- คำถาม:
- คนไข้ที่มีปัญหาหลอดเลือดในสมองควรได้รับการดูแลอย่างไร?
- คำตอบ:
- คนไข้ที่มีปัญหาหลอดเลือดในสมองจำเป็นต้องได้รับการดูแลใน 3 ระยะ คือ ระยะเฉียบพลัน (เน้นการผ่าตัดและยาพักฟื้น) ระยะพักฟื้น (ควบคู่กับกายภาพบำบัดและใช้อุปกรณ์ช่วย เช่น ขาเทียมหรือแขนเทียม) และระยะทรงตัว (ประคองอาการไม่ให้แย่ลง) โดยการใส่อุปกรณ์ช่วยรักษารูปร่างกล้ามเนื้อและข้อต่อ พร้อมฝึกเดินและใช้ชีวิตประจำวันอย่างต่อเนื่อง
ศิริราช The Life [by Mahidol] ตอน วัคซีนเด็กขี้แพ้ โรคหลอดเลือดสมอง
จากช่อง:Mahidol Channel มหิดล แชนแนล
คำบรรยายที่เกี่ยวข้อง
00:26:50นี่เราต้องช่วยดูแลและรักษายังไงครับ
00:26:53อาจารย์ครับจริงๆแล้วอ่าระยะในการรักษา
00:26:56เนี่ยจะแบ่งออกเป็น 3 ส่วนใหญ่ๆนะครับ
00:26:58ส่วนแรกเป็นระยะเฉียบพันธุ์ก็คือจะเน้นทำ
00:27:01ให้คนไข้สามารถที่จะกลับมามีชีวิตปกติมาก
00:27:05ที่สุดนะครับก็คือจะเน้นในส่วนของการผ่า
00:27:08ตัดแล้วก็ให้ยาพักฟื้นต่างๆนะฮะหลังจาก
00:27:11นั้นก็จะเป็นระยะที่ 2 คือระยะพักฟื้นใน
00:27:14ส่วนนี้ก็จะนอกจากจะให้ยาแล้วก็จะควบคู่
00:27:16กับพวกการทำกายภาพบำบัดหรือว่าการใช้กาย
00:27:19อุปกรณ์ร่วมด้วยนะครับแล้วก็จะเป็นระยะ
00:27:22สุดท้ายคือระยะที่ 3 คือระยะทรงตัวก็คือ
00:27:24ประคองไม่ให้อ่าความผิดปกติหรือพยาที่
00:27:27สภาพที่หลงเหลืออยู่เนี่ยเป็นมากขึ้นนะ
00:27:30ครับอก็แสดงว่าคนไข้ที่มีเรื่องโรคเกี่ยว
00:27:34กับเหลาะเลือดในสมองเนี่ยไม่ว่าจะตีบจะ
00:27:36แตกจะโปร่งพองอะไรก็ตามทีมันจะส่งผลต่อ
00:27:39การเคลื่อนไหวของร่างกายแตกต่างกันไปถูก
00:27:42ต้องมั้ยครับใช่ใช่อย่างของคุณป้าเนี่ยก็
00:27:44ต้องอ่ะอย่านั้นที่คุณป้าผ่าตาเสร็จปุ๊บ
00:27:46เท่าที่สังเกตนะครับแขนทางด้านขวาขาทาง
00:27:49ด้านขวาเคลื่อนไหวไม่ได้เลยไม่ได้เลยแล้ว
00:27:53เวลาคนไข้มาต้องเริ่มทำยังไงครับต้องดูแล
00:27:55กันยังไงในขั้นตอนที่ 2 เครับอาจะมาจาก
00:27:57การซักประวัติคนไข้ก่อนค่ะว่าเขามีที่มา
00:28:00หรือว่าสาเหตุของการเป็นโรคหรือการเดิน
00:28:04ไม่ได้นี่เพราะอะไรค่ะแล้วเอิ่มก็จะให้คน
00:28:07ไข้ลองเดินค่ะเพื่อที่จะประเมินว่าเท้า
00:28:10เค้าหรือว่าข้อเข่าหรือข้อสะโพกเขาสามารถ
00:28:14ที่จะเดินได้โดยไม่ลากไปกับพื้นหรือเปล่า
00:28:18ค่ะเพราะว่าปกติแล้วแบบคนไข้ที่เป็นโรค
00:28:21หลอดเลือดสมองกล้ามเนื้อมันจะไม่มีแรงใช่
00:28:23มั้ยคะอ่อนแรงก็คือเหมือนแบบข้อเท้าตกจะ
00:28:26ไม่สามารถที่จะกระดกขึ้นได้ได้ก็คือข้อ
00:28:28เท้าก็จะตกอ๋อข้อเท้าตกใช่ค่ะนะฮะตอนนั้น
00:28:30คุณป้าข้อเท้าตกมะกระดกข้อเท้าขึ้นมางนี้
00:28:33ไม่ได้เหยียดขาได้มั้ยฮะเยียดเออย่าง
00:28:36เงี้ยได้อย่างงี้ได้แต่ข้อเท้าขึ้นมา
00:28:39อย่างงนี้ไม่ได้คือมันตกอย่างงี้เลยตกแบบ
00:28:41นี้ก็เดินไม่ได้ิฮะถูกมั้ยฮะเพราะมันมัน
00:28:43ไม่มีแรงมันก็จะส่งผลต่อการเดินก็คือแบบ
00:28:46เท้าเขาก็จะลากไปกับพื้นอย่างเงี้ยค่ะมัน
00:28:48ก็อาจจะทำให้เกิดเท้าเป็นแผลได้เราก็เลย
00:28:51ต้องหาอุปกรณ์มาเพื่อประคองข้อเท้าเเพื่อ
00:28:54ไม่ให้ข้อเท้าเขาลากไปกับพื้นตอนนั้นคุณ
00:28:57ป้ามา
00:28:58เราเห็นคนไข้และคุณป้าอาจารย์ก็จะพาคุณ
00:29:01ป้าเดินก่อนดูก่อนเช็คอาการแล้วหลังจาก
00:29:03นั้นทำอะไรต่อครับตรวจประเมินร่างกายคน
00:29:06ไข้เสร็จแล้วปุ๊บเราก็จะรู้ว่าคนไข้มี
00:29:07ความผิดปกติยังไงหลังจากนั้นเราก็จะมาออก
00:29:10แบบอุปกรณ์นะครับเพื่อที่จะให้ตอบโจทย์
00:29:14กับความผิดปกติของคนไข้อาจจะปรับแก้หรือ
00:29:18ว่าอาจจะประคองพยาธิสภาพให้มันไม่เป็นมาก
00:29:21ยิ่งขึ้นนะออพูดง่ายๆว่ารักษาให้มันอยู่
00:29:24ในระดับนี้ไม่ให้มันแย่ไปกว่านี้ใช่นะ
00:29:26ครับแต่พอเราตัดเรียบร้อยละของคนไข้คุณ
00:29:29ป้ารายนี้มีแที่ข้อเท้ามาที่แขนนี่แขน
00:29:33เกิดอะไรขึ้นครับในกลุ่มข้าเรสมองเนี่ยก็
00:29:35คือนอกจากจะกล้ามเนื้ออ่อนแรงแล้วก็อาจจะ
00:29:37มีอาการชานะครับแล้วก็อาการเกร็งร่วมด้วย
00:29:41นะครับก็คือถ้าเกิดสโคปไปที่ตัวของระยาง
00:29:44บนนะครับส่วนที่จะได้รับบาดเจ็บหรือว่ามี
00:29:47ปัญหาเนี่ยก็จะเริ่มตั้งแต่ตัวหัวไหล่นะ
00:29:49ครับหัวหัวไหล่ก็อาจจะหลุดหรือว่ามีอาการ
00:29:53เกร็งแล้วก็บิดเข้ามาด้านในแต่ของคุณป้า
00:29:56มีอาการแบบไม่มีแรงยกไม่ได้ไม่มีแรงก็ใน
00:30:00แต่ละรายก็จะแตกต่างกันแล้วของคุณป้า
00:30:04เนี่ยก็ต้องมาทำกายอุปกรณ์ที่แขนเหมือน
00:30:06กันตอนนั้นเป็นแบบนี้เลยหรือเปล่าครับคือ
00:30:08คุณป้าเนี่ยตัวหัวไหล่กับข้อศอกเนี่ยค่อน
00:30:11ข้างโอเคนะคะคือการทำกภาพบำบัดได้แต่ว่า
00:30:14ในส่วนของข้อมือแล้วก็มือเนี่ยมีการหด
00:30:18เกร็งของกล้ามเนื้อคือข้อมือแล้วก็นิ้ว
00:30:21มือเนี่ยจะหดเกร็งเข้ามาในท่างอแบบนี้นะ
00:30:24ฮะครับแบบนี้ใช่เพราะฉะนั้นเราจึงให้กาย
00:30:28อุปกรณ์ที่ช่วยในการยืดป้องกันไม่ให้ข้อ
00:30:31ต่อเนี่ยมันยึดติดผิดรูปนะครับอืก็ต้องมี
00:30:34กายอุปกรณ์ที่มาให้ข้อมือมันล็อคอยู่
00:30:37อย่างงี้ในระดับตรงนะฮะแล้วนิ้วก็สามารถ
00:30:39เหยียดได้ล็อคเป็นแบบนี้อย่างที่บอกเพราะ
00:30:42ถ้าไม่มีชิ้นนี้ลองจินตนาการดูนิ้วของคุณ
00:30:44ป้าตอนนั้นมันก็จะหงีเข้ามาอย่างงี้ใช่
00:30:46มั้ยฮะปล่อยไว้แบบนี้นานๆมือจะเป็นแบบนี้
00:30:49เลยใช่ครับถ้าเกิดปล่อยไว้นนาก็คือข้อติด
00:30:52ผิดรูปแล้วก็คนไข้ไม่สามารถที่ทำกิจวัตร
00:30:55ประจำวันต่างๆเองได้นะแล้วก็การใชชวิต่าง
00:30:58ๆก็จะคุณภาพชีวิตก็จะน้อยลงนอกจากเหยียด
00:31:02ได้แล้วปล่อยให้มันยึดแบบนี้แล้วไม่ให้
00:31:04มันงอต้องทำอะไรต่อครับในส่วนของข้อยึด
00:31:07ติดผิดรูปนะครับก็คือคนไข้ก็จะจำเป็นจะ
00:31:11ต้องใส่กายอุปกรณ์ตลอดเวลาในขณะที่มีการ
00:31:14เดินนะครับแล้วก็ส่วนประคองแขนก็แนะนำให้
00:31:18ใส่ตลอดเวลาหรือว่าเวลาที่คนไข้ไม่ได้ทำ
00:31:21กิจกรรมอะไรเงี้ยฮะก็จะแนะนำให้คนไข้ใส่
00:31:24อุปกรณ์ตลอดเวลาคือต้องใส่ตลอดเวลาเลย่
00:31:27ครับแต่ว่าการใส่อุปกรณ์ก็ต้องร่วมด้วย
00:31:29กับการกายภาพบำบัดหรือว่าการฟื้นฟูกล้าม
00:31:32เนื้อและข้อต่อนั้นๆค่ะเพราะไม่ไม่ฉะนั้น
00:31:35แล้วคือแบบที่มันอ่อนแรงไปถ้าไม่มีการ
00:31:37ฟื้นฟูหรือออกกำลังกายเพิ่มขึ้นมันก็จะ
00:31:39ยังคงความอ่อนแรงอยู่ค่ะเราเป็นการขยับ
00:31:43กล้ามเนื้อเพื่อที่จะให้กล้ามเนื้อจะได้
00:31:45แบบมีแรงมากขึ้นแต่มันก็ไม่ได้จำเป็นว่า
00:31:48มันจะต้องกลับมาแบบมีแรงเหมือนปกติก่อน
00:31:50ที่เขาจะเป็นโรคอันคือมันจะกลับมาเหมือน
00:31:52เดิมมีโอกาสยากนะครับแต่เราประคองทำให้
00:31:55มันไม่ให้แย่ลงใช่อ่ะสมมุติคุณป้าตัดกาย
00:31:59อุปกรณ์ได้ะเป็นของตัวเองละทีนี้คุณป้า
00:32:02ต้องทำไงต่อครับก็คือปกติคนไครก็จะมีนัด
00:32:05ทุกๆ 3 เดือน 6 เดือนอยู่แล้วนะฮะก็คือจะ
00:32:07คนไข้ก็จะมาตามนัดหรือว่าในกรณีที่
00:32:10อุปกรณ์มีปัญหาก็สามารถที่จะโทรมานัดที่
00:32:14คลินิกแล้วก็สามารถเข้ามาปรับแก้หรือว่า
00:32:17ตรวจได้เลยอก็จะเราก็จะคอยตรวจอยู่เรื่อย
00:32:20ๆทุก 3 เดือน 6 เดือนอยู่แล้วเพราะคนไข้
00:32:22เหล่านี้ก็ต้องเข้ามาตรวจอยู่เรื่อยๆใช่
00:32:24ค่ะแล้วนอกจากดูอุปกรณ์แล้วเห็นบอกบอกว่า
00:32:27ยังต้องดูแลในเรื่องของการทำกายภาพบำบัด
00:32:30ด้วยก็คือถ้าเกิดเป็นในส่วนของโรงเรียน
00:32:32กายอุปกรณ์สิรินธรเองจะเน้นไปในส่วนของ
00:32:35การผลิตอุปกรณ์นะครับแต่ว่าการรักษาจริงๆ
00:32:39แล้วเนี่ยก็คือเราจะมีเป็นทีมของศาสตร์
00:32:43ฟื้นฟูนะครับซึ่งประกอบไปด้วยแพทย์
00:32:44วิทยศาสตร์ฟื้นฟูนักกายภาพบำบัดจะเน้นใน
00:32:48ส่วนของการฟื้นฟูกล้ามเนื้อต่างๆนัก
00:32:50กิจกรรมบำบัดก็จะเน้นในการปรับอ่ากิจกรรม
00:32:54ของคนไข้หรือว่าออกแบบอุปกรณ์ให้เขา
00:32:59สามารถที่จะใช้ชีวิตประจำวันของเขาได้
00:33:01ง่ายขึ้นเงี้ยค่ะอุปกรณ์อือ่ะนี่ถามคุณ
00:33:04ป้าย้อนกลับไป 12 ปีที่แล้วมาจนถึงวันนี้