ระบบขนส่งไขมันในร่างกายมีกี่แบบ และแต่ละแบบทำหน้าที่อะไรบ้าง

ตอน... สรุปกลไกและความสัมพันธ์ของเรือนำส่ง ชนิดต่างๆ ในการใช้พลังงานของร่างกาย

จากช่อง : Advanced LCHF longevity


ดูคำบรรยาย / View Transcript
00:00:0000:00:02ขอต้อนรับสู่หมอ
00:00:0200:00:07พัทรพความรู้สุขภาพลึกและฟรีมีที่
00:00:0700:00:11นี่สวัสดีค่ะเรื่องไขมันคอเลสเตอรอลเนี่ย
00:00:1200:00:15เอ่อฟังดูก็ซับซ้อนนะคะแต่พอเราได้ดูข้อ
00:00:1500:00:17มูลอย่างคลิปวีดีโอที่อธิบายเรื่องนี้
00:00:1700:00:20เนี่ยทำให้เห็นภาพเลยว่าร่างกายเรามีระบบ
00:00:2000:00:25จัดการพลังงานที่แบบน่าทึ่งมากครับผม
00:00:2500:00:27เหมือนมีเรือบรรทุกหลายๆแบบเลยอ่ะพวกไลฟ์
00:00:2700:00:32โปรโโปรตีนที่คอยขนสดส่งพลังงานใช่ครับ
00:00:3200:00:34วันนี้เราเลยอยากจะมาเจาะลึกกันหน่อยค่ะ
00:00:3400:00:38ว่าไอ้ระบบขนส่งหลักๆ 2 ทางเนี่ยมันทำงาน
00:00:3800:00:40ต่างกันยังไงแล้วมันบอกอะไรเราได้บ้าง
00:00:4000:00:44ครับดีเลยครับคือการทำความเข้าใจระบบพวก
00:00:4400:00:47เนี้ยสำคัญมากจริงๆนะครับเพราะมันทำให้
00:00:4700:00:51เห็นเลยว่าร่างกายเอาพลังงานไปใช้หรือเอา
00:00:5100:00:55ไปเก็บซึ่งเอ่อมันต่างกันเยอะเลยงั้น
00:00:5500:00:58เริ่มที่ทางแรกก่อนเลยนะคะระบบน้ำเหลือง
00:00:5900:01:03ที่ข้อมูลบอกว่าเน้นใช้พลังงานครับตัวเอก
00:01:0300:01:04คือ
00:01:0400:01:07ไคโลไมครอนช่วยขยายความหน่อยได้มั้คะว่า
00:01:0700:01:11มันคืออะไรทำอะไรกันแน่คะได้ครับคือใน
00:01:1100:01:13ระบบน้ำเหลืองเนี่ยไคโลไมครอนก็เหมือน
00:01:1300:01:16เรือลำแรกเลยครับที่ไปรับไขมันมาจากอาหาร
00:01:1600:01:22ที่เรากินอ๋อรับจากลำไส้โดยตรงเลยใช่ครับ
00:01:2200:01:24แล้วก็บรรทุกพลังงานหลักๆเลยก็คือกรดไข
00:01:2400:01:27มันอิสระหรือ Free Faty Acid อันนี้คือ
00:01:2700:01:30ไขมันโมเลกุลเล็กเล็กที่เซลล์พร้อมจะเอา
00:01:3000:01:33ไปใช้ได้เลยนะครับเอาไปเผาผลาญเป็นพลัง
00:01:3300:01:36งานเอาไปใช้ทันทีทันทีเลยครับมันก็จะล่อง
00:01:3600:01:39ไปตามท่อนน้ำเหลืองส่งพลังงานให้เซลล์
00:01:3900:01:43ต่างๆโดยตรงเลยเน้นการใช้เดี๋ยวนี้ตอนนี้
00:01:4300:01:46ค่ะแล้วคอเลสเตอรอลล่ะคะออส่วน
00:01:4600:01:49คอเลสเตอรอลที่มากับไคโลไมครรอนหรือที่
00:01:4900:01:52อาจจะเหลือจากการใช้พลังงานในเซลล์เนี่ย
00:01:5200:01:56ก็จะมี HDL ครับ HDL ทำหน้าที่เหมือนเอ่อ
00:01:5600:02:00รถเก็บขยะคอยเก็บคอเลสเตอรอลส่วนเกินพวก
00:02:0000:02:03นี้กลับไปที่ตับอีกทีอ๋อเข้าใจแล้วค่ะคือ
00:02:0300:02:07ไขมันจากอาหารก็มาทางนี้ทั้งกรดไขมันทั้ง
00:02:0700:02:09คอเลสเตอรอลก็จัดการผ่านระบบน้ำเหลืองนี้
00:02:0900:02:13ก่อนใช่เลยครับไคโลไมครอนขนส่งพลังงานไป
00:02:1300:02:17ใช้ HDL ช่วยจัดการคอเลสเตอรอลควบคู่กัน
00:02:1700:02:20ไปเลยโอเคค่ะชัดเจนเลยว่าเส้นทางน้ำ
00:02:2000:02:23เหลืองนี่เน้นใช้พลังงานจริงๆแต่ทีนี้พอ
00:02:2300:02:26มันเดินทางต่อไปเรื่อยๆจนเข้าสู่ระบบ
00:02:2600:02:30เลือดหรือพอพลังงานมันถูกส่งไปที่ตับครับ
00:02:3000:02:33สถานการณ์มันเปลี่ยนไปเลยใช่มั้ยคะหลายคน
00:02:3300:02:35จะคุ้นกับหรืออาจจะกังวลเรื่องไขมันใน
00:02:3500:02:38เลือกที่มาจากตับอย่าง VLDL นี่แหละค่ะ
00:02:3800:02:41ครับผมทำไมอยู่ๆร่างกายถึงมีระบบที่
00:02:4100:02:44เหมือนจะเปลี่ยนโหมดจากเน้นใช้ไปเน้นเก็บ
00:02:4400:02:48พลังงานแทนล่ะคะอ้าเป็นคำถามที่ดีมากครับ
00:02:4800:02:50คือพอไคโลไมครอนที่เหลือจากการส่งพลังงาน
00:02:5100:02:54หรือกรดไขมันต่างๆเนี่ยมันเดินทางมาถึง
00:02:5400:02:57ตับตับนี่เหมือนเป็นศูนย์กลางใหญ่เลยแบบ
00:02:5800:03:01ทำหน้าที่สำคัญมากๆอย่างแรกเลยคือตับ
00:03:0100:03:04เนี่ยสามารถนำกรดไขมันพวกเนี้ยไปสร้าง
00:03:0400:03:11เป็น
00:03:1100:03:15คีโตนคีโตนที่ได้ยินบ่อยๆคือใช่ครับคีโตน
00:03:1500:03:19คือพลังงานคุณภาพสูงเลยนะสมองนี่ชอบมาก
00:03:1900:03:21แล้วร่างกายก็เอาไปใช้ได้เร็วด้วยมันเป็น
00:03:2100:03:24กลไกธรรมชาติเลยครับที่ร่างกายเตรียมไว้
00:03:2400:03:27ใช้พลังงานจากไขมันโดยเฉพาะเลยอ๋ออ๋อแสดง
00:03:2700:03:29ว่าจริงๆร่างกายก็พร้อมจะใช้ไขมันเป็น
00:03:2900:03:33หลักอยู่แล้วผ่านคีโตนนี่เองถูกต้องครับ
00:03:3300:03:35จุดนี้น่าสนใจมากมันบอกว่าร่างกายเรามี
00:03:3500:03:39โหมดใช้ไขมันเป็นหลักเตรียมไว้แล้วแต่ที
00:03:3900:03:41นี้ถ้าเกิดว่าพลังงานที่เข้ามาที่ตับมัน
00:03:4200:03:44เยอะเกินไปเกินกว่าจะใช้หมดหรือสร้าง
00:03:4400:03:48คีโตนหมดใช่ครับเกินความต้องการตอนนั้น
00:03:4800:03:51หรือเกินกว่าจะสร้างคีโตนได้หมดตับก็จะทำ
00:03:5100:03:53หน้าที่อย่างที่ 2 คือเป็นเหมือนโรงงาน
00:03:5300:03:56บรรจุพันธุ์ครับอ๊ะครับแล้วก็ส่งออกไปทาง
00:03:5600:03:59ระบบเลือด VLDL นี่เหมือนตับแพ็คพลังงาน
00:03:5900:04:02ส่วนเกินส่งไปนะครับส่งไปเก็บตามเซลล์ไข
00:04:0200:04:06มันต่างๆทั่วร่างกายรอไว้ใช้ทีหลังเก็บ
00:04:0600:04:08อย่างเดียวเลยเน้นเก็บสะสมเป็นหลักเลย
00:04:0800:04:12ครับสำหรับ VLDL โอ้โหพอฟังแบบนี้แล้วภาพ
00:04:1200:04:16มันชัดขึ้นมากๆเลยค่ะคือ VLDL ก็ไม่ได้
00:04:1600:04:19เป็นผู้ร้ายอะไรขนาดนั้นครับผมแต่มันเป็น
00:04:1900:04:23กลไกที่ร่างกายใช้จัดการพลังงานส่วนเกิน
00:04:2300:04:26จริงๆเหมือนเป็นโหมดเก็บเข้าคลังสินะคะ
00:04:2600:04:29ใช่ครับคือพอโหมดใช้ด่วนผ่านน้ำเหลือง
00:04:2900:04:31หรือสร้างคีโตนมันเต็มมันล้นแล้วก็ต้อง
00:04:3200:04:35เก็บแล้วระบบเก็บผ่าน VLDL นี่มันมักจะ
00:04:3500:04:37เชื่อมโยงกับฮอร์โมนอินซูลินด้วยใช่ไหมั้
00:04:3700:04:40คะถูกต้องเลยครับระบบ VLDL และกั่งเก็บไข
00:04:4000:04:42มันเนี่ยมักจะถูกกระตุ้นหรือทำงาน
00:04:4200:04:46สัมพันธ์กันกับอินซูลินอ๋ออินซูลินที่
00:04:4600:04:48เป็นสัญญาณว่ามีพลังงานเยอะให้เก็บเก็ด
00:04:4800:04:52ใช่ครับนั่นคือความต่างสำคัญเลยกับระบบ
00:04:5200:04:55แรกในน้ำเหลืองที่เน้นใช้พลังงานแล้วก็
00:04:5500:04:57ไม่ค่อยค่อยขึ้นกับอินซูลินเท่าไหร่มัน
00:04:5700:05:00เหมือนเป็นคนละโมทการทำงานกันเลยครับเข้า
00:05:0000:05:04ใจแล้วค่ะสรุปง่ายๆก็คือร่างกายเรามี 2
00:05:0400:05:07ระบบขนส่งไขมันหลักๆเลยระบบแรกผ่านน้ำ
00:05:0700:05:10เหลืองใช้ไคโลไมครรอนอันนี้เน้นส่งไปใช้
00:05:1000:05:15ทันทีครับระบบที่ 2 พอพลังงานไปถึงตับถ้า
00:05:1500:05:18ไม่เยอะไปตับก็สร้างคีโตนให้ใช้ด่วนๆใช่
00:05:1800:05:22ครับแต่ถ้ามันเกินตับก็จะแพ็คใส่ VLDL
00:05:2200:05:25ส่งออกทางเลือดเพื่อเอาไปเก็บถูกต้องครับ
00:05:2500:05:28สรุปได้ดีเลยครับการเข้าใจความแตกต่างตรง
00:05:2800:05:31นี้สำคัญมากจริงๆนะคะมันทำให้เรามอง
00:05:3100:05:34เรื่องไขมันเรื่องอาหารการเผาผลาญเปลี่ง
00:05:3400:05:37ไปเลยใช่ครับและผมขอทิ้งท้ายเป็นประเด็น
00:05:3700:05:40ให้เราลองคิดกันต่อเล่นๆนะครับค่ะคือใน
00:05:4000:05:43เมื่อร่างกายเรามีกลไกที่ออกแบบมาอย่างดี
00:05:4300:05:47เลยเพื่อใช้พลังงานไขมันเป็นหลักๆทั้ง
00:05:4700:05:49ผ่านระบบน้ำเหลืองทั้งการสร้างคีโตนที่
00:05:4900:05:53ตับลองคิดดูว่าถ้าเราปรับวิถีชีวิตหรือ
00:05:5300:05:55การกินของเราให้มันส่งเสริมกลไกธรรมชาติ
00:05:5500:05:59พวกนี้ให้มันทำงานได้ดีขึ้นมันอาจจะส่งผล
00:05:5900:06:02ดีต่อสุขภาพโดยรวมในระยะยาวมากกว่าที่เรา
00:06:0200:06:05จะไปโฟกัสแค่เอ่อการนับแคลอรี่อย่างเดียว
00:06:0500:06:09หรือเปล่าอื้อหือน่าคิดมากเลยค่ะครับเป็น
00:06:0900:06:15คำถามที่น่าสนใจนะครับ
00:06:1500:06:27[เพลง]