- คำถาม:
- ผลกระทบของไข้หวัดสเปนต่อโลกในอดีตมีอะไรบ้าง?
- คำตอบ:
- ไข้หวัดสเปนทำให้มีผู้เสียชีวิตประมาณ 40-50 ล้านคน หรือหนึ่งในสามของประชากรโลกในสมัยนั้น และส่งผลต่อการลงนามสนธิสัญญาแวร์ซายส์ เพราะประธานาธิบดีสหรัฐฯ วูดร็อว์ วิลสัน ติดเชื้อและล้มป่วย ทำให้การเจรจาขาดความยุติธรรม ซึ่งอาจเป็นสาเหตุหนึ่งที่นำไปสู่สงครามโลกครั้งที่ 2
ไข้หวัดสเปนโรคร้ายคนตาย 40 ล้าน! | Point of View
จากช่อง:Point of View
คำบรรยายที่เกี่ยวข้อง
00:06:56ไข้หวัดสเปนแพร่กระจายไปทั่วโลกอย่างรวดเร็ว
00:06:59อย่างไรก็ตามสิ่งที่น่ากลัวก็คือ
00:07:01การระบาดในระลอกแรกมันไม่ค่อยแสดงอาการค่ะทุกคน
00:07:04เพราะว่ามันระบาดในคนอายุ 20-40 ปี
00:07:07แล้วก็เป็นคนที่ค่อนข้างแข็งแรงไง
00:07:09ดังนั้นอาการมันก็เหมือนไข้หวัดธรรมดา
00:07:11ดูไม่มีอะไรมากมาย คนตายก็น้อยมาก ๆ
00:07:14เพราะว่ามันระบาดอยู่ในกลุ่มคนที่แข็งแรงไง
00:07:17จนกระทั่งถึงช่วงเดือนกรกฏาคม ปี 1918
00:07:20คนก็ยังชิว ๆ กัน รู้สึกว่าไม่เห็นเป็นอะไรเลย
00:07:23ก็แค่เป็นหวัด ติด ๆ กันแป๊บเดียวเดียวก็หาย
00:07:25คนตายนิดเดียวเอง
00:07:26ซึ่งในช่วงเวลาที่ทุกคนชิวนี้เอง
00:07:29ก็เป็นช่วงเวลาที่เชื้อแพร่กระจายอย่างรวดเร็ว
00:07:31อย่างที่วิวเล่าไปนี่แหละ
00:07:32ว่าทหารมีการส่งตัวข้ามอะไรต่าง ๆ กันด้วย
00:07:35ที่สำคัญนะคะ
00:07:36สุขอนามัยในสนามรบก็ไม่ได้ช่วยให้อะไรดีขึ้นเลย
00:07:39เพราะว่าการรบในสมัยสงครามโลกครั้งที่ 1
00:07:41มันคือการรบแบบสนามเพลาะ
00:07:43ถ้าเราเคยไปดูหนังกันจะเห็นว่ามันมีการขุด ๆ เป็นหลุม
00:07:47แล้วก็ให้ทหารไปหมกตัวในหลุม
00:07:49แล้วก็ซุ่มยิงกัน อะไรแบบนี้ใช่ไหมคะ
00:07:51ซึ่งหลุมนี้ก็เป็นหลุมเปียก ๆ เต็มไปด้วยหนู
00:07:54ดังนั้นเหมาะมากกับการที่เชื้อโรคมันจะแพร่กระจาย
00:07:57นี่ยังไม่นับว่าในค่ายทหารสมัยสงครามโลกครั้งที่ 1
00:08:00เขานอนกันเบียด ๆ ในโรงนอน
00:08:03ดังนั้นบอกเลยว่านี่คือสถานการณ์ที่ทุกคนติดกันไปหมดแล้ว
00:08:06แต่ทุกคนไม่รู้ตัวว่าตัวเองติด
00:08:08แค่รู้สึกว่าเป็นหวัดหรือเปล่า ติดหรือยัง
00:08:12อย่างไรก็ตามค่ะ
00:08:13เรื่องราวทั้งหมดเปลี่ยนไปในช่วงปลายปี 1918
00:08:17ในช่วงกันยายนถึงธันวาคม
00:08:19อยู่ดี ๆ เชื้อโรคมันก็กลายพันธุ์ขึ้นมาเสียอย่างนั้นเลยค่ะ
00:08:22ตอนนั้นเริ่มมีการรายงานเคสว่ามันมีเคสหนักมาก
00:08:26ที่อยู่ดี ๆ ก็ตาย อยู่ดี ๆ ก็เป็นอะไร
00:08:29บางคนหน้าฟ้าไปแล้วเพราะว่าเป็นหนัก
00:08:31ถึงขนาดว่าหายใจไม่ได้ หน้าฟ้านะคะ
00:08:33หรือบางคนไปแตะตัวไม่ได้เลยเพราะว่าเจ็บปวดทรมานมาก
00:08:36เรียกได้ว่าในช่วงปลายปีเนี่ยนะคะ
00:08:38คนเจ็บปวดล้มตายกันเป็นใบไม้ร่วงเลย
00:08:41ถึงขนาดที่ทำพิธีศพกันไม่ทัน ต้องกอง ๆ กันเอาไว้ตรงนั้น
00:08:45โดยเวลาสี่เดือนที่ระบาด เอาแค่สหรัฐอเมริกานะ
00:08:48มีคนตายไปหลายแสนมากเลยทีเดียวค่ะ
00:08:51เทียบกับสงครามโลกครั้งที่ 1
00:08:53ที่ทหารอเมริกาตายไปแค่แสนกว่าคนเท่านั้นเอง
00:08:56เรียกได้ว่าไข้หวัดสเปนทำร้ายทหารอเมริกา
00:08:58มากกว่าการออกไปรบซะอีกค่ะ
00:09:00ถึงอย่างนั้นนะคะ
00:09:00สหรัฐอเมริกาก็ยังพยายามปิดข่าวไม่ให้คนรู้ว่า
00:09:04มันมีการป่วย มันมีการอะไรนะ
00:09:05สิ่งที่เขาทำก็คือแถลงข่าวโกหกไปเรื่อย ๆ
00:09:08ประมาณว่ามันไม่ได้เป็นอะไรทุกคน
00:09:10มันไม่มีอะไรอันตราย ไม่มีคนตายจากโรคนี้หรอก
00:09:13แต่ประชาชนไม่ได้โง่นะคะ ประชาชนเขาก็รู้สึกว่า
00:09:15ทำไมรัฐบาลประกาศแล้วมันไม่เหมือนกับสิ่งที่ฉันเห็นกับตาละ
00:09:18ฉันไม่เชื่อ อันนี้ไม่จริงมั่ง อันนี้โกหก อันนี้ก็น่าจะโกหกด้วย
00:09:23รัฐบาลน่าจะโกหกทุกอย่างเลย
00:09:25สุดท้ายค่ะ สิ่งที่เกิดขึ้นก็คือคนกลัวกันไปหมด
00:09:28ถึงขนาดที่จะคุยกับใครก็ไม่กล้าคุย
00:09:30จะหายใจเต็มปอดก็ไม่กล้าหายใจ
00:09:32จะออกจากบ้านก็ไม่กล้าออก
00:09:33เรียกได้ว่าปั่นป่วนกันไปหมดเลยทีเดียวค่ะ
00:09:36ถ้ายังนึกกันไม่ออกว่าสมัยนั้นคนเขากลัวกันขนาดไหน
00:09:39ให้ไปดูบันทึกส่วนตัว
00:09:40ของหัวหน้าฝ่ายโรคติดต่อในสมัยนั้นค่ะ
00:09:42เขาเขียนในบันทึกเอาไว้เลยบอกว่า
00:09:44ถ้ายังเป็นแบบนี้ต่อไปมนุษยชาติน่าจะหายไป
00:09:47หมดสิ้นภายในไม่กี่สัปดาห์ต่อจากนี้นี่แหละ
00:09:49เรียกได้ว่าร้ายแรงกว่าสมัยปัจจุบันนี้หลายเท่าเลยทีเดียว
00:09:52แต่มันก็มีสิ่งหนึ่งเหมือนกันค่ะ ที่เหมือนกับสมัยปัจจุบันก็คือ
00:09:55ในยุคสมัยนั้นก็มีการรณรงค์ให้ใส่หน้ากากอนามัย
00:09:59เพื่อป้องกันการติดเชื้ออะไรต่าง ๆ
00:10:01สมัยนั้นนี่ถึงขนาดที่รณรงค์กันว่า
00:10:03ให้ใส่สองชั้นซ้อนกันเลยทีเดียว
00:10:06ก็เรียกได้ว่าถึงสมัยปัจจุบันเราจะบอกว่า
00:10:08นี่คือ New Normal
00:10:08แต่มันก็คือ New Normal ที่วนกลับมาอีกครั้ง
00:10:10หลังจากช่วงยุคไข้หวัดสเปนนี่แหละค่ะ
00:10:12ความโชคดีของไข้หวัดสเปน
00:10:14ที่มันอาจจะแตกต่างกับ COVID-19 ของเรานิดนึงก็คือ
00:10:16ถึงมันจะระบาดเร็วมาก ระบาดแรงมาก
00:10:19แต่ว่าการระบาดของมันจบลงเร็วมาก ๆ เลยทีเดียว
00:10:22เพราะว่าในปี 1919 การระบาดระลอก 3 ก็มาถึง
00:10:26และในระลอกนี้คนก็เหมือนป่วยกันน้อยลง
00:10:28ตายกันน้อยลง
00:10:29เหมือนเชื้อโรคอยู่ดี ๆ ก็แรงน้อยลงเสียอย่างนั้นเลย
00:10:32อย่างไรก็ตามค่ะ
00:10:33การระบาดในระลอก 3 นี้แม้แทบจะไม่มีอะไร
00:10:36ส่งผลอะไรต่าง ๆ แล้ว
00:10:38แต่เขาว่ากันว่าการระบาดครั้งนี้ส่งผลกระทบต่อโลก
00:10:41ต่อมนุษยชาติหนักมากถึงขนาดที่
00:10:43นี่อาจจะเป็นจุดเริ่มต้นของสงครามโลกครั้งที่ 2 เลยทีเดียว
00:10:47เพราะว่ามันดันมีคนสำคัญมาก ๆ ของโลกในสมัยนั้น
00:10:50ติดไข้หวัดสเปนในระลอกนี้
00:10:52นั่นคือก็ประธานธิบดี Woodrow Willson
00:10:55ของสหรัฐอเมริกา
00:10:56หลายคนอาจจะจำกันได้จากคลิปที่วิวเล่าถึง
00:10:58สงครามโลกครั้งที่ 1 และ สงครามโลกครั้งที่ 2
00:11:01ก็คือในช่วงจบสงครามโลกครั้งที่ 1
00:11:02มันมีการเซ็นสนธิสัญญากันขึ้นมาฉบับนึงใช่ไหมคะ
00:11:05ก็คือสนธิสัญญาแวร์ซายส์นั่นเอง
00:11:07ที่เซ็นกันขึ้นในวันที่ 3 เมษายน ปี 1919
00:11:11ซึ่งรายละเอียดในสัญญาก็จะเป็นรายละเอียดที่บอกว่า
00:11:13ประเทศแพ้สงครามต้องทำอะไรบ้าง
00:11:15ประเทศชนะสงครามจะได้อะไรบ้าง ต่าง ๆ ค่ะ
00:11:17เรียกได้ว่าเป็นเหมือนตัวหยุดสงครามว่าอย่างนั้นเถอะ
00:11:20ปรากฏว่าในระหว่างที่เขากำลังจะเซ็นสนธิสัญญากัน
00:11:23ในขณะที่เขากำลังดูสนธิสัญญากันอยู่ว่า
00:11:26จะต้องเอาข้อไหนออก จะต้องเอาข้อไหนเข้า
00:11:28จะต้องบังคับประเทศแพ้เยอะขนาดไหนดี
00:11:30คุณ Woodrow Willson เป็นประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกา
00:11:33เป็นฝ่ายที่เรียกร้องสันติภาพมาก ๆ
00:11:36เป็นฝ่ายที่ต้องการให้ทุกคนสงบศึก เจรจา
00:11:38เอานะทุกคนใจเย็น ๆ อย่าไปกดดันเขาเยอะเลย
00:11:41เบาหน่อย เบาได้เบานะ อะไรแบบนี้
00:11:43อยู่ดี ๆ เขาก็ล้มลงไปเลย
00:11:45ซึ่งจากอาการทั้งหมด คนก็สันนิฐานกันว่า
00:11:48เขาน่าจะติดไข้หวัดสเปนนี่แหละ
00:11:50เขาก็เลยล้มไป ก็เลยไม่ได้มาดูเนื้อหาในสนธิสัญญาต่อ
00:11:54เขาก็เลยบอกกันว่าในสนธิสัญญาแวร์ซายส์
00:11:56พอขาดคนที่เป็นธรรมเนี่ยนะคะ ล้มไป
00:11:59ตัวสนธิสัญญาแวร์ซายมันก็เลยไม่ค่อยเป็นธรรม
00:12:02แล้วก็ไม่ค่อยสมานฉันท์เท่าไหร่ค่ะ
00:12:03สุดท้ายสนธิสัญญาแวร์ซายส์ตัวนี้เองนี่แหละ
00:12:06ก็ไปบีบคั้นพวกเยอรมัน อะไรต่าง ๆ
00:12:08จนกระทั่งเกิดสงครามโลกครั้งที่ 2 ต่อมา
00:12:11ดังนั้นเขาก็บอกกันว่าอาจจะเป็นไปนะที่ไข้หวัดสเปน
00:12:14คือสาเหตุที่ทำให้เกิดสงครามโลกครั้งที่ 2 ขึ้นมานี่แหละ
00:12:17อย่างไรก็ตามนะคะ
00:12:18สุดท้ายไข้หวัดสเปนก็สิ้นสุดไป