เชื้อราในปอดติดกันง่ายหรือไม่

เชื้อราในปอด..ติดกันง่ายจริงไหม | นพ.วินัยโบเวจา

จากช่อง : โรคปอดและทางเดินหายใจ หมอวินัยโบเวจา


ดูคำบรรยาย / View Transcript
00:00:0000:00:03หลายคนมักมาปรึกษาด้วยเรื่องไอ้หมอเป็น
00:00:0300:00:07เชื้อราในปอดหรือเปล่าพอดีได้ฟังข่าวหรือ
00:00:0700:00:11อ่านมาเลยกังวลสรุปเชื้อราในปอดมันติดกัน
00:00:1200:00:14ง่ายอย่างนั้นเลยเหรอครับวันนี้เรามาลอง
00:00:1400:00:18ดูกันว่าใครล่ะที่ติดเชื้อราในปอดใครล่ะ
00:00:1800:00:22ที่เสี่ยงแล้วคนปกติต้องเป็นห่วงเรื่อง
00:00:2200:00:23เชื้อราจริงหรือไม่
00:00:2300:00:31[เพลง]
00:00:3100:00:34สวัสดีครับหมอวินัยครับสำหรับใครที่รู้
00:00:3400:00:38สึกว่าผมพูดช้าไปสามารถเพิ่มสปีดเป็น 1.5
00:00:3800:00:42ได้ผมเชื่อว่าเราจะไม่ตกหล่นสำหรับหัวข้อ
00:00:4200:00:45วันนี้นะครับก็คือปัญหาเชื้อราในปอดซึ่ง
00:00:4500:00:49ก็มีผู้ป่วยไม่น้อยนะครับที่มาปรึกษากลัว
00:00:4900:00:52ว่าตัวเองจะเป็นเชื้อราหรือปรึกษาด้วย
00:00:5200:00:54เรื่องปอดไม่ว่าจะเป็นเอกซเรย์ปอดเวลา
00:00:5400:01:00เช็คอัพประจำปีหรือเวลาไม่สบายไอปอดมีฝ้า
00:01:0000:01:03หรือมีปื้นก็จะถามว่าหมอเป็นเชื้อราในปอด
00:01:0300:01:06หรือเปล่าก็เลยฉุกคิดว่าทำไมคนปัจจุบัน
00:01:0600:01:10เนี่ยไม่มีความเข้าใจหรือมีความกังวล
00:01:1000:01:14เรื่องเชื้อราได้ยังไงสุดท้ายแล้วก็จาก
00:01:1400:01:17การที่เขาได้ฟังข่าวหรือได้อ่านข่าวเคส
00:01:1700:01:20กรณีตัวอย่างผู้ป่วยที่เป็นเชื้อราในปอด
00:01:2000:01:22นะครับเพราะฉะนั้นทำให้ประชาชนทั่วไปบาง
00:01:2200:01:28คนอาจจะอาจจะมองภาพผิดไปนิดนึงว่าใครๆก็
00:01:2800:01:29ติดเชื้อราได้
00:01:2900:01:32วันนี้เรามาลองดูกันครับเรื่องเชื้อราใน
00:01:3200:01:35ปอดสิ่งที่ผมอยากให้เรารู้คืออันที่ 1
00:01:3500:01:38คือมันไม่ใช่ติดกันง่ายนะครับเชื้อราใน
00:01:3800:01:41ปอดเนี่ยเป็นเรื่องที่หมอเองเวลาตรวจคน
00:01:4100:01:44ไข้จะคิดถึงหลังๆนะ
00:01:4400:01:482 จะคิดถึงหลังๆก็ต่อเมื่อ
00:01:4800:01:52เราเนี่ยเป็นคนที่ภูมิต้านทานปกตินะครับ
00:01:5200:01:55เดี๋ยวผมค่อยพูดนะครับว่าแบบไหนที่ผิด
00:01:5500:01:58ปกติแต่ถ้าเป็นคนประชาชนทั่วไป
00:01:5800:02:02ชาวออฟฟิศหรือคนทั่วไปที่ทำมาหากินหาเช้า
00:02:0200:02:03กินค่ำนะครับ
00:02:0300:02:08คนปกติที่ภูมิต้านทานปกติเนี่ยเราอ่ะจริง
00:02:0800:02:11ๆแล้วสูตรเชื้อราเข้าออกทุกวันอยู่แล้ว
00:02:1100:02:14ฝั่งนี้อย่าเพิ่งตกใจนะครับอยากให้เรารู้
00:02:1400:02:17หัวข้อที่ 3 คือเชื้อราจริงๆมันอยู่ตาม
00:02:1700:02:22พื้นผิวนะฮะตามดินตามใบไม้นะฮะมีทุกที่
00:02:2200:02:24ครับ
00:02:2400:02:29ทีนี้มนุษย์เราเนี่ยจะสูตรละอองผมขอใช้คำ
00:02:2900:02:32ว่าละอองนะครับก็คือตัวเชื้อราเข้าไปใน
00:02:3200:02:33ปอด
00:02:3300:02:37ปกติถ้าภูมิต้านทานเราดีภายใน 24-48
00:02:3700:02:41ชั่วโมงปอดเราเนี่ยจะมีตัวเซลล์ภูมิต้าน
00:02:4100:02:45ทานซึ่งจะเข้ามาดักกินแต่ก่อนที่จะลงไป
00:02:4500:02:49ถึงปอดข้างล่างเนี่ยจริงๆมันต้องผ่านด่าน
00:02:4900:02:53เยอะเลยผ่านตั้งแต่จมูกซึ่งจะมีขนมีต่อม
00:02:5300:02:56ในจมูกซึ่งดักเชื้อโรคดักฝุ่นอยู่แล้วนะ
00:02:5600:02:59ครับดังนั้นส่วนใหญ่ก็จะจบถูกดักตามตั้ง
00:03:0000:03:02แต่ที่จมูกแต่กรณีที่เราสูตรเข้าไปแล้ว
00:03:0300:03:06มันผ่านด่านแรกเข้าไปก็จะลงไปสู่ด่านที่ 2
00:03:0600:03:10ก็คือหลอดเอ่อทางเดินหายใจของผมซึ่งจะมี
00:03:1000:03:14เมื่อมีขนมีภูมิต้านทานที่เลี้ยงอยู่บน
00:03:1400:03:18พื้นผิวก็จะดักจับกินสลายทำลายแต่ด้วย
00:03:1800:03:21เหตุอะไรก็ตามเชื้อราเข้าไปถึงปอดและเป็น
00:03:2100:03:23สิ่งในปอดผมพูดภาษาบ้านๆนะครับเป็นสิ่งใน
00:03:2300:03:27ปอดถ้าเราภูมิต้านทานดี 24 ถึง 48
00:03:2700:03:32ชั่วโมงภูมิต้านก็จะกินย่อยสลายเชื้อรา
00:03:3200:03:34นั้นแล้วก็จบไปโดยที่เราไม่รู้ตัวและโดย
00:03:3400:03:38ที่เราไม่มีอาการด้วยซ้ำดังนั้นสรุปเรา
00:03:3800:03:41อยู่กับเชื้อราอยู่แล้วเป็นเรื่องปกตินะ
00:03:4100:03:44ครับซึ่งภูมิต้านทานเราดีมันก็จะจัดการ
00:03:4400:03:49ของมันเองโดยที่เราไม่ออกอาการนะจบ 3 ข้อ
00:03:4900:03:51แรกงั้นสำหรับประชาชนทั่วไปอย่าเพิ่ง
00:03:5100:03:54กังวลเรื่องเชื้อราในปอดนำไปสู่หัวข้อที่
00:03:5400:03:574 แล้วใครล่ะที่เสี่ยงเสี่ยงก็คือกลุ่ม
00:03:5700:04:00แรกเลยครับเอากลุ่มที่ภูมิต้านทานปกติก็
00:04:0000:04:04จริงแต่ไปลุยพื้นที่ที่มีเชื้อราเยอะๆนะ
00:04:0400:04:06ครับเช่น
00:04:0600:04:10อย่างข่าวที่เราเห็นไปไปเข้าถ้ำนะครับไป
00:04:1000:04:12เข้าในตอนต้นไม้อะไรอย่างเงี้ยที่มี
00:04:1200:04:16ค้างคาวหรือมีแหล่งเชื้อรานะครับอย่างผม
00:04:1600:04:18เองเนี่ยก็เคยตอนอยู่ใต้อยู่นครเนี่ยก็ไป
00:04:1800:04:22ไปมุดถ้ำมานะครับซึ่งก็มีค้างคาวเยอะนะ
00:04:2200:04:25อันนั้นน่ะครับโอ้โหได้กลิ่นได้มูลของ
00:04:2500:04:28ทั้งคาวโห่เป็นล้านๆตัวเลยอันนั้นน่ะมี
00:04:2800:04:31ความเสี่ยงนะครับแต่ภูมิต้านทานเราดีก็
00:04:3100:04:33ไม่จำเป็นว่าเราจะต้องติดนะครับแต่ด้วย
00:04:3300:04:35เหตุไรก็ตามถ้าเราติดโดยที่ภูมิต้านทาน
00:04:3500:04:38เราดีแสดงว่าเราไปอยู่ในพื้นที่ที่มีความ
00:04:3800:04:42เสี่ยงโอเคไหมครับซึ่งเราได้รับปริมาณ
00:04:4200:04:46เชื้อโรคจำนวนมากเกินกว่าที่ภูมิต้านทาน
00:04:4600:04:48เราจะสู้ไหว
00:04:4800:04:51ยกตัวอย่างให้ง่ายกว่านี้คือเรามีภูมิ
00:04:5100:04:54ต้านทานอยู่ 100 ตัวแต่เราไปได้รับเชื้อ
00:04:5400:04:57รามาประมาณ 500 ตัวหรือ 1,000 ตัว
00:04:5700:05:01สัดส่วนเนี่ยผมต้านทานเราอาจจะสู้ไม่ไหว
00:05:0100:05:04ทำให้เชื้อรามันติดเชื้อในปอด
00:05:0400:05:07การได้รับเชื้อกับการติดเชื้อมันคนละ
00:05:0700:05:11Level คนละบริบทการที่เราได้รับเชื้อไม่
00:05:1100:05:15ได้หมายถึงว่าเราจะต้องติดเชื้อการที่เรา
00:05:1500:05:18ได้รับเชื้อถ้าภูมิต้านทานเราดีทำลาย
00:05:1800:05:23เชื้อราจนหมดโดยที่เราไม่มีอาการหรือการ
00:05:2300:05:26เล็กน้อยที่จะไม่รู้ด้วยซ้ำนั่นคือเราได้
00:05:2600:05:29รับเชื้อเฉยๆโอเคนะ
00:05:2900:05:31เมื่อไหร่ที่เราติดเชื้อหมายถึงเชื้อที่
00:05:3100:05:35มันเข้าไปมันติดในร่างกายติดจนมันเกิดการ
00:05:3500:05:39ทำลายปอดทำลายอวัยวะเหล่าทำให้เราออก
00:05:3900:05:43อาการอันนั้นเราเรียกว่าติดเชื้อโอเคนะ
00:05:4300:05:46ครับดังนั้นการที่เราจะติดเชื้อ
00:05:4600:05:50เราจะต้องไปอยู่ในพื้นที่ที่มีปริมาณของ
00:05:5000:05:54เชื้อรามากผิดปกตินะครับเราถึงจะมีความ
00:05:5400:05:57เสี่ยงที่จะติดเชื้อสังเกตไหมครับประเทศ
00:05:5700:06:01เราก็มีคนไปกางเต็นท์ลุยป่าเข้าถ้ำอยู่
00:06:0100:06:03แทบจะทุกวันมันก็ไม่ได้ติดกันง่ายขนาด
00:06:0300:06:06นั้นถ้าติดกันง่ายขนาดนั้นป่านนี้คนที่
00:06:0600:06:08เข้าออกจากถ้ำเนี่ยจะต้องมีรายงานการติด
00:06:0900:06:12เชื้อรามากเป็นพิเศษทุกๆวันแต่มันไม่ใช่
00:06:1200:06:16มากขนาดนั้นโอเคนะครับดังนั้นเราขึ้นอยู่
00:06:1600:06:20กับหลายๆปัจจัยเบรคแค่นี้ก่อนถึงตรงนี้
00:06:2000:06:23ตามทันนะครับสรุปว่าถ้าเราภูมิต้านทานดี
00:06:2300:06:28โอกาสติดน้อยมากหรือ 2 แม้กระทั่งเราไปใน
00:06:2800:06:30พื้นที่เสี่ยงโอกาสติดก็ยังล้ออยู่ดีแต่
00:06:3000:06:32มีความเป็นไปได้มากกว่า
00:06:3200:06:36อันนี้จบสำหรับหัวข้อที่ 3 ก็คือแล้วใคร
00:06:3600:06:40ล่ะที่มีความเสี่ยงที่จะติดเชื้อราผม
00:06:4000:06:42เชื่อว่าพอเราไปเอกซเรย์หรือเรามีอาการ
00:06:4200:06:45เราก็จะกังวลก็ให้ถามตัวเองก่อนอันที่ 1
00:06:4500:06:48เราเป็นคนไข้ที่มีภูมิต้านทานบกพร่องหรือ
00:06:4800:06:49เปล่า
00:06:4900:06:52คำว่าภูมิต้านทานบกพร่องเนี่ยก็ได้ตั้ง
00:06:5200:06:54แต่ภูมิเราเองเราเป็นโรคภูมิต้านทานบก
00:06:5400:06:57พร่องตั้งแต่เด็กคือติดเชื้อง่ายหมอบอก
00:06:5700:06:59ว่าเป็นคนที่ภูมิไม่ดีภูมิต้านทานบกพร่อง
00:06:5900:07:02ไม่ใช่โรคภูมิแพ้นะครับไม่ใช่โรคหอบหืด
00:07:0200:07:07โรคภูมิต้านทานบกพร่องเลยหรือสองเรามี
00:07:0700:07:11ภาวะภูมิต้านทานบกพร่องจากการติดเชื้อ hiv
00:07:1100:07:15หรือเราเป็นเอดส์นะครับหรือ 3 ภูมิต้าน
00:07:1500:07:19ทานบกพร่องจากการที่เรากินยากดภูมิกินยา
00:07:1900:07:22สเตอรอยด์กินยากดปุ่มอื่นๆที่ไม่ใช่
00:07:2200:07:25สเตอรอยด์นะฮะโดยเฉพาะคนไข้พวกโรคข้อทั้ง
00:07:2500:07:27หลายโรคภูมิต้านทานบกพร่องทั้งหลาย
00:07:2700:07:30พุ่มพวงโลกรูมาตอยด์โรคหนังแข็งอะไรอย่าง
00:07:3000:07:31นี้
00:07:3100:07:35หรือ 4 จริงๆเราภูมิต้านทานบกพร่องจากการ
00:07:3500:07:38ที่เราได้รับยาเคมีบำบัดเราเป็นคนไข้
00:07:3800:07:42มะเร็งได้รับยาเคมีได้ฉายแสงอยู่หรือ 5
00:07:4200:07:47เราเป็นคนไข้ที่พึ่งปลูกถ่ายอวัยวะนะครับ
00:07:4700:07:52ปลูกถ่ายไตปลูกถ่ายไขกระดูกเราได้รับยากด
00:07:5200:07:56ภูมิโอเคไหมครับทั้งหมดนี้น่าจะเป็นความ
00:07:5600:08:00เสี่ยงนะครับที่ทำให้เรานึกถึงเชื้อราใน
00:08:0000:08:01ปอด
00:08:0100:08:06ดังนั้นไม่ใช่คนทั่วไปเชื้อราจะติดได้
00:08:0600:08:08เนี่ยภูมิต้านทานมันต้องต่ำมากๆจริงๆเรา
00:08:0900:08:11ถึงจะติดโอเคนะฮะ
00:08:1100:08:15แนวทางการวินิจฉัยเชื้อราในปอดอย่างที่ผม
00:08:1500:08:18ยกตัวอย่างในเพจผมหรือในคลิปก่อนๆก็คือ
00:08:1800:08:22แพทย์ซักประวัติตรวจร่างกายเอกซเรย์สงสัย
00:08:2200:08:26ว่าเป็นเชื้อราการวินิจฉัยเชื้อราที่ดีก็
00:08:2600:08:29ต้องอาจจะต้องอาศัยเสมหะ
00:08:2900:08:33เพราะเชื้อในเลือดเพราะเชื้อในเสมหะหรือ
00:08:3300:08:36บางครั้งอาจจะต้องส่องกล้องเข้าไปล้างน้ำ
00:08:3600:08:40ในปอดหรือตัดชิ้นเนื้อในปอด CT Scan ก็
00:08:4000:08:44ช่วยได้แต่อาจจะไม่ได้ฟันธงได้ 100% การ
00:08:4400:08:47วินิจฉัยเชื้อรามันใช้ข้อมูลหลายๆด้าน
00:08:4700:08:49ประกอบในการวินิจฉัย
00:08:4900:08:53ผมมีคนไข้ไม่น้อยนะครับที่เป็นเชื้อราใน
00:08:5300:08:56ปอดแต่จะเป็นคนไข้ที่มีประวัติชัดเจนมี
00:08:5600:08:57ความเสี่ยงชัดเจน
00:08:5700:09:02บางกรณีเนี่ยเราวินิจฉัยเชื้อราโดยที่เรา
00:09:0200:09:06อาศัยภาพเอกซเรย์หรือภาพ CT Scan เนื่อง
00:09:0600:09:10จากผู้ป่วยไม่มีเสมหะเก็บเสมหะไม่ได้ส่อง
00:09:1000:09:11กล้องไม่ได้อาจจะเป็นเพราะว่าเกร็ดเลือด
00:09:1200:09:15ต่ำเอ่อติดเชื้อในกระแสเลือดนะฮะไม่พร้อม
00:09:1500:09:19เราเริ่มจะเชื้อราไปก่อนอันนี้รายละเอียด
00:09:1900:09:21ผมว่าไม่ลงลึกแต่อยากให้เราเข้าใจจุดนี้
00:09:2100:09:26ว่ามันไม่ใช่ใครๆก็ติดเชื้อราได้ง่ายๆดัง
00:09:2600:09:30นั้นคลิปนี้ถ้าฟังอยากจะให้เราสบายใจและ
00:09:3000:09:34เข้าใจบริบทว่าไม่ใช่ทุกคนที่จะติดเชื้อ
00:09:3400:09:38ราถ้าจะติดจริงเราอาจจะต้องมีประวัติ
00:09:3800:09:42เสี่ยงหรือมีความภูมิต้านทานที่บกพร่อง
00:09:4200:09:44จริงๆแต่ทั้งนี้ทั้งนั้นแพทย์จะเป็นคน
00:09:4400:09:47วินิจฉัยอย่าเพิ่งไปคิดเองอย่าเพิ่งไป
00:09:4700:09:51กังวลไปก่อนสงสัยให้เข้าปรึกษาแพทย์ใกล้
00:09:5100:09:53บ้านน่าจะได้ประโยชน์มากที่สุดนะครับ
00:09:5300:09:58เชื้อรายังคงเป็นโรคที่รักษาหายขาดนะครับ
00:09:5800:10:01บางกรณีเชื้อราบางกลุ่มเนี่ยอาจจะใช้เวลา
00:10:0100:10:05ในการรักษานาน 6 เดือนปี 1 ปีครึ่งก็มีนะ
00:10:0600:10:09ครับบางอันหรือบางกลุ่มอาจจะหายเร็ว 2
00:10:0900:10:12เดือนก็หายเดือนนึงก็หายแล้วแต่ชนิดของ
00:10:1200:10:16เชื้อรานะครับหวังว่าคงได้ประโยชน์แล้ว
00:10:1600:10:18เจอกันใหม่อาทิตย์หน้าสวัสดีครับ
00:10:1800:10:25[เพลง]