ทำไมน้ำตาลในเลือดตอนเช้าถึงยังสูง ทั้งที่เราควบคุมอาหารต่ำคาร์โบไฮเดรตหรือทำ IF มาอย่างต่อเนื่อง

หมอภทร Podcast Talk ตอน อยากให้เบาหวานหายต้องรู้จัก AGS (Adaptive Glucose Sparing)

จากช่อง : Advanced LCHF longevity


ดูคำบรรยาย / View Transcript
00:00:0000:00:04ขอต้อนรับสู่หมอพัทรพ talk ความรู้สุขภาพ
00:00:0400:00:09ลึกและฟรีมีที่นี่
00:00:0900:00:13อืมคุณผู้ฟังเคยสงสัยมั้ครับว่าทำไมบางที
00:00:1300:00:17เราคุมอาหารแบบ low cฟหรือทำ IF ตั้งใจ
00:00:1700:00:21มากๆเลยนะแต่วัดน้ำตาลตอนเช้าเอ๊ทำไมมัน
00:00:2100:00:23ยังสูงปรี๊ดอยู่เลยหรือบางทียิ่งสูงกว่า
00:00:2300:00:26เดิมอีกวันนี้เราจะมาเจาะลึกข้อมูลเรื่อง
00:00:2600:00:30นี้กันครับว่าจริงๆแล้วมันเกิดอะไรขึ้น
00:00:3000:00:33เราจะมาดูกันว่าเอ่อร่างกายเราเนี่ยใช้
00:00:3300:00:36พลังงานยังไงโดยเฉพาะตอนทำ IF นะครับแล้ว
00:00:3600:00:38ก็มาทำความเข้าใจกลไกที่เขาเรียกว่า
00:00:3900:00:41Adaptive Glucose Saring หรือการสงวน
00:00:4100:00:45กลูโคสกันค่ะก็น่าจะช่วยคลายข้อสงสัยที่
00:00:4500:00:48หลายๆคนเจอได้นะคะเริ่มกันที่ IF ก่อนเลย
00:00:4800:00:50นะครับ Intermittent fasting เนี่ยหลัก
00:00:5000:00:53การง่ายๆก็คือการมีช่วงที่เราอดอาหาร
00:00:5300:00:56เพื่อให้ร่างกายได้พักได้ซ่อมแซมตัวเอง
00:00:5600:00:59แล้วพอถึงช่วงอดร่างกายก็จะเอ่อเอ่อไปดึง
00:00:5900:01:02เอาพลังงานสำรองที่เก็บไว้ใช้ใช่มั้ครับ
00:01:0200:01:06ใช่ค่ะพลังงานสำรองหลักๆก็มีอยู่ 2 แหล่ง
00:01:0600:01:09ใหญ่ๆนะคะคือไกลโคเจนอันนี้มาจาก
00:01:0900:01:11คาร์โบไฮเดรตที่เรากินเข้าไปเก็บไว้ที่
00:01:1100:01:14ตับกับกล้ามเนื้อแต่มีไม่เยอะมากนักใช้
00:01:1400:01:17แป๊บก็หมดกับอีกแหล่งที่ใหญ่กว่ามากๆเลย
00:01:1700:01:19ก็คือไขมันค่ะที่เก็บอยู่ในเซลล์ไขมัน
00:01:2000:01:23ทั่วร่างกายนี่แหละพอเราอดอาหารนานพอร่าง
00:01:2300:01:25กายก็จะเริ่มสลายไขมันออกมาใช้เป็นพลัง
00:01:2500:01:30งานหลักแทนอืมครับทีนี้ถ้ามองในมุมของคน
00:01:3000:01:32ที่เป็นเบาหวานล่ะครับข้อมูลที่เราดูกัน
00:01:3300:01:35มาเนี่ยมันชี้ว่าจริงๆน้ำตาลสูงเป็นแค่
00:01:3600:01:39อาการปลายทางแต่ต้นตอจริงๆมันมีปัญหาเชิง
00:01:3900:01:42ระบบที่อวัยวะหลายส่วนเลยถูกต้องเลยค่ะ
00:01:4200:01:45คือถ้าให้สรุปแบบสั้นๆนะคะในคนที่เป็นเบา
00:01:4500:01:47หวานเนี่ยมักจะมีปัญหาเรื้อรังเกิดขึ้น
00:01:4700:01:50กับอวัยวะสำคัญสำคัญประมาณ 4 ส่วนหลักๆ
00:01:5000:01:54ที่ทำงานผิดปกติไปก็จะมีตับอ่อนที่อาจจะ
00:01:5400:01:57สร้างอินซูลินได้น้อยลงหรือมีพังผืดมีตับ
00:01:5700:02:01ตบที่มักจะมีไขมันพอกตับดื้อตัวอินซูลิน
00:02:0100:02:04แล้วก็อาจจะสร้างน้ำตาลออกมาเยอะเกินด้วย
00:02:0400:02:07แล้วก็มีกล้ามเนื้อค่ะอันนี้ก็สำคัญมากมี
00:02:0700:02:10ไขมันแทรกดื้ออินซูลินใช้พลังงานได้ไม่
00:02:1000:02:13ค่อยดีแล้วก็ตัวเซลล์ไขมันเองก็อาจจะมี
00:02:1300:02:16การอักเสบรับสารอาหารได้แย่ลงโหมันกระทบ
00:02:1600:02:19กันไปหมดเลยนะครับเนี่ยใช่ค่ะมันเป็น
00:02:1900:02:22ปัญหาระดับทั้งระบบเลยทำให้การจัดการน้ำ
00:02:2200:02:25ตาลในร่างกายมันรวนไปหมดแล้วพอเราเริ่มลด
00:02:2500:02:28คาร์โบไฮเดรตลงฮะร่างกายที่ไม่คุ้นเคยกับ
00:02:2800:02:32การใช้ไขมันมันก็จะไปใช้เอ่อไกลโคเจนที่
00:02:3200:02:35เหลืออยู่ก่อนถูกมั้ครับใช่ค่ะมันจะดึง
00:02:3500:02:38ไกลโคเจนมาใช้ก่อนพอไกลโคเจนเริ่มร่อยหรอ
00:02:3900:02:41ลงซึ่งในผู้ป่วยเบาหวานเนี่ยการปรับตัว
00:02:4100:02:44ตรงเนี้ยอาจจะใช้เวลานานหน่อยนะคะอาจจะ
00:02:4400:02:47เป็นสัปดาห์หรือเป็นเดือนเลยร่างกายถึงจะ
00:02:4700:02:50ค่อยๆชิฟตไปใช้ไขมันเป็นหลักจริงๆจังๆคือ
00:02:5000:02:55สลายไขมันเป็นกรดไขมันแล้วก็เอ่อมี LDL
00:02:5500:02:58ช่วยขนส่งไปที่ตับให้ตับเปลี่ยนเป็นคีโตน
00:02:5800:03:01อ๋อครับเข้าสู่ภาวะที่เรียกว่าคีโตisนั่น
00:03:0100:03:04เองใช่ค่ะเข้าสู่คีโตสไอ้ช่วงเปลี่ยนผ่าน
00:03:0400:03:07นี่เองที่บางคนอาจจะเจออาการแปลกๆที่
00:03:0700:03:10เรียกว่าคีโตฟลูใช่มั้ยครับแบบเพรียมึนๆ
00:03:1000:03:13เหมือนจะเป็นไข้ใช่เลยค่ะช่วงที่ร่างกาย
00:03:1300:03:16กำลังหัดใช้คีโตนใหม่ๆยังไม่ค่อยเก่งก็
00:03:1600:03:19อาจจะมีอาการแบบนั้นได้ค่ะแต่ทีนี้มีจุด
00:03:1900:03:22สำคัญมากๆค่ะคือถึงแม้ร่างกายจะปรับตัวไป
00:03:2200:03:25ใช้คีโตนได้เก่งแล้วอยู่ในภาวะคีโตซิส
00:03:2500:03:28แล้วเนี่ยร่างร่างกายก็ยังต้องการกลูโคส
00:03:2800:03:31อยู่เสมอนะคะอ้าวเหรอครับนึกว่าจะใช้แต่
00:03:3100:03:35คีโตนอย่างเดียวไม่ใช่ค่ะเพราะว่ายังมี
00:03:3500:03:38เซลล์บางชนิดในร่างกายเราที่มันใช้ไขมัน
00:03:3800:03:41หรือคีโตนเป็นพลังงานไม่ได้หรือใช้ได้ไม่
00:03:4100:03:43ดีเท่าไหร่หลักๆเลยก็คือเม็ดเลือดแดง
00:03:4300:03:46เพราะมันไม่มีไมโตคอนเดรียค่ะแล้วก็มี
00:03:4600:03:49สมองบางส่วนที่ยังไงก็ต้องใช้กลูโคสแล้ว
00:03:4900:03:53ก็ต่อมหมกไตส่วนในด้วยอ๋อเข้าใจแล้วครับ
00:03:5300:03:55นี่คือเหตุผลว่าทำไมตับถึงยังต้องผลก
00:03:5500:03:58กลูโคสออกมาเรื่อยๆแม้เราจะกินาฟต่ำมากๆ
00:03:5800:04:02แล้วก็ตามถูกต้องค่ะซึ่งก็นำมาสู่เรื่อง
00:04:0200:04:05ที่เราเกริ่นไว้ตอนแรกเลยครับคือ Adaptive
00:04:0500:04:08Glucose Sparing หรือ Ags เนี่ยมันคือ
00:04:0800:04:12อะไรกันแน่ครับแล้วมันทำงานยังไงค่ะ AGS
00:04:1200:04:15หรือการสงวนกลูโคสเนี่ยมันเป็นกลไกการ
00:04:1500:04:18ปรับตัวที่ฉลาดมากๆของร่างกายนะคะเมื่อ
00:04:1800:04:21เราอยู่ในภาวะที่ได้รับคาร์โบไฮเดรตต่ำ
00:04:2100:04:24เป็นเวลานานๆร่างกายจะเรียนรู้ที่จะใช้
00:04:2400:04:26พลังงานจากไขมันกับคีอีโตนเป็นหลัดใน
00:04:2600:04:30เซลล์ส่วนใหญ่เพื่อที่จะสงวนหรือเก็บ
00:04:3000:04:32กลูโคสที่ตับผลิตเนี่ยเอาไว้ให้เฉพาะ
00:04:3200:04:34เซลล์หรือเนื้อเยื่อที่จำเป็นจริงๆที่เรา
00:04:3400:04:37คุยกันไปเมื่อกี้ค่ะแม้กระทั่งกล้ามเนื้อ
00:04:3700:04:40เองก็จะปรับตัวให้เก่งในการดึงไขมันมาใช้
00:04:4000:04:43เป็นพลังงานมากขึ้นแทนที่จะรอใช้แต่
00:04:4300:04:46กลูโคสอย่างเดียวโหร่างกายเรานี่ฉลาดจริง
00:04:4600:04:49ๆนะครับปรับตัวเก่งมากใช่ค่ะมันพยายามเอา
00:04:4900:04:52ตัวรอดและใช้พลังงานให้มีประสิทธิภาพที่
00:04:5200:04:55สุดทีนี้คำถามสำคัญเลยครับเชื่อมกลับไป
00:04:5500:04:58ที่ปัญหาแรกสุดทำไมคนเป็นเบาหวานบางคนที่
00:04:5800:05:02คุมอาหารlowคาบหรือทำ IF จนน่าจะอยู่ใน
00:05:0200:05:05ภาวะคีโทisแล้วเนี่ยน้ำตาลตอนเช้ามันยัง
00:05:0500:05:07สูงอยู่ได้ล่ะครับในเมื่อร่างกายก็น่าจะ
00:05:0800:05:10กำลังสังมวลกลูโคสอยู่ใช่มั้หรออ่ะ
00:05:1000:05:13ประเด็นมันอยู่ตรงนี้ค่ะคือในผู้ป่วยเบา
00:05:1300:05:15หวานที่มักจะมีภาวะดื้อต่ออินซูลินซ่อน
00:05:1500:05:18อยู่หรือยังแก้ไขไม่หายดีเนี่ยนะคะแม้ว่า
00:05:1800:05:21ร่างกายจะปรับตัวจนใช้คีโตนได้เก่งแล้ว
00:05:2100:05:25เกิดคีโตadดaptationแต่ว่าการแก้แก้ไข
00:05:2500:05:27ภาวะดื้ออินซูลินที่เซลล์ต่างๆโดยเฉพาะ
00:05:2700:05:30ที่กล้ามเนื้อเนี่ยมันอาจจะยังตามไม่ทัน
00:05:3000:05:35หรือเกิดขึ้นช้ากว่าอ๋อหมายความว่าใช้
00:05:3500:05:38คี้โตนเก่งขึ้นแต่การตอบสนองต่ออินซูลิน
00:05:3800:05:41ยังไม่ดีขึ้นว่างั้นเถอะครับใช่ค่ะผลก็
00:05:4100:05:45คือตับก็ยังผลิตกลูโคสออกมาตามปกติเพื่อ
00:05:4500:05:48เลี้ยงเซลล์ที่จำเป็นแต่กล้ามเนื้อซึ่ง
00:05:4800:05:50เป็นเหมือนฟองน้ำขนาดใหญ่ที่คอยช่วยดูด
00:05:5000:05:52ซับน้ำตาลส่วนเกินเนี่ยมันยังดื้อต่อ
00:05:5200:05:55อินซูลินอยู่มันก็เลยไม่สามารถช่วยดึง
00:05:5500:05:57กลูโคสที่ลอยอยู่ในเลือดเนี่ยไปเก็บหรือ
00:05:5700:05:59เอาไปใช้ได้อย่างมีประสิทธิภาพเหมือนเดิม
00:05:5900:06:02เข้าใจแล้วน้ำตาลมันก็เลยค้างอยู่ในกระแส
00:06:0300:06:05เลือดสูงโดยเฉพาะตอนเช้าๆหลังอดอาหารมา
00:06:0500:06:07ทั้งคืนเพราะกล้ามเนื้อไม่ช่วยเก็บถูก
00:06:0700:06:10ต้องเลยค่ะโดยเฉพาะอย่างยิ่งในคนที่ไม่
00:06:1000:06:13ค่อยได้ออกกำลังกายกล้ามเนื้อไม่แข็งแรง
00:06:1300:06:16หรือมีมวลน้อยปัญหานี้ก็จะยิ่งเห็นชัด
00:06:1600:06:20ขึ้นซึ่งอาจจะทำให้ค่า A1C หรือค่าน้ำตาล
00:06:2000:06:22สะสมในเลือดสูงขึ้นได้เหมือนกันนะคะแต่
00:06:2200:06:26แน่นอนว่าบริบทมันต่างกันมากกับคนที่ A1C
00:06:2600:06:29เพราะคุมอาหารไม่ได้เลยอันนี้ต้องเข้าใจ
00:06:2900:06:31ตรงนี้ด้วยโอ้โหชัดเจนมากๆเลยครับแสดงว่า
00:06:3100:06:33แค่การคุมอาหารอย่างเดียวอาจจะยังไม่พอ
00:06:3400:06:36ต้องมีอย่างอื่นเข้ามาช่วยด้วยใช่เลยค่ะ
00:06:3600:06:38ข้อมูลที่เราดูกันมาเนี่ยเขาเน้นมากๆเลย
00:06:3800:06:41เรื่องการออกกำลังกายสำคัญมากเลยใช่มั้ย
00:06:4100:06:44ครับสำคัญมากๆค่ะเพราะการสร้างกล้ามเนื้อ
00:06:4400:06:46หรือทำให้กล้ามเนื้อแข็งแรงเนี่ยมันคือ
00:06:4600:06:49การเพิ่มเตาเผาหรือเพิ่มฟองน้ำที่จะช่วย
00:06:4900:06:52จัดการกับกลูโคสส่วนเกินนี้ได้ดีขึ้นอาจ
00:06:5200:06:54จะเป็นการออกกำลังกายแบบฮิตที่ใช้เวลาไม่
00:06:5400:06:56นานแต่เข้มข้นหรือพวก Body Wight
00:06:5600:06:59Training ก็ช่วยได้ครับนอกส่วนออกกำลัง
00:06:5900:07:01กายแล้วก็ยังมีเรื่องอื่นๆที่ช่วยได้อีก
00:07:0100:07:05นะคะเช่นการปรับเรื่องมื้ออาหารบางทีการ
00:07:0500:07:08ทำ OMAT หรือกินมื้อเดียวทั้งวันตลอดเวลา
00:07:0800:07:10อาจจะไม่เหมาะกับทุกคนลองกระจายโปรตีน
00:07:1000:07:13หรือมีคัไซคลิ่งบ้างเป็นครั้งคราวเพื่อ
00:07:1300:07:15กระตุ้นการทำงานของตับอ่อนและความไว
00:07:1500:07:19อินซูลินขาบไซคลิ่งคือการกลับมากินขาบ
00:07:1900:07:21เยอะขึ้นบ้างเป็นบางวันใช่มั้ยครับใช่ค่ะ
00:07:2100:07:24เป็นพักๆแล้วก็เรื่องพื้นฐานแต่สำคัญมาก
00:07:2400:07:26คือการจัดการความเครียดการนอนหลับให้
00:07:2600:07:30เพียงพอพวกนี้มีผลต่ออินซูลินหมดเลยรวม
00:07:3000:07:32ถึงการได้รับแร่ธาตุที่เพียงพออย่าง
00:07:3200:07:34แมกนีเซียมโครเมียมวิตามินดีหรือบางคนอาจ
00:07:3500:07:36จะพิจารณาตัวช่วยจากธรรมชาติเช่น
00:07:3600:07:39เบอร์เบอรีนหรือยาอย่างเม็ดโฟมินแต่พวก
00:07:3900:07:41นี้คือต้องปรึกษาคุณหมอหรือผู้เชี่ยวชาญ
00:07:4100:07:45ก่อนนะคะครับต้องอยู่ภายใต้คำแนะนำน้ำตาล
00:07:4500:07:47ต่อเนื่องหรือ CGM เพื่อให้เห็นภาพรวมและ
00:07:4800:07:51เข้าใจร่างกายตัวเองมากขึ้นสรุปแล้วนะ
00:07:5100:07:54ครับน้ำตาลตอนเช้าที่ยังสูงอยู่ได้แม้จะ
00:07:5400:07:56คุม Low Carb หรือทำ IF แล้วเนี่ยอาจจะ
00:07:5600:07:59เป็นผลมาจากกลไก Adaptive Glucose SP
00:07:5900:08:02ที่ร่างกายพยายามสงนกลูโคสไว้ให้ส่วนที่
00:08:0200:08:04จำเป็นแต่ปัญหาที่แท้จริงอาจจะอยู่ที่
00:08:0400:08:06ภาวะดื้อต่ออินซูลินที่ยังไม่ได้รับการ
00:08:0600:08:09แก้ไขโดยเฉพาะที่กล้ามเนื้อทำให้มันไม่
00:08:0900:08:11สามารถช่วยเคลียร์น้ำตาลออกจากเลือดได้ดี
00:08:1100:08:15พอนั่นเองถูกต้องเลยค่ะและข้อคิดสุดท้าย
00:08:1500:08:18ที่อยากจะฝากไว้นะคะคือแม้ว่าร่างกายเรา
00:08:1800:08:19จะปรับตัวเรื่องการใช้แหล่งพลังงานได้
00:08:1900:08:22เก่งแค่ไหนก็ตามแต่การแก้ปัญหาที่ต้นตอ
00:08:2200:08:24จริงๆของเบาหวานอาจจะอยู่ที่การทำให้
00:08:2400:08:27เนื้อเยื่อของเราโดยเฉพาะกล้ามเนื้อเนี่ย
00:08:2700:08:30มันตอบสนองต่อสัญญาณต่างๆเช่นอินซูลิน
00:08:3000:08:33หรือกลูโคสได้ดีขึ้นซึ่งกุญแจสำคัญก็คือ
00:08:3300:08:36การออกกำลังกายและการปรับไลฟ์สไตล์โดยรวม
00:08:3600:08:39มากกว่าแค่การไปโฟกัสว่าเรากินอะไรหรือ
00:08:3900:08:42ไม่กินอะไรเข้าไปอย่างเดียวอืมน่าคิดมาก
00:08:4200:08:45เลยครับลองคิดตามดูนะคะว่ามีอะไรเล็กๆ
00:08:4500:08:48น้อยๆที่เราพอจะเริ่มทำได้ตั้งแต่วันนี้
00:08:4800:08:50เลยเพื่อช่วยให้กล้ามเนื้อของเราเนี่ยมัน
00:08:5000:08:53ทำงานกับพลังงานต่างๆได้อย่างยืดหยุ่นและ
00:08:5300:08:58มีประสิทธิภาพมากขึ้นบ้างคะ
00:08:5800:09:10[เพลง]