- คำถาม:
- วัณโรคปอดที่รักษาดีขึ้นแต่กลับมีอาการแย่ลง อาจเกิดจากอะไรบ้าง?
- คำตอบ:
- อาจเกิดจากการที่ภูมิคุ้มกันของร่างกายดีขึ้นหลังจากเชื้อวัณโรคลดลง ทำให้ภูมิคุ้มกันเริ่มเคลื่อนที่ไปโจมตีจุดที่ยังมีซากเชื้อหรือเชื้อที่ซ่อนอยู่ในอวัยวะอื่น เช่น ต่อมน้ำเหลือง กระดูก หรือเยื่อหุ้มสมอง จนเกิดการอักเสบและอาการแย่ลง ซึ่งแพทย์เรียกว่าภาวะพาราด็อกซิกเคิล (Paradoxical reaction)
รักษาวัณโรค แต่อาการแย่ลง|นพ.วินัย โบเวจา
คำบรรยายที่เกี่ยวข้อง
00:06:01โลกนี้นะครับเราเรียกทีวี Paradox สำหรับ
00:06:04คุณพ่อคุณแม่ที่ฟังอยู่ต่างจังหวัดนะครับ
00:06:06อาจจะไม่ต้องข้อขอชื่อหรือไม่ต้องจะให้
00:06:08รู้ว่าลูกหลานเราหรือใครในบ้านเราที่
00:06:11กำลังมีภาวะนี้แล้วหมอเขาบอกตรวจไม่เจอ
00:06:14อะไรเลยสงสัยภาวะอักเสบก็จะใช้คำประมาณ
00:06:17นี้นะครับก็จะบอกคุณพ่อก็ไม่ว่าคุยไม่มี
00:06:20อะไรครับมันเป็นปฏิกิริยาที่ภูมิต้านทาน
00:06:23มันดีขึ้นเราก็จะงงเอ้ยมันดีขึ้นได้ไง
00:06:27หน้าที่รักษาอยู่แล้วทำไมมันแย่ล่ะถ้า
00:06:29ภูมิต้านทานดีขึ้นมาดูกันนะผมพยายามวาด
00:06:32แบบบ้านๆนะครับก็คือสมมติว่าสมัยก่อนก่อน
00:06:35เริ่มรักษาเนี่ยเรามีเชื้อวัณโรคอยู่
00:06:37ประมาณ 10 ตัวในร่างกายแล้วก็จุกอยู่ที่
00:06:40ปอดเลยเนี่ยสมมตินะฮะระหว่างที่เรารักษา
00:06:42เนี่ยมันลดลงมันเหลือแค่สองสามจุดนะฮะ
00:06:47อย่าลืมนะครับแม่ระหว่างที่เรารักษาเนี่ย
00:06:49พอปริมาณเชื้อมันลดลงเนี่ยภูมิต้านทานเรา
00:06:53มันก็จะดีขึ้นจริงไหมครับเพราะอะไรครับ
00:06:55เพราะว่าภูมิที่มันพอเราเชื้อโรคมันน้อย
00:06:59ลงเนี่ยภูมิมันก็อิสระมากขึ้นมันก็ไม่ได้
00:07:01พูดแบบภาษาเพื่อนบ้านนะคือเชื้อไม่ได้ไป
00:07:05หมกมุ่นอยู่กับสนามรบตรงนี้ถ้าว่างแล้ว
00:07:07คือปูมันดีอ่ะพูดง่ายๆเพราะพูดมันดีเนี่ย
00:07:11มันก็จะวิ่งไปที่อื่นแล้วครับอย่าลืมผม
00:07:14พูดเสมอว่าวัณโรคจริงๆแล้วเนี่ยไอ้ที่เรา
00:07:18เห็นน่ะเป็นที่เอาไว้จริงมันมีมากกว่า
00:07:21หนึ่งอวัยวะแต่มันแค่ไม่ได้บอกออกอาการ
00:07:23ใช่ไหมครับงั้นเชื้อโรคมันก็เออภูมิเราก็
00:07:27จะวิ่งไปที่อื่นล่ะที่ไหนที่มีล่องลอยของ
00:07:29เชื้อโรคอยู่ไม่ว่าจะเป็นซากก็ตามนะฮะ
00:07:33เช่นสมมติผมพูดง่ายอย่างคนไข้ของผมเนี่ย
00:07:36เค้าอาจจะรักษาวันโรคปอดก็จริงแต่ผมไม่
00:07:39เคยมีใครปฏิเสธนะว่าเชื้อวัณโรคมันมีแค่
00:07:42ในปอดที่เมื่อไหร่จะมีมากกว่านั้นแต่มัน
00:07:45ไม่สำคัญเราไม่จำเป็นต้องไปนั่งไล่ตรวจ
00:07:47เพราะว่าการที่เราให้ยาฆ่าเชื้อมันก็สาด
00:07:50ค่าได้ทุกๆวัยวะที่มันมีอยู่แล้วใช่ไหม
00:07:53ครับจะต่อให้อวัยวะนั้นไม่ได้ออกอาการก็
00:07:56ตามมีที่ไหนเดี๋ยวยามันก็ตามไปทำลายเอง
00:08:00เต็มที่นิเพราะภูมิต้านทานคนเรามันดีขึ้น
00:08:04เนี่ยที่ไหนที่มันเหลือเชื้ออยู่หรือมัน
00:08:07เหลือซากของเชื้อ
00:08:09เออกูมันก็วิ่งเข้าไปก็ไปทำลายแล้วก็เกิด
00:08:13การอักเสบเกิดเป็นหนองแต่เป็นสีเป็นหนอง
00:08:16ได้นะฮะซึ่งพอตัดออกมาในลักษณะที่เนี่ยก็
00:08:20จะมองว่าเป็นอักเสบอย่างเดียวมันก็จะสวน
00:08:23กระแสกับอาการที่เหลือทั้งหมดนี้เราก็
00:08:25รักษาดีและงั้นพวกนี้ก็ไม่เป็นไรครับตาม
00:08:29กาลเวลาเนี่ยถึงเวลามันจะค่อยๆดีนะครับ