

จากช่อง:DrAmp Team
คำบรรยายที่เกี่ยวข้อง
00:49:45โอโซนครับ เขามีทั้งข้อดีข้อเสียในตัวเขาเอง
00:49:49เรามาดูโอโซนที่ดีก่อน ชั้นบรรยากาศนะครับในโลกมนุษย์นี้มีอยู่ 5 ชั้น
00:49:54ชั้นที่ 1 เนี่ยจะสูงจากผิวโลกประมาณ 0-10 กิโลเมตรนะ
00:49:59ชั้นนี้ก็เรียกว่า โทรโพสเฟียร์ (Troposphere) นะครับ
00:50:03แล้วชั้นต่อไปครับ เขาชื่อว่าชั้น สตราโทสเฟียร์ (Stratosphere) นะครับ
00:50:07ชั้นนี้เป็นชั้นที่ 2 ครับจะสูงจากผิวโลกประมาณ 10-50 กิโลเมตรซึ่งสูงมากเลยนะครับ
00:50:13ชั้นนี่แหละครับคือชั้นที่เรียกว่า Good Ozone หรือว่าโอโซนดี
00:50:18โอโซนที่อยู่ในชั้นบรรยากาศสตราโทสเฟียร์เนี่ยเขาช่วยในการปกป้องโลกครับ
00:50:24ปกป้องโลกเราเลยนะครับ ไม่ว่าจะเป็นสิ่งมีชีวิตชนิดอื่นที่ไม่ใช่มนุษย์ด้วยเนี่ย
00:50:30ปกป้องเราจากรังสี UV ครับ ไม่ว่าจะเป็น UVA UVB UVC
00:50:36โอโซนในชั้นบรรยากาศชั้นเนี่ยนะครับ 10-50 กิโลเมตรเนี่ย
00:50:41เลยเป็นโอโซนที่ทำให้สิ่งมีชีวิตอยู่รอดได้ มนุษย์อยู่รอดได้นะครับ
00:50:45ถ้าตรงไหนมีโอโซนเยอะนะครับ แสดงว่าตรงนั้นเนี่ยเต็มไปด้วยต้นไม้นะครับ เต็มไปด้วยอากาศที่ดี
00:50:53ถ้าตรงไหนโอโซนเหลือน้อยในชั้นนี้นะครับ
00:50:56เขาเรียกว่าหลุมโอโซน
00:50:58ก็คือมีโอโซนแหละครับแต่มีในปริมาณที่น้อยลงเรื่อยๆ
00:51:02เนื่องจากเกิดมาจากสารพิษต่างๆ ที่มนุษย์ทำหรืออะไรก็ตามเนี่ย
00:51:07ลอยขึ้นมาแล้วทำลายไป
00:51:09ถ้าทำลายไปเนี่ยเป็นหลุมโอโซนเนี่ย ก็ทำให้
00:51:13สารต่างๆที่ไม่ดีเช่นรังสียูวีหรืออะไรก็ตาม ลงมาทำลายมนุษย์ได้มากขึ้น
00:51:19จึงมีข้อตกลงกันเลยนะครับว่าข้อตกลงนานาชาติชื่อว่า
00:51:23มอนทรีออลโปรโตคอล (Montreal Protocol ) นะครับ ในปี พ.ศ. 2530
00:51:26มี 197 ประเทศมาลงนามกันเลยว่าเราจะมาปกป้องชั้นโอโซนกัน
00:51:32เพราะชั้นโอโซนที่อยู่ในชั้นสตราโทสเฟียร์หรือประมาณ 10-50 กิโลเมตรจากผิวโลกมนุษย์เนี่ย
00:51:39เป็นโอโซนที่มีประโยชน์มากนะครับ
00:51:42เลยทำให้วันที่ 16 กันยายนของทุกปีนี้ เป็นวันปกป้องชั้นโอโซนโลกนะครับ
00:51:49หรือที่เรียกว่า International Day for the Preservation of the Ozone Layer
00:51:54ก็คือทุกประเทศเลยครับต้องมาช่วยกันครับว่าเราต้องมาช่วยปกป้องโอโซนนะ
00:52:00ถ้าเรามีโอโซนในชั้นบรรยากาศตรงนี้เยอะๆ นะครับ ก็แสดงว่าพื้นที่ภูมิประเทศแถบนั้นเนี่ยอุดมสมบูรณ์
00:52:08แล้วก็ปราศจากการทำลายชั้นบรรยากาศ อันนี้เขาเรียกโอโซนดี
00:52:13ส่วนที่ 2 ครับที่ทำให้เราเริ่มสับสนว่าแล้วโอโซนที่ไม่ดีล่ะคืออะไรนะครับ
00:52:19ก็คือโอโซนที่เกิดขึ้นในชั้นบรรยากาศตรงโลกมนุษย์นี่แหละครับ
00:52:23ก็คือโทรโพสเฟียร์ครับ ก็คือ 0-10 กิโลเมตร คือไม่เกิน 10 กิโลเมตรจากผิวโลกเนี่ย
00:52:29เขาเรียกว่า Bad Ozone หรือว่าโอโซนที่เกิดขึ้นมาแล้วทำลายมนุษย์
00:52:34มีการวิจัยรับรองประสิทธิภาพของโอโซนไว้นะครับ ข้อดีก็มีนะครับ
00:52:39ว่าโอโซนที่มนุษย์สร้างขึ้นเนี่ย ใช้ในการฆ่าเชื้อในระบบน้ำประปาได้นะครับ
00:52:44ใช้ในทางการแพทย์ได้
00:52:46หลายท่านเคยเห็นน้ำดื่มฆ่าเชื้อโรคด้วยระบบโอโซน
00:52:50อันนี้มีการวิจัยมาว่า อ้อเขาคิดพบเจ้าตัวโอโซนเนี่ยเขาจะมีกลิ่นแปลกๆ กลิ่นเฉพาะของเขาเนี่ย
00:52:57เอามาใช้ในการฆ่าเชื้อโรคได้
00:53:00แต่ข้อเสียครับเจ้าโอโซนเนี้ยไม่ได้เกิดขึ้นมาเองนะครับเวลามันปนในชั้นบรรยากาศเนี่ย
00:53:05โอโซนเป็นสารพิษที่แปลกกว่าอย่างอื่นตรงที่
00:53:08สารอย่างอื่นเนี่ยพ่นออกมาเลย จากควันรถยนต์จากโรงงาน อุตสาหกรรมนะครับ
00:53:14แต่เจ้าโอโซน หรือ O3 เนี่ย
00:53:16ถูกผลิตขึ้นมาจากการที่พวกสารพิษต่างๆ อย่างอื่นนะครับ ไปโดนแสงแดด
00:53:22พอโดนปุ๊บเนี่ยทำให้เกิดแก๊สโอโซนขึ้นมา
00:53:26เพราะฉะนั้นโอโซนไม่ใช่เป็นศัตรูเบอร์หนึ่ง
00:53:28แต่เกิดขึ้นมาด้วยความบังเอิญระหว่างสารพิษเนี่ยไปเจอกับแสงแดด
00:53:33ก็เลยเกิด O3 ขึ้นมา
00:53:35เขาถึงเรียกว่าเป็น indirect นะครับ
00:53:37หรือ Secondary Pollution หรือ Pollution ที่เกิดขึ้นมาจากการเปลี่ยนแปลงสภาพจากการโดนแสงแดด
00:53:44แต่ต้นกำเนิดก็คือพิษทั่วๆ ไปที่มนุษย์เรา หรือว่าควันรถยนต์ หรือแก๊สต่างๆ สร้างขึ้น
00:53:50ข้อเสียของเจ้าโอโซนครับ
00:53:52มีการประกาศไว้นะครับโดย AQG ครับหรือ Air Quality Guidelines
00:53:57โดยองค์การอนามัยโลก WHO เลยนะครับว่า
00:54:00สารพิษในอากาศครับประกอบไปด้วย 4 ตัวนี้หลักๆ นะครับ
00:54:04ตัวที่ 1 ครับ ไนโตรเจนไดออกไซด์ (NO2)
00:54:07ตัวที่ 2 ครับ Particulate Matters หรือที่เราเรียกว่า PM นี่แหละครับ ไม่ว่าจะเป็น PM 2.5 หรือว่าขนาดอื่นๆ นะครับ
00:54:15ตัวที่ 3 ที่เป็นสารพิษครับ คือ ซัลเฟอร์ไดออกไซด์ (SO2)
00:54:19แล้วตัวที่ 4 ครับที่เขาประกาศว่าเป็นสารพิษนะครับก็คือเจ้าโอโซนหรือ O3 นี่แหละครับ
00:54:25โอโซนเมื่อสูดดมเข้าไปในความเข้มข้นที่อันตรายต่อมนุษย์เนี่ยก็คือ 0.25 ppm ขึ้นไปนะครับ
00:54:34จะทำลายระบบหายใจครับ ทำลายระบบเยื่อในจมูกนะครับ
00:54:39ลามจนถึงการทำลายปอดนะครับ กระทบไปถึงระบบหลอดเลือด
00:54:43และการพัฒนาไปสู่ภาวะหลอดเลือดแข็งก็เป็นได้ หลอดเลือดตีบก็เป็นได้
00:54:47ทำลายสุขภาพด้วยนะครับ พอเข้าใจนะครับนะ
00:54:51แสดงว่าโอโซนมีทั้งคุณทั้งโทษ