ทำไมการแบ่งยากันกินถึงอันตรายต่อชีวิต

"ป่วยเหมือนกัน" "ยาเหลือ" แบ่งยากันกิน อันตรายถึงชีวิต | เปิดตู้ยา

จากช่อง : Mahidol Channel มหิดล แชนแนล


ดูคำบรรยาย / View Transcript
00:00:0000:00:05- รู้หรือไม่ แบ่งยากันกิน… - อันตรายถึงชีวิต
00:00:0600:00:08เปิดตู้ยา
00:00:0800:00:11[เสียงดนตรี]
00:00:1100:00:15ตอน แบ่งยากันกิน อันตรายถึงชีวิต
00:00:1600:00:19โอ๊ย ๆ ปวดเหลือเกิน
00:00:1900:00:22ลูกปวดท้องหนักมากเลย พาไปหาหมอดีกว่ามั้ง
00:00:2300:00:24ไม่ต้องไปหรอก
00:00:2400:00:25แม่มียาแก้ปวดท้องอยู่
00:00:2600:00:29นี่มันยาที่ได้มาจากหมอคราวก่อนนี่นา
00:00:3000:00:32ตอนนั้นแม่ก็ปวดท้องแบบนี้เป๊ะเลย
00:00:3300:00:35กินยาแม่แทนก็ได้ ไม่ต้องไปหาหมอหรอก
00:00:3600:00:38หยุดก่อน !
00:00:3800:00:39ฮืม ๆ
00:00:4000:00:41นั่นเสียงใครน่ะ
00:00:4200:00:44ทางนี้
00:00:4400:00:46โอย...โอย...
00:00:4600:00:49การแบ่งปันเป็นเรื่องที่ดีนะคะ
00:00:4900:00:52แต่การแบ่งยากันกินนี่...ไม่ไหว
00:00:5200:00:56อาการเหมือนกันนี่ ไม่ได้แปลว่า ต้องให้การรักษาเหมือนกันทุกกรณีนะครับ
00:00:5600:01:01เดี๋ยวเรามาทำความเข้าใจกันก่อน ว่าอันตรายจากการแบ่งยานี่
00:01:0100:01:02มันมีอะไรกันบ้าง
00:01:0400:01:06แล้วทำไมแบ่งยากันกินไม่ได้ล่ะคะ
00:01:0600:01:08มันจะมีปัญหาอะไรหรือคะอาจารย์บอล
00:01:0800:01:09คืออย่างนี้ครับ
00:01:0900:01:13เวลาที่เรามีอาการเจ็บป่วย สักอย่างหนึ่งขึ้นมา
00:01:1300:01:15มันอาจจะมีจากหลายสาเหตุ
00:01:1500:01:16อย่างเช่นยกตัวอย่างง่าย ๆ นะครับ
00:01:1600:01:18เวลาที่มีอาการปวดท้องนี่
00:01:1800:01:21อาจจะเกิดจากตำแหน่งไหนก็ได้
00:01:2100:01:23มีตั้งแต่กระเพาะอาหาร
00:01:2400:01:25ลงไปถึงลำไส้เล็ก
00:01:2500:01:27ลงไปถึงลำไส้ใหญ่เลยนะครับ
00:01:2700:01:29อาการที่เราเจอบ่อย ๆ เวลาปวดท้องนี่
00:01:2900:01:33อาจจะเกิดจาก 1. โรคแผลในกระเพาะอาหาร
00:01:3300:01:352. อาหารไม่ย่อย
00:01:3500:01:373. ลำไส้เล็กอักเสบ
00:01:3900:01:43หรือรุนแรงถึงขนาดเป็นไส้ติ่งก็ได้ เห็นไหมครับ
00:01:4400:01:48แบบนี้ปวดท้องเหมือนกัน โรคไม่เหมือนกัน
00:01:4800:01:50ยาก็ต้องไม่เหมือนกันสิคะ
00:01:5000:01:51ใช่แล้ว
00:01:5300:01:56แล้วถ้าเกิดกรณีที่เรามีอาการเดียวกัน
00:01:5600:01:59และเป็นสาเหตุเดียวกันด้วยล่ะครับอาจารย์แพร์
00:02:0000:02:02แต่พอดีว่าเป็นยาคุณแม่
00:02:0200:02:04แล้วก็คุณลูกมีอาการเกิดขึ้น
00:02:0400:02:06อย่างนี้เราแบ่งกันได้ไหมครับ
00:02:0600:02:08ไม่ได้แน่ ๆ ค่ะ
00:02:0800:02:11คิดง่าย ๆ เลยค่ะ คุณแม่ส่วนสูงเท่าไรคะ
00:02:1100:02:13ลูกส่วนสูงเท่าไรคะ
00:02:1300:02:14อายุอีกค่ะ
00:02:1400:02:18เพราะฉะนั้นแล้วนี่ การทำงานของตับไตอะไรต่าง ๆ นี่
00:02:1800:02:21ไม่เหมือนกันแน่ ๆ ค่ะ ในผู้ใหญ่ แล้วก็เด็ก
00:02:2100:02:23เคยมีอีกกรณีหนึ่งค่ะอาจารย์บอล
00:02:2300:02:26เขาคิดว่า เด็กน้ำหนัก 10 ใช่ไหมคะ
00:02:2600:02:28ผู้ใหญ่น้ำหนัก 40 กิโลกรัม
00:02:2800:02:33เขาก็เลยบอกว่า อ้าว ถ้าอย่างนั้น เราก็เอาขนาดยาของผู้ใหญ่มาหาร 4
00:02:3300:02:35อันนี้ผิดมหันต์เลยค่ะอาจารย์บอล
00:02:3500:02:38เราไม่สามารถเทียบกันแบบนั้นได้เลยนะคะ
00:02:3800:02:43เพราะฉะนั้น ง่าย ๆ ค่ะ ยาเด็กกับยาผู้ใหญ่ห้ามใช้ด้วยกันเด็ดขาดค่ะ
00:02:4300:02:44อืม
00:02:4400:02:48แล้วถ้าเกิดเป็นกรณีที่เป็นเด็ก เหมือนกันล่ะครับอาจารย์แพร์
00:02:4800:02:53แต่เป็นลูกเพื่อน อายุใกล้เคียงกันเลย สัก 10 ขวบเท่ากัน
00:02:5300:02:56แต่ลูกเธอกินยาตัวนี้ แล้วลูกเธอหาย
00:02:5600:03:00ถ้าอย่างนั้น ฉันเอายามาให้ลูกฉันกินบ้างได้ไหมครับ
00:03:0000:03:06หมายถึงในกรณีที่สาเหตุของโรคเหมือนกัน อาการเหมือนกัน อายุใกล้เคียงกัน
00:03:0600:03:09แต่มีปัจจัยอื่นที่น่าจะต้อง แตกต่างกันแน่ ๆ ค่ะอาจารย์บอล
00:03:0900:03:15ไม่ว่าจะเป็นเรื่องของน้ำหนักตัว ส่วนสูง หรือประวัติแพ้ยาค่ะ
00:03:1500:03:18เพราะฉะนั้นแล้ว เพื่อความปลอดภัยนะคะ
00:03:1800:03:20ไม่ควรแบ่งยากันกินค่ะ
00:03:2100:03:24ในเรื่องอันตรายของการแบ่งยานี่นะครับ
00:03:2400:03:28ถึงแม้ว่าจะเป็นยาเดียวกันนะครับ
00:03:2800:03:29อาการคล้ายกัน
00:03:2900:03:31แต่พอแบ่งกันแล้วนี่
00:03:3100:03:33นอกจากอาการจะไม่หายแล้ว
00:03:3300:03:36อาจจะทำให้เกิดอันตรายได้ด้วย
00:03:3600:03:40ถ้าสมมุติว่าเราแพ้ยาตัวนี้ แต่เราได้รับประทานยาตัวนั้น
00:03:4000:03:43เพราะว่าคนอื่นให้ โดยที่เขาไม่ได้คิดถึงประวัติแพ้ยาร่วม
00:03:4400:03:46- อันนี้อันตรายมาก ๆ นะคะอาจารย์บอล - ใช่ครับ
00:03:4600:03:49ในขณะเดียวกัน ถ้าเกิดเป็นยาของผู้ใหญ่ครับ
00:03:5000:03:51แต่เอาไปให้เด็กรับประทานครับ
00:03:5100:03:54อันนี้อาจจะมีความเสี่ยงมากขึ้นนะครับ
00:03:5400:03:56เพราะอย่างที่อาจารย์แพร์บอกไปแล้วว่า
00:03:5600:04:00ขนาดยาของผู้ใหญ่กับขนาดยาของเด็ก อาจจะไม่เท่ากัน
00:04:0100:04:06แล้วเราไม่สามารถจะกำหนดด้วยการเอา ตัวเลขน้ำหนักมาเทียบสัดส่วนได้อย่างตรง ๆ
00:04:0600:04:10เพราะฉะนั้น อันนี้อาจจะมีอันตราย มากกว่าด้วยซ้ำนะครับ
00:04:1100:04:15อาจารย์บอลคะ แล้วในกรณีที่เป็นผู้ใหญ่เหมือนกัน
00:04:1500:04:18แล้วก็ทราบแล้วว่าไม่มีประวัติแพ้ยาเหมือนกัน
00:04:1800:04:21โรคเดียวกัน สาเหตุของโรคเดียวกันค่ะ
00:04:2100:04:24ยกตัวอย่างง่าย ๆ เลย เช่น ยานอนหลับ
00:04:2400:04:26แบบนี้…แบ่งกันกินได้ไหมคะ
00:04:2700:04:28คือต้องเรียนอย่างนี้ครับ
00:04:2800:04:33เวลาเราพูดถึงยาบางชนิด โดยเฉพาะในผู้ใหญ่หรือผู้สูงอายุนี่ครับ
00:04:3300:04:38ถึงแม้ว่ายาตัวนั้นจะเป็น ยาที่ใช้บรรเทาอาการเป็นหลักเนอะ
00:04:3800:04:39เช่น ยาแก้ปวดเมื่อย
00:04:3900:04:40อืม
00:04:4000:04:40ยานอนหลับ
00:04:4100:04:42สิ่งที่ต้องทำความเข้าใจกันก่อน
00:04:4200:04:47คือยาทุกตัวมีทั้งประโยชน์ และในขณะเดียวกันก็มีโทษด้วยเช่นกัน
00:04:4800:04:51เพราะฉะนั้น ถึงแม้ว่ามันจะเป็นยาที่ใช้บรรเทาอาการ
00:04:5100:04:54แต่อาการนอนไม่หลับนี่มีหลายสาเหตุมาก
00:04:5500:04:57อาการปวดเมื่อยก็มีหลายสาเหตุมาก
00:04:5700:05:01ถึงแม้ว่าเราจะเห็นว่าเหมือนกันทุกประการ
00:05:0100:05:07แต่เมื่อใช้ยาแบ่งกันแล้วนี่ ก็อาจจะทำให้เกิดอันตรายได้นะ
00:05:0700:05:11อย่างเช่น ยานอนหลับชนิดหนึ่ง ที่เราชอบใช้กันครับ
00:05:1100:05:13คือยาที่มีฤทธิ์ทำให้ง่วงนอน
00:05:1300:05:17ยาตัวนี้ ถ้าผู้ใหญ่ท่านหนึ่งรับประทาน
00:05:1700:05:20มาแบ่งให้เพื่อนบ้านรับประทานด้วย
00:05:2000:05:23อาจจะทำให้เกิดอาการหกล้ม
00:05:2300:05:27ก็คือยาพวกนี้ทำให้กล้ามเนื้ออ่อนแรง ทำให้เดินเซได้
00:05:2700:05:31เพราะฉะนั้น บางทีผู้สูงอายุบางท่าน ที่มีอาการนอนไม่หลับ
00:05:3100:05:34แล้วไปหยิบยากลุ่มนี้ของคนอื่นมารับประทานนี่
00:05:3400:05:36อาจจะเพิ่มความเสี่ยงของการหกล้ม
00:05:3600:05:38และกระดูกหักได้ในที่สุดนะครับ
00:05:3900:05:40เฮ้อ...
00:05:4000:05:44แบบนี้ป่วยนิด ๆ หน่อย ๆ ก็ต้องไปหาหมอทุกครั้งเลยสิ
00:05:4500:05:47อืม...ไม่ถึงขนาดนั้นหรอกครับ
00:05:4700:05:53เพราะว่า จริง ๆ แล้วยาบางรายการ หรือยาที่ใช้รักษาอาการบางชนิด
00:05:5300:05:55ก็สามารถแบ่งกันได้ครับ
00:05:5500:05:57อย่างเช่นอะไรบ้างนะอาจารย์แพร์
00:05:5700:06:00อย่างเช่น ยาสามัญประจำบ้านค่ะ
00:06:0000:06:03ไม่ว่าจะเป็นพวกยาแก้ปวด พาราเซตามอลค่ะ
00:06:0300:06:07หรือว่าจะเป็นเรื่องของยาแก้แพ้ ที่สามารถซื้อได้ตามร้านสะดวกซื้อ
00:06:0700:06:10อันนั้นเราจะเรียกว่าเป็น กลุ่มยาสามัญประจำบ้านค่ะ
00:06:1000:06:13ใช่ครับ เพราะยาสามัญประจำบ้านนี่
00:06:1300:06:15ก็ชื่อบอกอยู่แล้ว มีติดบ้าน
00:06:1500:06:19เพราะฉะนั้นครับ ยาที่อยู่ที่บ้าน แล้วเราใช้ได้ด้วยความปลอดภัย
00:06:1900:06:23สามารถใช้บรรเทาอาการเบื้องต้น ให้กับพวกเราได้นะครับ
00:06:2300:06:27แต่ต้องย้ำอีกรอบหนึ่งนะครับ ว่าถ้ามีอาการเจ็บป่วยอื่น ๆ
00:06:2700:06:30ที่ยาสามัญประจำบ้านบรรเทาไม่ได้
00:06:3000:06:34อันนั้น สิ่งสำคัญที่สุด คือต้องหาสาเหตุให้เจอ
00:06:3400:06:36ซึ่งการหาสาเหตุนั้น
00:06:3600:06:39เราก็ควรจะต้องไปปรึกษา บุคลากรทางการแพทย์นะครับ
00:06:3900:06:42สรุปคือ ยาใครยามันนะครับ อย่าแบ่งกันเลย
00:06:4200:06:44เพราะยาของแต่ละคน
00:06:4400:06:47ก็เหมาะสมในการรักษาโรค หรือความเจ็บปวดของแต่ละคนครับ
00:06:4700:06:51และผู้ใหญ่กับเด็ก ก็ไม่สามารถแบ่งยากันกินได้ค่ะ
00:06:5200:06:53เข้าใจไหมคะ
00:06:5400:06:56เข้าใจแล้วค่ะอาจารย์
00:06:5600:06:59ถ้าเข้าใจแล้วก็พาลูกไปหาหมอกันเถอะ
00:06:5900:07:00ไปแล้ว ไปแล้ว ไปแล้ว
00:07:0000:07:07[เสียงดนตรี]
00:07:0700:07:08อย่าลืม !
00:07:0800:07:13เปลี่ยนพฤติกรรมการใช้ยาแบบผิด ๆ ก่อนเปิดตู้ยา
00:07:1400:07:16เปิดตู้ยา
00:07:1600:07:18ความรู้ทำให้ทุกอย่างเป็นไปได้
00:07:1800:07:20มหาวิทยาลัยมหิดล
00:07:2000:07:21ปัญญาของแผ่นดิน