ยาฆ่าเชื้อหรือยาปฏิชีวนะใช้ทำอะไร และมีความแตกต่างกับยาแก้อักเสบอย่างไร

คําเเนะนําก่อนซื้อยาฆ่าเชื้อ | ติดเชื้อทางเดินหายใจส่วนบน | นพ.วินัยโบเวจา

จากช่อง : โรคปอดและทางเดินหายใจ หมอวินัยโบเวจา


ดูคำบรรยาย / View Transcript
00:00:0000:00:04เคยไหมครับเราไอเจ็บคอลงท้ายด้วยยาฆ่า
00:00:0400:00:08เชื้อจากร้านขายยาสุดท้ายอาการไม่ดีขึ้น
00:00:0800:00:13อาการไม่หายเรากินแผงนึง 2 แผงใครว่าอัน
00:00:1300:00:16นี้ดีก็เพิ่มเป็นแผงที่ 3 ล่าสุดผมมีคน
00:00:1600:00:22ไข้กินมาถึง 5 แผงไม่ดีขึ้นคำถามคือสรุป
00:00:2200:00:26ยาฆ่าเชื้อเนี่ยมันมีไว้ทำอะไรโรคติด
00:00:2600:00:29เชื้อทางเดินหายใจส่วนบนคืออะไรมีอะไรที่
00:00:2900:00:32เราต้องรู้เรามาลองช่วยกันแก้ปัญหาเรื่อง
00:00:3200:00:35นี้ดูครับ
00:00:3500:00:38อีกหนึ่งปัญหาที่มักจะพบในคลินิกโรคปอด
00:00:3800:00:43และทางเดินหายใจคือผู้ป่วยได้รับยาฆ่า
00:00:4300:00:47เชื้อหรือยาปฏิชีวนะโดยไม่จำเป็นสวัสดี
00:00:4700:00:49ครับผมหมอวินัยครับสำหรับใครที่รู้สึกว่า
00:00:4900:00:53ผมพูดช้าไปสามารถเพิ่มสปีดเป็น 1.5 ผม
00:00:5300:00:55เชื่อว่าเราจะไม่ตกหล่นวันนี้เรามาลองดู
00:00:5500:00:58อีกปัญหาหนึ่งของโรคปอดและทางเดินหายใจ
00:00:5800:01:01คือการใช้ยาฆ่าเชื้อหรือเราเรียกว่ายา
00:01:0100:01:02ปฏิชีวนะ
00:01:0200:01:06ชาวบ้านอาจจะเรียกว่ายาอักเสบยาแก้อักเสบ
00:01:0600:01:09ซึ่งผิดนะครับอย่าฆ่าเชื้อกับยาเสพไม่
00:01:0900:01:13เหมือนกันยาฆ่าเชื้อมีไว้เพื่อทำลายเชื้อ
00:01:1300:01:17หรือฆ่าเชื้อยาอักเสบมีไว้เพื่อลดการ
00:01:1700:01:18อักเสบ
00:01:1800:01:21ยาอักเสบอย่างที่เราใช้ก็คือพวกโปรดกล้าม
00:01:2100:01:26เนื้อระบบนะฮะหรือยาแก้อักเสบเอาไว้ใช้กด
00:01:2600:01:29ภูมิทั้งหลายแต่ทางตรงข้ามอย่าฆ่าเชื้อก็
00:01:2900:01:33คือเป็นยาที่เราจะไว้กินยาสำหรับฆ่าเชื้อ
00:01:3300:01:36โดยจะกำหนดชัดเจนว่าเริ่มแล้วพยายามกิน
00:01:3600:01:41ให้ครบคอร์ดพอคุณนะครับอ่ะเรามาดูกันก่อน
00:01:4100:01:43อื่นเราต้องรู้ก่อนว่าติดเชื้อทางเดินหาย
00:01:4300:01:47ใจส่วนบนคืออะไรทางเดินหายใจของผมเนี่ย
00:01:4700:01:49แบ่งเป็นส่วนบนและส่วนล่างวันนี้เราคุย
00:01:4900:01:51เฉพาะส่วนบน
00:01:5100:01:54ส่วนบนก็คือเริ่มตั้งแต่จมูกไซนัส
00:01:5400:01:59คอคอหอยของเสียงนะครับหรือหูชั้นในนะครับ
00:01:5900:02:03หรือต่อมทอนซิลมีอยู่ประมาณช่วงนี้
00:02:0300:02:08การติดเชื้อหายใจส่วนบนเป็นสิ่งที่เราพบ
00:02:0800:02:12แทบจะบ่อยที่สุดในชีวิตประจำวันในชีวิต
00:02:1200:02:15ประจำวันเนี่ยคนไข้ที่มาตรวจร้อยละ 90
00:02:1500:02:19มักจะมาด้วยเรื่องติดเชื้อทางใดทางเดิน
00:02:1900:02:21หายใจส่วนบนงั้นผมคิดว่าในเมื่อมันเป็น
00:02:2100:02:24เรื่องที่เราจะต้องอยู่กับมันตลอดชีวิต
00:02:2400:02:28เราควรจะมีความรู้หน่อยนะครับอันดับแรก
00:02:2800:02:31เลยครับผมขอฝากนิดนึงคือไม่ใช่ทุกครั้ง
00:02:3100:02:34ที่เรามีอาการไอเจ็บคอ
00:02:3400:02:39แปลว่าเราต้องไปหาซื้อยาฆ่าเชื้อกินนะ
00:02:3900:02:43ครับอยากให้รู้ว่าปัจจุบันเนี่ยปัญหาการ
00:02:4300:02:46ดื้อยาเนี่ยมันมากขึ้นเรื่อยๆไม่ว่าจะ
00:02:4600:02:49เป็นประเทศไทยหรือต่างประเทศนะครับอยาก
00:02:4900:02:51ให้เรารู้ว่า
00:02:5100:02:54มีการรณรงค์หรือผลักดันให้ใช้ยาฆ่าเชื้อ
00:02:5400:03:00โดยสมเหตุสมผลมาตลอดนะครับแต่ด้วยบาง
00:03:0000:03:02ประการประเทศเราเนี่ยอาจจะยังดันไม่
00:03:0200:03:05สำเร็จนะครับเนื่องจากมีการจ่ายยาฆ่า
00:03:0500:03:09เชื้อโดยท่านอื่นที่ไม่ใช่แพทย์นะครับโดย
00:03:0900:03:12ไม่ได้มีการตรวจก็เลยทำให้เกิดปัญหา
00:03:1200:03:16เนื่องจากมีปัญหาที่ผู้ป่วยเองสามารถหา
00:03:1600:03:19ซื้อยาฆ่าเชื้อเองนะครับและเนื่องจากมี
00:03:1900:03:23ค่านิยมที่เราเชื่อว่าเมื่อไหร่เรามี
00:03:2300:03:26อาการเราต้องกินยาฆ่าเชื้อถึงจะหายและสุด
00:03:2600:03:29ท้ายคือเราจะมีความเชื่อว่าเมื่อไหร่มัน
00:03:2900:03:33หายช้าแสดงว่าเราไม่ได้กินยาดีๆเราไม่ได้
00:03:3300:03:36กินยาติดเชื้อฆ่าเชื้อนะครับทั้งหมดทั้ง
00:03:3600:03:39ปวงเนี่ยทำให้เราเนี่ยตกไปในตะกร้าที่เรา
00:03:3900:03:43จะใช้ยาฆ่าเชื้อมากกว่าชาวบ้านโอเคนะฮะ
00:03:4300:03:47ตามทันนะฮะอ่ะทีนี้เรามาดูว่าโลกติดเชื้อ
00:03:4700:03:50ทางเดินหายใจส่วนบนเนี่ยมีอะไรบ้างอันดับ
00:03:5000:03:53แรกคือเจ็บคอหรือข้ออักเสบหรือทำเซลล์
00:03:5300:03:57ก่อนอื่นอยากให้เรารู้คือโรคพวกนี้โดย
00:03:5700:04:00ส่วนใหญ่เราก็ไม่ให้ยาฆ่าเชื้อหายได้เอง
00:04:0000:04:04โดยการรักษาตามอาการและพักผ่อน
00:04:0400:04:08โรคที่ 2 คือพวกติดเชื้อ
00:04:0800:04:11ทางเดินหายใจส่วนบนอันเนื่องมาจากไซนัส
00:04:1100:04:15อักเสบนะฮะหรือจมูกโพรงจมูกอักเสบอันนี้
00:04:1500:04:18ก็เหมือนกันครับส่วนใหญ่แล้วเราไม่ให้ยา
00:04:1800:04:22ฆ่าเชื้อยกเว้นบางกรณีเช่นมีหนองออกมา
00:04:2200:04:26อาการแย่ลงหรือเป็นติดต่อกันหลายวันนะ
00:04:2600:04:30ครับอันนี้เราถึงให้ยาฆ่าเชื้อและเวลาเรา
00:04:3000:04:32ให้ยาฆ่าเชื้อคอสก็ไม่ใช่กิน 5 วันนะครับ
00:04:3300:04:36กินถึง 10 วัน 14 วันแล้วแต่แพทย์ดังนั้น
00:04:3600:04:39การที่เราไปซื้อยาเพียงแค่แผงเดียวกิน 3
00:04:3900:04:44วันกิน 5 วันมันก็ไม่ครบคอร์สมันจะดีแค่
00:04:4400:04:46บางส่วนหรือเราเรียกว่า passial treat
00:04:4600:04:49มันก็ทำให้เชื้อที่หลงเหลือก็จะกลายเป็น
00:04:4900:04:52เชื้อที่ดื้อยาในอนาคตอีกเห็นไหมครับแต่
00:04:5200:04:54ย้ำอีกทีส่วนใหญ่เราไม่ให้ยาฆ่าเชื้อถ้า
00:04:5400:04:57ไม่มีข้อบ่งชี้อ่ะอะไรอีกครับพวกภาวะ
00:04:5700:05:01กล่องเสียงอักเสบหรือคอหอยอักเสบส่วนใหญ่
00:05:0100:05:04ก็ไม่ใช้ยาฆ่าเชื้อ
00:05:0400:05:07อีกอันหนึ่งคืออะไรอาการไออันเนื่องมาจาก
00:05:0700:05:10ติดเชื้อนะครับหรือไออันเนื่องมาจากหลัง
00:05:1000:05:13ติดเชื้อถ้าเราไอติดต่อกัน 10-14 วัน
00:05:1300:05:16เนี่ยอันนี้หรือมีข้อบ่งชี้ว่าเราอาจจะ
00:05:1600:05:18ติดเชื้ออย่างอื่นซึ่งอันนั้นอาจจะมีข้อ
00:05:1800:05:21บ่งชี้ในการให้ยาฆ่าเชื้อแต่แพทย์ก็จะ
00:05:2100:05:24ประเมินก่อนว่าสงสัยอะไรนะครับไอหลังจาก
00:05:2400:05:28ติดเชื้อมีได้หลายสาเหตุนะครับไม่จำเป็น
00:05:2800:05:32ต้องไปสมทบยาฆ่าเชื้ออีกชุดถึง 2 ชุดถึง 3
00:05:3200:05:35ชุดคลิปที่ผมเคยพูดไอร้อยวันเป็นตัวอย่าง
00:05:3500:05:39ที่ดีลองกลับไปนั่งฟังดูนะครับอันที่ 4
00:05:3900:05:43คืออะไรหูชั้นในอักเสบก็ไม่เสมอไปนะครับ
00:05:4300:05:46ว่าจะต้องได้ยาฆ่าเชื้อบางครั้งต้องใช้ยา
00:05:4600:05:48ฆ่าเชื้อและบางครั้งถึงขั้นจะต้องเจาะรู
00:05:4800:05:52ระบายออกนะครับก็มีข้อบ่งชี้เห็นไหมครับ
00:05:5200:05:55ทั้งหมดทั้งพวงเนี่ยไอ้โรคที่เราอยู่กับ
00:05:5500:05:57เอ่อมันเป็นประจำเนี่ยโดยส่วนใหญ่แล้ว
00:05:5700:06:00แพทย์เองก็ไม่ได้ให้ยาฆ่าเชื้อนะครับโดย
00:06:0000:06:03ส่วนใหญ่แพทย์เองมักจะรู้สึกว่าผู้ป่วย
00:06:0300:06:06เนี่ยอยากได้อยากฆ่าเชื้อมาหาผมอย่างนี้
00:06:0600:06:10คนไข้ก็จะบอกคุณหมอครับผมอยากได้ยาฆ่า
00:06:1000:06:13เชื้อครับผมอยากได้ยาฆ่าเชื้อดีๆเลยครับ
00:06:1300:06:15คุณหมอเนี่ยไปโรงพยาบาลนี้มาคุณหมอเขาไม่
00:06:1500:06:18ให้ยาฆ่าเชื้อหรือไปโรงพยาบาลนี้มาคุณหมอ
00:06:1800:06:21ให้ยาฆ่าเชื้อแต่ให้เฉพาะตัวนี้ตัวผมรู้
00:06:2100:06:24สึกว่ามันธรรมดามากมันบ้านๆมากเห็นไหม
00:06:2400:06:26ครับมันก็ทำให้คนส่วนใหญ่เนี่ยจะถูกผลัก
00:06:2600:06:29ดันไปใช้ยาฆ่าเชื้อแรงๆกล่องใหญ่ๆเม็ด
00:06:2900:06:32ใหญ่ๆซึ่งปัจจุบันปัญหาที่ตามมาเกิดอะไร
00:06:3200:06:35ขึ้นเขามันมีปัญหาดื้อยาค่อนข้างมากขึ้น
00:06:3500:06:39เรื่อยๆดื้อวันนี้คุณลองคิดสิครับอนาคต
00:06:3900:06:42เราเนี่ยเวลาเราแก่ตัวแล้วเรามีการติด
00:06:4200:06:46เชื้อจริงแล้วคุณต้องใช้ยาฆ่าเชื้อ
00:06:4600:06:49วันดีคืนดีพอผลเพาะเชื้อกับมาทั้งๆที่
00:06:4900:06:52เป็นเชื้อบ้านๆเอ้าผลเพาะเชื้อกลับมาดื้อ
00:06:5200:06:56ยาตัวที่ 1 ยาที่ 2 หยดที่ 3 เอ้าดื้อได้
00:06:5600:06:59ยังไงก็ตลอดเวลาทั้งชีวิตเรามีแต่สะสมยา
00:06:5900:07:02ฆ่าเชื้อในร่างกายเรามาตลอดเห็นไหมครับ
00:07:0200:07:05อ่ะยกตัวอย่างประเทศบางประเทศที่ผมรู้จัก
00:07:0500:07:08แล้วก็มีเพื่อนสนิทนะครับต่างประเทศเนี่ย
00:07:0800:07:12การให้ยาฆ่าเชื้อเนี่ยเขาค่อนข้างสติบาง
00:07:1200:07:14ประเทศผู้ป่วยเองไม่เอายาฆ่าเชื้อนะครับ
00:07:1500:07:18ถ้าไม่มีข้อบ่งชี้หมอคนไหนจ่ายยาฆ่าเชื้อ
00:07:1800:07:21รบกวนบอกข้อบ่งชี้ด้วยครับอันนี้เห็นไหม
00:07:2100:07:24ครับบางประเทศเนี่ยคุณซื้อยาฆ่าเชื้อเอง
00:07:2400:07:28ไม่ได้จะต้องมีใบสั่งจากแพทย์บางประเทศจะ
00:07:2800:07:31ต้องมีการตรวจจากแพทย์เห็นไหมครับค่านิยม
00:07:3100:07:32มันไม่เหมือนกัน
00:07:3200:07:35ปัจจุบันเนี่ยการติดเชื้อในบ้านเราเนี่ย
00:07:3600:07:38มันสูงขึ้นแล้วเราพบมากในเด็กเพราะในเด็ก
00:07:3900:07:40เป็นอะไรครับก็เกิดปรากฏการณ์เช่นกันครับ
00:07:4000:07:45พ่อแม่ห่วงลูกไอไม่หายนะครับก็พยายามหายา
00:07:4500:07:49ฆ่าเชื้อมากินซื้อยาฆ่าเชื้อมากินนอกจาก
00:07:4900:07:52นั้นพ่อแม่บางคนเนี่ยไปท่องท่องสูตรที่
00:07:5200:07:56หมอจ่ายฟังดีๆนะครับคือพาลูกไปหาหมอท่าน
00:07:5600:08:00นี้หมอท่านนี้ให้ยาชุดหนึ่งบวกกับตัวนี้
00:08:0000:08:03บวกกับตัวนี้แล้วก็จำมาเลยครั้งต่อไปลูก
00:08:0300:08:06ไอก็ไปซื้อยาชุดเดิมนี่แหละที่ได้จากโรง
00:08:0600:08:08พยาบาลเนี่ยเอาไปซื้อแล้วเอามาให้ลูกกิน
00:08:0800:08:11ปลูกครั้งที่ 2 ก็เหมือนลูกหายก็เลยมั่น
00:08:1100:08:14ใจและครั้งที่ 3 ผ่านไปลูกเป็นอีกก็ไป
00:08:1400:08:17ซื้อยาตัวนี้มากินอีกเกิดอะไรขึ้นครับเออ
00:08:1700:08:19ครั้งนี้ทำไมลูกหายช้าอ้าวร้องอีกสักชุด
00:08:1900:08:23นึงอ่าหายครับก็ยิงมั่นใจอีกเออเห็นมั้ย
00:08:2300:08:25ครับเริ่มเห็นแพทเทิร์นไหมถ้าผ่านไปอีก
00:08:2500:08:29ครับคนไข้เด็กคนนี้ติดอีกพ่อแม่ก็ไปซื้อ
00:08:2900:08:32ชุดเดิมอีกตอนนี้กินชุดที่ 1 เอ้ยไม่ดี
00:08:3200:08:35ขึ้นเลยกินชุดที่ 2 ไม่ดีขึ้นเลยมาหาหมอ
00:08:3500:08:38พอเรามาดูอ้าวตายแล้วเด็กกินยาฆ่าเชื้อ
00:08:3800:08:40หมดไปไม่รู้กี่คอร์สละทั้งๆที่เด็กไม่ได้
00:08:4000:08:43เป็นการติดเชื้อเลยอาจจะเป็นเพียงแค่ภูมิ
00:08:4300:08:46แพ้คือมีสายสาเหตุนะฮะเห็นไหมครับดังนั้น
00:08:4600:08:49คือจะเห็นว่ายาเนี่ยจริงๆเราก็ไม่ได้
00:08:4900:08:52สติ๊กหรือเราก็ไม่ได้พยายามอยากให้ห้ามนะ
00:08:5200:08:55ประชาชนแต่ว่ายาอันไหนที่มันมีความสำคัญ
00:08:5500:08:58ต่ออนาคตเนี่ยอันนี้ก็แนะนำว่าก่อนจะใช้
00:08:5800:09:03ก็อยากให้ถอยหลังมา 19 แล้วลองลองคิดดูนะ
00:09:0300:09:03ครับ
00:09:0300:09:08ลองถามตัวเองสิว่าแบบแผนที่เราทำจริงๆมัน
00:09:0800:09:10ถูกไหมมันใช่ไหม
00:09:1000:09:13การที่เรามีนิสัยหรือมีความเชื่อแบบนี้
00:09:1300:09:16เนี่ยมันไม่ใช่ใช้แค่กับตนเองนะเราก็ไป
00:09:1600:09:19ใช้กับคนที่เรารักคนในครอบครัวมันน่าวัน
00:09:1900:09:22หลังปู่ย่าตายายป่วยลูกหลานป่วยเราก็เอา
00:09:2200:09:26ความเชื่อเราความคิดเราไปใช้กับเขาเดี๋ยว
00:09:2600:09:28ๆไปซื้อยามาให้มีอาการอย่างนี้ใช่ไหมไป
00:09:2800:09:31ซื้ออย่างนี้มาให้มีอย่างนี้ใช่ไหมอาจไป
00:09:3100:09:34ซื้อชุดนี้มาให้เพราะใช้ความเชื่อและการ
00:09:3400:09:36ท่องจำสูตรยาจากแพทย์ท่านหนึ่งมาตลอด
00:09:3600:09:40สำคัญทั้งหมดเนี่ยที่อยากออกมาเตือนก็คือ
00:09:4000:09:44ว่าปัญหายาปัญหาการดื้อยาปัญหาการใช้ยา
00:09:4400:09:48ฆ่าเชื้อผิดค่อนข้างเป็นอยู่เรื่อยๆแล้ว
00:09:4800:09:50พบอยู่ทุกวันนะครับยังไงเราลองกลับไปทบ
00:09:5000:09:53ทวนดูว่าเราอยู่ในพฤติกรรมเสี่ยงแบบนั้น
00:09:5300:09:56หรือไม่นะครับผมเองก็ยกตัวอย่างให้ดูแล้ว
00:09:5700:10:00ว่าการติดเชื้อหายใจส่วนบนเนี่ยมีอะไร
00:10:0000:10:03บ้างแล้วส่วนใหญ่เราไม่ใช้ยาฆ่าเชื้อนะ
00:10:0300:10:06ครับถ้าไม่มีข้อบ่งชี้ถ้าแพทย์ไม่ได้ตรวจ
00:10:0600:10:08ร่างกายแล้วเห็นเป็นหนองเป็นอะไรจริงๆ
00:10:0800:10:12เนี่ยส่วนใหญ่ไม่ค่อยใช้นะครับแต่ก็ฝาก
00:10:1200:10:15เรื่องยาฆ่าเชื้อหรือยาปฏิชีวนะก็เชื่อ
00:10:1500:10:18ว่าบ้านเมืองเราเนี่ยก็อาจจะขยับไปใน
00:10:1800:10:20mindset หรือความเชื่อความคิดที่แบบใหม่
00:10:2000:10:24ๆที่ถูกและทันสมัยตามกาลเวลามากขึ้นผมก็
00:10:2400:10:26อยากให้เราเปิดความคิดใครที่มีความเชื่อ
00:10:2600:10:29แบบเดิมๆก็ลองถอยมา 1 ก้าวแล้วเก็บไปคิด
00:10:2900:10:32สิ่งที่ผมพูดครับสุดท้ายนี้ก็ฝากหนังสือ
00:10:3200:10:35รู้รอดปลอดภัยนะครับเอ่อหมดไปแล้วล็อต
00:10:3500:10:38หนึ่งกำลังพิมพ์ล็อตที่ 2 นะครับก็ในนี้
00:10:3800:10:41ผมก็ได้พูดเรื่องติดเชื้อทางเดินหายใจไอ
00:10:4100:10:44เรื้อรังไว้ด้วยนะครับสำหรับใครที่เอ่อสน
00:10:4400:10:46ใจสามารถสั่งผ่าน line official ได้ครับ
00:10:4600:10:49จะมีเจ้าหน้าที่ประสานและส่งไปให้นะครับ
00:10:4900:10:52อ่าหนังสือเล่มนี้เนี่ยผมตั้งใจทำนะฮะมี
00:10:5200:10:56ทั้งหมดประมาณ 14 ตอนนะฮะเป็นสีเหมาะ
00:10:5600:10:58สำหรับผู้สูงอายุเขียนง่ายนะครับประสาท
00:10:5800:11:01ชาวบ้านชาวบ้านเลยนะครับก็อยากแบ่งปัน
00:11:0100:11:04หวังว่าคงได้ประโยชน์จากเอ่อความพยายาม
00:11:0400:11:06เล็กๆน้อยๆของผมไว้เจอกันใหม่สวัสดีครับ
00:11:0600:11:13[เพลง]