- คำถาม:
- การรักษาภาวะซึมเศร้าซ่อนเร้นมีวิธีใดบ้าง และจำเป็นต้องทานยาไหม?
- คำตอบ:
- การรักษาภาวะซึมเศร้าซ่อนเร้นรวมถึงการใช้ยาต้านซึมเศร้าควบคู่กับการบำบัดทางจิตใจ เช่น การปรับพฤติกรรม การสนับสนุนจากครอบครัว และการดูแลสุขภาพจิตอย่างต่อเนื่อง แม้บางกรณีอาจหายเองได้ภายใน 18 เดือน แต่การรักษาอย่างเหมาะสมช่วยลดระยะเวลาและป้องกันการเสียคุณภาพชีวิต ดังนั้นการเข้ารับการรักษาจึงสำคัญกว่าการรอให้หายเอง
อาการแบบไหน เสี่ยง “ภาวะซึมเศร้าซ่อนเร้น”
จากช่อง:MCOT News FM 100.5
คำบรรยายที่เกี่ยวข้อง
00:22:24เอ่อการรักษาจริงๆแล้วเอ่อภาวะซึมเศร้า
00:22:28ซ่อนเร้นรักษาง่ายหรือยากกว่า
00:22:31เอ่อซึมเศร้าที่มันเป็นฐานใหญ่เป็นบ้าน
00:22:36ใหย่ของเค้าฮะอืค่ะจริงๆการรักษาไม่ได้
00:22:39ยากแต่การเข้าถึงการรักษาจะว่ายากก็ยากจะ
00:22:43ว่าง่ายก็ง่ายเพราะว่าเค้าคนที่ไม่รู้ตัว
00:22:46เองอ่ะเค้าก็ไม่เข้าถึงการรักษาไงคะใช่ๆ
00:22:50พอไม่ได้เข้าถึงการรักษาไม่ได้วินิสัยมัน
00:22:51ก็ไม่ได้รักษาอืมันคือระยะเวลาพูดง่ายๆ
00:22:55พูดง่ายๆคือการการการระยะเวลาที่จะได้เจอ
00:22:59กับอาการแล้วกว่าจะมารักษาตัดสินใจมา
00:23:02รักษามันก็มีช่วงระยะเวลาแกปที่ตัดสินใจ
00:23:05ตัวเองใช่ไม่ใช่ใช่ไม่ใช่ด้วยใช่มยยิ่งทำ
00:23:08ให้มันกินเวลาเข้าไปเยอะไม่เหมือนกับเจอ
00:23:10อาการตงึกคิดว่าใช่แต่ก็อย่างที่บอกว่า
00:23:14เกรงใจเขาก็จะคิดว่าฉันรู้ว่าฉันเศร้าแต่
00:23:17ฉันคิดว่าไม่ใช่โรคซึมเศร้าหรอกฉันเศร้า
00:23:19แบบเครียดไงเครียดไงงานก็เยอะแฟนก็ทิ่ง
00:23:22อะไรอย่างเงี้ยอืค่ะเขาก็ไม่ได้ไม่ได้มา
00:23:26ไม่ได้มารักษาไม่ได้รับการประเมินไม่ได้
00:23:28รับการวินิจฉัยมันก็ทำให้มีช่วงล่าช้าไป
00:23:32ในการเข้าถึงการรักษาครับอืเอ่อสำหรับ
00:23:37อาการแบบนี้คุณหมอเจอผู้ป่วยค่อนข้างเยอะ
00:23:41มอ่ะคือต้องบอกว่าจริงๆถ้าถ้าถ้าตัวเรา
00:23:46เจอเนาะเพราะว่าหมายถึงว่าคือเขารู้ตัว
00:23:48แล้วเมาหาเราและส่วนใหญ่เราจะเจอเป็นแบบ
00:23:51คุณเศร้าที่ซ่อนจากสังคมอ่ะหมายถึงว่าเขา
00:23:54รู้ว่าเาเศร้าแต่ว่าอย่างที่บอกคือว่าเ
00:23:58เศร้าอือบางคนรู้ก็ตกใจเฮ้ยไม่น่าเชื่อนะ
00:24:02อะไรอย่างงี้ใช่มั้ยอ่าใช่ค่ะแต่ว่าคนที่
00:24:05แบบเเไม่รู้ว่าเศร้าแล้วคนอื่นพามาอย่าง
00:24:10ที่อย่างที่เล่าให้ฟังว่าบางทีก็คือเป็น
00:24:12ลูกๆนี่แหละพาพ่อแม่นอย่างเงี้ยก็มีแต่ก็
00:24:16ไม่ใช่ทุกคนยอมมาอีกเพราะเขาไม่รู้ว่า
00:24:18เค้าเศ้าเค้าก็แบบหาทำไมอะไรอย่าเงี้ยแต่
00:24:21หรือบางทีอีกกรณีนึงก็คือเจอจากอาจารย์
00:24:24ทางกายคุณหมอทางกายที่น่ารักๆรที่เป็น
00:24:26เพื่อนร่วมงานพวกเราเนี่ยเนี่ยแหละเาก็
00:24:29เห็นว่าแบบมันไม่มันไม่มีเหตุใดเตรวจทาง
00:24:32กายครบแล้วเลือดเ่อเจาะนู่นนี่นั่นก็ทำ
00:24:34แล้วมันไม่อธิบายจริงๆแล้วคนไข้ก็ดูแบบดู
00:24:38หน้าคิ้วขมวดตลอดเวลาแต่คนไข้บอกว่าไม่
00:24:41เศร้านะอืแต่หน้าคิ้วขมวดตลอดเวลาอะไร
00:24:44อย่างเงี้ยค่ะเป็นคุณหมอข้างใกล้คุณบแ
00:24:46อื่นที่ส่งมาให้เราอืมหน้าคิวขมวดตลอด
00:24:50เวลาเออผมชอบโดนลูก
00:24:53[เสียงหัวเราะ]
00:24:54ว่าอออย่าคหตัวเองใช้ทุนน่ะที่ให้เราเจอ
00:24:59เรื่อยๆอย่างเงี้ยค่ะใช้ทุนสมัยอยู่ต่าง
00:25:01จังหวัดแต่แต่นั่นคือยุคน้ำท่วมยุค
00:25:03กรุงเทพน้ำท่วมคือ 10 ปีที่แล้วนะคะก็จะ
00:25:05เจอแบบถ้าเจอบ่อยๆก็จะเป็นแบบอ่าพ่อเฒ่า
00:25:08แม่เฒ่าอย่างเงี้ยแต่ก็จะแบบอยายก็ไม่
00:25:12เห็นเศร้าคือต้องเข้าใจว่าคนอายุ 70 80
00:25:15สมัยนู้นเนาะสมัย 10 ปีที่แล้วเเไม่เข้า
00:25:18ใจเรื่องอารมณ์หมายถึงว่าเขาไม่ได้เข้าใจ
00:25:20ในเชิงลึกเเข้าใจอ่ะแต่เขาไม่ได้เหมือน
00:25:23ที่เหมือนถ้าย้อนกลับไปคือเขาไม่ได้
00:25:24บรรยายแทนโทนสีได้ละเอียดใช้คำนั้นแล้ว
00:25:28แล้วก็คือเพราะฉะนั้นน่ะเก็จะมาส่วนใหนคน
00:25:31ไข้จะมาด้วยแพทเทิร์นนี้เลยเอ่อนอนบ่อ
00:25:34หลับกินข้าวบาแวิงหัวอืๆๆมาด้วยแพทเทิร์น
00:25:39เเลยแล้วพ่อเฒ่าแม่เฒ่าก็เป็นตลอดแล้ว
00:25:42สมัยนั้นเราเป็นแพทย์ช้ชุนเนาะเราก็ยัง
00:25:44ยังเก่งทากายอยู่ตอนนั้นเราก็เก็ไม่มี
00:25:47เพื่อนคนอื่นที่หมอเฉพาะทางทางกายเขาก็
00:25:50บอกว่าไม่มีแต่ว่าพ่อเฒ่าแม่เฒ่าก็จะเป็น
00:25:52แพทเทิร์นเนี้ยซึ่งพอเราย้อนไปมองเราคิด
00:25:56ว่าอ่าอันนี้แหละคุณเ้ามอือโอมันมันมัน
00:26:01แสดงออกทางกายด้วยอะไรอย่างงี้ใช่ค่ะ
00:26:05เพราะว่าพเ่าแม่เฒ่าที่เราเห็นอ่ะไม่ได้
00:26:08เป็นแบบในรูปแม่เฒ่าชู 2 นิ้วอะไรเงี้ยนะ
00:26:11ก็คือหน้าเจะแบบแต่กิจวัตประจำวันของเา
00:26:14เปลี่ยนไปใช่น่าดูอมทุกแล้วเวลาเราถามเขา
00:26:17แบบคุณยายทำไมเ่ามั้ยอื
00:26:22บอกเข้าใจมยคะเข้าใจเข้าใจเข้าใจไม่ไม่
00:26:26คือคือไม่รู้จักคือเศร้าของเขานี่มันอาจ
00:26:29จะอีกอย่างนึงคือเหมือนกับว่าเอ้ยแบบแบบ
00:26:31นี้สิถึงมันถึงจะเศร้ามันถึงจะเสียใจมัน
00:26:33ถึงจะนี่แต่คุณหมอก็ต้องคุณหมอก็ขยะขยาย
00:26:37ความลงไปว่าเขาก็จะบอกมาเรื่อยๆว่ามัน
00:26:40เกิดอะไรระหว่างทางชีวิตเขาบ้างถึงถึง
00:26:42ต้องมาหาคุณหมอใช่มยไม่ตอนนั้นคือพูดถึงค
00:26:45ใช้ทูนตอนที่เรายังไม่มีความรู้ีตอนนั้น
00:26:48คือ 10 ปีที่แล้วแต่ว่าถ้าตอนเนี้ยเราก็
00:26:50รู้แล้วไงเราก็คงต้องแบบพยายามบอกว่าเออ
00:26:53แล้วแบบส่วนใหญ่เดี๋ยวเยค่ะปับที่ง่าย
00:26:56กว่าแล้วคนไข้เข้าใจง่ายได้กว่าคือความ
00:26:59สุขมันเท่าเดิมมั้ยโอ้ความสุขลดลงหรือ
00:27:02เปล่าความสุขที่มันเป็นลูกโป่งพองๆโป่งๆ
00:27:05อ่ะไอ้ลูกโป่งนั้นมันแฟบลงหรือเปล่าเออ
00:27:08อะไรเงี้ยค่ะคนไข้เขาจะเข้าใจง่ายกว่าเออ
00:27:11เข้าใจง่ายกในในบางคนในบางกลุ่มนะคะเจะ
00:27:15บอกเออลูกโป่งมันแซ่บลงอ่ะหมอมันสุกน้อย
00:27:18ลงมันเล่นเกมเราไม่มันเท่าเดิมเล่นได้ 3
00:27:21เกมก็เบื่อและแต่ก่อนที่แบบเล่นถึง 3:00
00:27:25นอะไรอย่างเงี้ยค่ะฮะๆเออนน่าจะง่วง
00:27:29นะ
00:27:31เออคือคือเรามีการเปรียบเทียบให้เห็นภาพ
00:27:34มากขึ้นเพื่อที่จะให้คนไข้เองรู้จักตัว
00:27:37เองเพิ่มขึ้นแล้วก็นำไปสู่การวินิจฉัยของ
00:27:40คุณหมอทีมแพทย์นี่แหละที่จะได้วินิจฉัย
00:27:43ได้ตรงตรงมากขึ้นก็ยากยากในนยากทั้งตัวคน
00:27:46ป่วยเองแล้วก็ยากในตัวของคนรักษาด้วย
00:27:48เหมือนกันนะอาการนี้ใช่ค่ะอโอ้โหแต่คิด
00:27:53ว่าถ้าแบบทุกคนแบบใส่ใจแล้วก็คืออย่างตอน
00:27:57ตันเนี้ยคือจริงๆอย่างที่พูดว่าสังคมน่า
00:27:59รักมากๆที่เข้าใจแล้วก็รู้ว่ามันก็เหมือน
00:28:02หวัดนะคือจริงๆคือเป็นโลกที่พบบ่อยมากเขา
00:28:06บอกว่าคน 5 คนช่วงใด 1 คนใน 5 คนคือ 20%
00:28:11ช่วงใดช่วงหนึ่งของชีวิตเนี่ยใน 5 คนจะมี
00:28:141 คนที่ป่วยเป็นซึมเศร้าช่วงใดช่วงหนึ่ง
00:28:17ของชีวิตแต่ป่วยแล้วรู้หรือเปล่ารู้แล้ว
00:28:20ได้รักษาหรือเปล่าอีกเรื่องนึงอันนี้คือ
00:28:23สถิติใช้คำว่าสถิติเมกันแล้วกันเพราะ
00:28:25สถิติไทยบางทีก็สถิติซ่อนเรินอือืออย่าง
00:28:31อย่างการรักษาค่ะคุณหมอเจคะคือสงสัยว่า
00:28:35ต้องไปหาหมอเท่านั้นใช่มคะคือเราไม่
00:28:39สามารถที่จะเหมือนแบบเยียวยาตัวเองได้
00:28:42อะไรแบบนี้ใช่มยคะคือจริงๆก็ต้องพูดอย่าง
00:28:46นี้ก่อนว่าถ้าเป็นโรคซึมเศร้าแล้วใช้คำ
00:28:50นี้ก่อนคะความจริงความซุมเศร้าเนี่ยมันมี
00:28:52ความลึกอึคือึคืออารมณ์เศร้าคือมนุษย์
00:28:55ปกติทุกคนเศร้าได้คงไม่มีใใครที่บอกว่า
00:28:58เกิดมาไม่เคยเศร้าเลยอืถ้ามันยังเป็นแค่
00:29:00อารมณ์เศร้าอย่างเช่นสมมุติตรงไปตรงมาอก
00:29:03ักเต่านายหโดนโกเยมันก็ต้องเศร้าอยู่แล้ว
00:29:07อันเนี้ยส่วนใหญ่เดี๋ยวมันก็จะหายเองหาย
00:29:09เองคือหมายถึงว่าเราก็เ่อบ่นให้เพื่อนฟัง
00:29:13ไปกินข้าวอร่อยๆดูซีหลี่เกาหลีอะไรก็ตาม
00:29:16อย่างเงี้ยนะคะแต่ว่าถ้าเมื่อไหร่ที่มัน
00:29:19เป็นโรคแล้วแค้คำว่าจริงๆโรคซุงเศร้ามัน
00:29:22ก็มีตั้งแต่น้อยใมากถ้าถ้าถ้าเอาาอ่ะอแบบ
00:29:26แบบสุขภาพของกรมก็ได้เก็จะเขียนว่าคะแนน
00:29:29เท่าเนี้ยท่านมีภาวะน้อยคะแนนเท่านี้ท่าน
00:29:31มีรุนแรงนู่นนี่นั่นจริงๆถามว่าถ้ามีภาวะ
00:29:34น้อยๆจริงๆอ่ะค่ะมันอาจจะไม่ได้จำเป็นที่
00:29:37จะต้องแบบใช้ยาแต่ว่าแต่ว่าแต่ว่าแต่ส่วน
00:29:41ใหญ่คนที่มาหาเราอ่ะคือเขาน้อยมา 3 ปี
00:29:43แล้วไงคะคือหมาถึงเขาก็พยายามที่จะไปดู
00:29:46หังพยายามที่จะฟังเพลงพยายามที่จะนู่นนี่
00:29:49นั่นพยายามที่จะทำสิ่งใช่แต่มันไม่สำเร็จ
00:29:52อแล้วก็คืออย่างที่พูดว่าเดี๋ยวเนี้ยมัน
00:29:54มีเรื่องสารเคมีที่ค่อนข้างแบบเหมือนเป็น
00:29:57เป็นเป็นวิจัยเลยอ่ะเออคือหมายถึงว่ามัน
00:30:00ชัดแล้วว่ามันมีความผิดปกติของการทำงาน
00:30:03ของสาสื่อประสาทในสมองจริงๆเพราะฉะนั้น
00:30:07จริงๆอ่ะค่ะยามันก็คือจะใช้คำว่าเป็นตัว
00:30:10หลักครับตัวนึงควบคู่กันกับการปรับตัวเอง
00:30:14การออ่าทางด้านจิตสังคมเลยทีเดียวค่ะอื
00:30:19ออคืออย่างแนวทางการรักษาก็คือคือจะขั้น
00:30:24ไหนถึงต้องต้องทานยาคะคุณหมอจะได้แบบทาน
00:30:28ยาทุกกลุ่มมั้ยอ่ะค่ะเออคือจริงๆอ่ะค่ะ
00:30:32ส่วนใหญ่คือเอางงี้ก่อนนะคะต้องบอกก่อน
00:30:35ว่าธรรมชาติของโรกซึมเศร้าเนี่ยถ้าไม่ทาน
00:30:37ยาเป็นวิจัยสมัยหลายสิบปีก่อนเนาะเดี๋ยวเ
00:30:41ทำไม่ได้เพราะผิดจริยธรรมคือหมายถึงการ
00:30:43ที่เราจะเอาคนมาแล้วไม่รักษามันผิด
00:30:45จริยธรรมอันนี้คือวิจัยเมืองนอกนะคะวิจัย
00:30:48เมืองนอกคือเาไม่ได้ไม่รักษาแต่วิจัย
00:30:50เมืองนอกในสมัยก่อนเเอาคนไข้มาเป็นพันเลย
00:30:53อ่ะเพราะมันเป็นเมืองนอกเนาะก็คือคนกลุ่ม
00:30:56นึงรักษาเลยกับคนอีกกลุ่มนึงเขาเรียกว่า
00:30:58อยู่ในเ List ใชเอ่าดูอาการใชคือเท List
00:31:01คือยังไงยูก็ได้รักษาอทีเนี้ยเวลาเค้าทำ
00:31:04วิจัยมาเสรุปว่าคนซืมเศร้าเนี่ยกลุ่มที่
00:31:08ไม่ได้รับการรักษาที่อยู่ในกลุ่มเ List
00:31:11เนี่ยอ่าเขาคก็ตามสมมุติ 3 เดือนหายกี่คน
00:31:15นู่นนี่นั่นเขาก็สรุปมาค่อยๆหายเไปเรื่อย
00:31:19ๆจนระยะเวลาสูงสุดที่เขาทำคือ 18 เดือน
00:31:22อือฮึ 18 เดือนเนี่ยพึ่งนึงหายหายเองนะคะ
00:31:2788 เดือนคือปีครึ่งครับส่วนอีกครึ่งนึง
00:31:30อ่ะไม่หายอือแต่ต้องอย่าลืมว่าเอาเอา
00:31:33ครึ่งที่ไม่หายก่อนนะครึ่งไม่ที่ไม่หายก็
00:31:35ตรงไปตรงมาอาจบางคนอาจจะหายไปจากโลกเลยก็
00:31:38มีเนาะอะไรนู่นนี่นั่นเนาะแล้วก็แบบไม่
00:31:42หายแต่ต้องอย่าลืมว่าแต่ไอ้ครึ่งที่หาย
00:31:44เองอ่ะคือแปลว่าคุณอยู่กับความไม่สบาย
00:31:49เนื้อไม่สบายตัวไม่สบายใจมา 1 ปีครึ่งอื
00:31:53เพราะฉะนั้นจริงๆอ่ะค่ะแต่ซึ่งนี้ไปวิจัย
00:31:56หลายสบปีปีที่แล้วอ่ะนะคะเพราะว่าเดี๋ยว
00:31:59นี้มันทำไม่ได้อย่างที่บอกว่ามันไม่ถูก
00:32:00จริยธรรมแล้วสมมติสมัยด้วยสมัยนี้อเนาะ
00:32:03สรธรรมคือมันก็ไม่เชิงไม่ถูกแต่เขาก็ไม่
00:32:06ได้อยากจะอนุมัติให้การที่คนจะต้องมาอยู่
00:32:08ในเสลเป็น 18 เดือนอืออะไรเงี้ยค่ะอค่ะก็
00:32:13ก็คือเพราะฉะนั้นน่ะค่ะจริงๆก็คือจะตอบ
00:32:16ว่าคนไข้หลายคนน่ะเขาถามว่าไม่กินงานได้
00:32:19มยหรือหายเองมเราก็จะบอกแต่เราก็จะบอกว่า
00:32:22แล้วทำไมแล้วแต่คุณน่ะไม่จำเป็นที่จะต้อง
00:32:24มีคือเขาจะเรียกว่าเอ่อพวกนารี่นู่นนี่
00:32:28นั่นมันจะเป็นสัตว์แบบว่าเหมือนคุณภาพ
00:32:30ชีวิตที่ที่สวนที่สูญเสียไปจากการเจ็บ
00:32:34ป่วยแต่บอกว่าซึมเศร้าอ่ะเป็นประมาณ
00:32:37อันดับทอีเลยนะคือสมมุติอันดับ 1 คือ
00:32:40สมมุติว่าเลซว่าหัวใจหรืออะไรก็ตามอย่าง
00:32:43เงี้ยคือการสูญเสียคุณภาพชีวิตการที่คุณ
00:32:46มีคุณภาพชีวิตที่ดีอ่ะค่ะอืโรคซึมเศร้า
00:32:49อ่ะมันสูญเสียคุณภาพชีวิตติด 1 ใน 3 เลย
00:32:53นะเพราะฉะนั้นส่วนใหญ่เราก็จะบอกว่าเออ
00:32:55ถามว่าจะให้คุณแบบ 18 เดือนไม่ต้องรักษา
00:32:59มั้ยอือมันก็ไม่ใช่ไม่ได้แต่ 18 เดือนยัง
00:33:02ไม่การันตีเลยว่าหายมยแล้วถามว่าคุณโอเค
00:33:05มั้ยล่ะกับการที่คุณอยู่ในคุณภาพชีวิตที่
00:33:07มันไม่โอเคอืไปอีกปดีกว่าขนาดนั้นในเมื่อ
00:33:12ในเมื่อตอนเนี้ยคุณมีโอกาสที่คุณจะคือหาย
00:33:16แล้วคุณภาพชีวิตดีขึ้นดีขึ้นดีขึ้นและ
00:33:19กลับเป็นปกติหรือบางท่านคือดีกว่าปกติ
00:33:21ด้วยซ้ำเพราะมันไม่ใช่แค่ยาแต่มันคือ
00:33:23เรื่องของทักษาชีวิตที่อย่างที่พูดว่า
00:33:25ปัจจัยทางจิตสังคมซึ่งพวกเราก็คือช่วยกัน
00:33:28อืมันถ้าไม่อยากเสียเหมือนกับว่าถ้าถ้า
00:33:32ยิ่งยิ่งปล่อยเวลาไว้เอ่อเลือกที่จะไม่
00:33:36รับประทานยาหรือเข้ากระบวนการรักษาที่ที่
00:33:39ที่ทางการแพทย์แนะนำเวลาที่มันโอ้โหเรา
00:33:43ต้องทนอยู่กับเขาเป็นปีครึ่งเกือบ 2 ปีงเ
00:33:46มันเราสูญเสียประโยชน์หลายๆอย่างเสียเสีย
00:33:50จ่างสุขภาพตัวเองสนข้างอืมบางท่านอย่าเมี