วิธีตรวจวินิจฉัยและรักษาไข้มาลาเรียทำอย่างไร

คำถาม:
วิธีตรวจวินิจฉัยและรักษาไข้มาลาเรียทำอย่างไร?
คำตอบ:
การวินิจฉัยต้องตรวจเลือดเพื่อหาเชื้อโปรโตซัวพลาสโมเดียม โดยใช้การมองดูภายใต้กล้องจุลทรรศน์หรือตรวจด้วย PCR การรักษาต้องใช้ยาเฉพาะตามชนิดของเชื้อ บางรายอาจต้องนอนโรงพยาบาล ให้ยาทางหลอดเลือด หรือใช้เครื่องช่วยหายใจหากมีภาวะแทรกซ้อนรุนแรง เช่น ไตวาย ตับวาย หรือภาวะเลือดเป็นกรด

เตือนระวัง “ไข้มาลาเรีย” โรคอันตราย ภัยร้ายที่มาจากยุงก้นปล่อง : TNN Health

จากช่อง:TNN
คำบรรยายที่เกี่ยวข้อง
00:06:19สงสัยว่าเป็นไข้มาลาเรียให้รีบเข้ารับการ
00:06:22ตรวจรักษากับแพทย์โดยด่วนซึ่งมีขั้นตอน
00:06:25คือการเจาะเลือดหาเชื้อหากพบเชื้อจะได้
00:06:28รับยาโดยการกิยาต้องกินให้เคารพตามแพทย์
00:06:31สั่งและต้องมาตรวจเลือดซ้ำตามแพทย์นัด
00:06:34สนับสนุนโดยแอปหมอดีหมอประจำบ้านในมือ
00:06:38คุณและในช่วงนี้นะคะเราจะพาคุณผู้ชมไปพูด
00:06:42คุยกับอาจารย์แพทย์ผู้เชี่ยวชาญจาก
00:06:44แอปพลิเคชั่นหมอดีที่จะมาขายข้อข้องใจใน
00:06:47เรื่องของมาลาเรียกันค่ะสวัสดีค่ะอาจารย์
00:06:51ขอเริ่มที่คำถามข้อแรกเลยนะคะคนกลุ่มใด
00:06:54เสี่ยงที่จะเป็นโรคมาลาเรียมากที่สุดคะ
00:06:57อาจารย์ต้องบอกก่อนเลยค่ะว่าใครมาียน
00:06:59เนี่ยก็คือพาหะของมันเนี่ยก็คือตัวยุงก้น
00:07:02ป่องเนาะจะเป็นพาหะระหว่างเอ่อยุงเนี่ยจะ
00:07:05กัดเรื่องของบางคนก็กัดสัตว์จำพวกลิงหรือ
00:07:08ว่าคนสู่คนนะคะเพราะฉะนั้นคนที่เป็นกลุ่ม
00:07:12เสี่ยงที่สำหรับเรื่องของไข้มาลาเรีย
00:07:15เนี่ยก็จะเป็นคนที่อาศัยอยู่ในบริเวณ
00:07:17ระบาดของยุงก้นป่องโดยเฉพาะก็คือบริเวณ
00:07:20ป่าทึบหรือว่ามีต้นไม้เยอะหรือว่ามีพวก
00:07:23ลำธารแม่น้ำทะเลอะไรพวกนี้มากกว่าค่ะ
00:07:26อาจารย์ขาแล้วสำหรับคนที่ไม่ได้ไปเดินปาก
00:07:29เข้าป่าเนี่ยค่ะมีความเสี่ยงที่จะเป็นโรค
00:07:31ไข้มาลาเรียได้มั้ยคะจริงๆก็มีได้เหมือน
00:07:34กันค่ะอาจจะไม่ได้เป็นคนโดยตรงที่เดิน
00:07:36เข้าไปเที่ยวในป่าหรือว่าไปหาของอะไรใน
00:07:39ป่าค่ะแต่ว่าถ้าสมมุติว่าอยู่ในบริเวณที่
00:07:41มีการแพร่ระบาดของตัวยุงก้นป่องเนี่ยก็
00:07:44สามารถติดได้เหมือนกันอย่างที่บอกเนาะว่า
00:07:47ยุงเนี่ยมันสามารถกัดเลือดคนคนึงสู่คนอีก
00:07:49คนนึงได้พวกเนี้ยสามารถแพร่ระบาดได้เอ่อ
00:07:52บ่อยในบริเวณประเทศตะวันออกเฉียงใต้ค่ะ
00:07:55ที่เป็นบริเวณของยุงก้นป่องเยอะค่ะ
00:07:57อาจารย์คะแล้วเราเราจะทราบได้อย่างไรคะ
00:08:00ว่าตัวเราเนี่ยติดเชื้อไข้มาลาเรียแล้ว
00:08:03อยากจะพูดถึงอาการของคนที่เป็นโรค
00:08:05มาลาเรียก่อนแล้วกันนะคะโดยส่วนมากแล้ว
00:08:07อาการของคนที่เป็นโรคมาลาเรียเนี่ยอาจจะ
00:08:09มีเรื่องของไข้สูงเป็นหลักเนาะส่วนอาการ
00:08:12อย่างอื่นที่ตามมาด้วยความที่มาลาเรีย
00:08:14เนี่ยเกิดจากการที่ทำให้เม็ดเลือดแดงมัน
00:08:16แตกเพราะฉะนั้นอาจจะมีภาวะซีได้อาจจะมี
00:08:18ขึ้นไส้อาเจียนหรือว่าในกรณีที่ติดเชื้อ
00:08:21บางประเภทของมาลาเรียเนี่ยอาจจะทำให้มี
00:08:24เรื่องของขึ้นสมองได้นะคะอาจจะมีภาวะชัก
00:08:27มีอะไรได้หรือว่ามีภาวะเรื่องของไวได้เลย
00:08:30ค่ะด้วยความที่มันอาจจะแยกยากเนาะด้วย
00:08:32ความที่มันมีไข้สูงขึ้นไส้อาเจียนอาจจะปน
00:08:35ได้กับโรคอื่นเพราะฉะนั้นตัวมาลาเรียเอง
00:08:37เนี่ยก็สามารถตรวจห้องปฏิบัติการเพิ่ม
00:08:39เติมได้ค่ะจะเป็นการแบบตรวจ pcr สำหรับ
00:08:42เชื้อตัวนี้โดยเฉพาะหรือโดยหลักส่วนมาก
00:08:45เนี่ยเราจะเอาเลือดของผู้ป่วยเนี่ยก็คือ
00:08:47ไปหยดในแล้วก็ดูในกล้องจุลทัศน์ค่ะว่ามี
00:08:50เชื้อโปรโตซัวหรือว่าปรสิตตัวเอยู่ด้วย
00:08:52หรือเปล่าอาจารย์คะในส่วนของอาการค่ะ
00:08:56เมื่อเทียบกันระหว่างไข้เลือดออกกับไข้
00:08:58มาลาเรียเนี่ยมีส่วนที่เหมือนกันหรือต่าง
00:09:00กันอย่างไรบ้างคะค่อนข้างคล้ายๆกันค่ะ
00:09:03ระหว่างไข้เลือดออกกับไข้มาลาเรียคือไข้
00:09:05เลือดออกเนี่ยจะเป็นการติดเชื้อไวรัสเนาะ
00:09:08ส่วนไข้ติดเชื้อมาลาเรียเนี่ยจะเป็นปรสิท
00:09:11เพราะฉะนั้น 1 คือการเกิดโรคเนี่ยต่างกัน
00:09:13อยู่แล้วระหว่าง 2 โรคนี้นะคะส่วนอาการ
00:09:16เนี่ยก็จะคล้ายๆกันเรื่องของไข้สูมีคลื่น
00:09:19ไส้อาเจียนถ้าเป็นทางมาลาเรียเนี่ยอาจจะ
00:09:22มีเรื่องของแบบตัวซีร่วมด้วยแต่ถ้าเป็น
00:09:24ไข้เลือดออกอาจจะมาด้วยเรื่องของจุดเลือด
00:09:26ออกตามตัวหรือว่ามาด้วยเรื่องของเลือดออก
00:09:29ตามไรฟันหรือว่ามีเรื่องของแบบปวดตับปวด
00:09:32ม้ามพวกนี้มากกว่าอาจารย์ขาทำไมผู้ป่วย
00:09:35ที่เป็นโรคมาลาเรียที่มีภาวะไข้ที่รุนแรง
00:09:38นั้นถึงสามารถที่จะเป็นโรคไตวายได้คะหลัก
00:09:42ๆเลยนะคะก็คือเอ่อเชื้อมาลาเรียบางชนิด
00:09:45เนาะด้วยความที่มาลาเรียมันมีหลายชนิดเลย
00:09:48ค่ะก็คือเชื้อมาลาเรียหบางชนิดเนี่ยทำให้
00:09:50เม็ดเลือดแดงแตกได้ค่อนข้างเยอะเพราะ
00:09:53ฉะนั้นพวกเมันก็จะมีของเสียหรือว่ามีสาร
00:09:56บางอย่างออกจากตัวเม็ดเลือดร่วมด้วยมันก็
00:09:58จะไปไปกองที่บริเวณตับหรือไตเพราะฉะนั้น
00:10:01อย่างเงี้ยมันก็อาจจะทำให้มันมีของเสีย
00:10:04เนี่ยไปกรองที่บริเวณไตหรือว่ามีโปรตีน
00:10:06รั่วตามมามันก็เลยอาจจะทำให้มีภาวะไตวาย
00:10:09ต่ำมาได้ค่ะอาจารย์คะอยากทราบว่ามีวิธี
00:10:12การรักษาโรคไข้มาลาเรียอย่างไรบ้างคะอัน
00:10:15นี้ต้องบอกว่าค่อนข้างยากเลยค่ะเอ่อ
00:10:18มาลาเรียเองเนี่ยประกอบไปด้วยตัวย่อยๆ
00:10:21หลายตัวเรียกคร่าวๆแล้วกันเนาะเอ่อเป็น
00:10:23พวกโอเล่ก็ได้หรือว่าเป็นชนิดอื่นๆก็ได้
00:10:27เพราะฉะนั้นในแต่ละอย่างของมันน่ะค่ะตัว
00:10:30โปรโตซัวตัวเนี้ยรักษาค่อนข้างยากและ
00:10:33รักษาค่อนข้างต่างกันเออบางคนอาจจะต้อง
00:10:37ที่กินยาอย่างเดียวก็พอค่ะหรือว่าแบบ
00:10:39รักษาตามอาการหรือแม้กระทั่งบางคนที่ไม่
00:10:41ได้มีอาการเลยมีแค่ไข้เล็กๆน้อยๆอย่าง
00:10:44เดียวก็มีได้เหมือนกันหรือในกรณีที่บางคน
00:10:46เนี่ยมีเรื่องของไข้สูงพวกเนี้ยอาจจะต้อง
00:10:49แอดมิที่โรงพยาบาลแล้วก็ให้ยาทางเส้นเอา
00:10:52หรือว่าให้สัน้ำบางคนเนี่ยแย่มากต้องเข้า
00:10:56iccu ร่วมด้วยหรือว่ามีภาวะไตวายตับวาย
00:10:59พวกนี้อาจจะต้องใช้เครื่องช่วยหายใจหรือ
00:11:01ว่าเครื่องพยุงหัวใจร่วมด้วยเลยค่ะเพราะ