โจรสลัดโซมาเลียทำให้เรือประมงต้องตกเป็นตัวประกันได้อย่างไร

โจรสลัดโซมาเลีย เพราะจนจึงต้องปล้น? | ร้อยเรื่องรอบโลก EP63

จากช่อง : รอบโลก by กรุณา บัวคำศรี


ดูคำบรรยาย / View Transcript
00:00:0300:00:07ทันทีที่ชายกลุ่มนี้ปรากฎกาย เสียงร้องดีใจก็ดังขึ้น
00:00:0700:00:11คนที่ยืนรอโผเข้ากอด น้ำตานองหน้า
00:00:1100:00:13พวกเขาคือลูกเรือที่เพิ่งจะได้กลับบ้าน
00:00:1300:00:16หลังตกเป็นตัวประกันโจรสลัดโซมาเลียอยู่เกือบ 5 ปี
00:00:2600:00:30เหตุเกิดขึ้นช่วงสายของวันหนึ่งในเดือนมีนาคมปี 2012
00:00:3000:00:32เรือประมง Naham 3 กำลังเล่นอยู่บริเวณตอนใต้
00:00:3200:00:36ของหมู่เกาะเซเชลส์ในมหาสมุทรอินเดีย
00:00:3600:00:38กลุ่มชายฉกรรจ์ซึ่งประกาศว่าเป็นโจรสลัด
00:00:3800:00:41บุกขึ้นมาแล้วจับลูกเรือ 26 คนเป็นตัวประกัน
00:00:4300:00:47ด้วยความช่วยเหลือจากองค์กรที่ชื่อ Oceans Beyond Piracy
00:00:4700:00:49ผ่านการเจรจาต่อรองอยู่หลายครั้ง
00:00:4900:00:52ในที่สุด ลูกเรือประมงกลุ่มนี้ก็ถูกปล่อยตัว
00:01:2700:01:31เมื่อพูดถึงโจรสลัด ใครหลายคนอาจนึกถึงภาพของกลุ่มคนเถื่อน
00:01:3100:01:35หนวดเครารุงรัง ผู้มาพร้อมกับผ้าปิดตาและมือตะขอ
00:01:3700:01:40แต่โจรสลัดที่กำลังคุกคามบรรดาเรือขนส่งสินค้า
00:01:4000:01:42ในหลายน่านน้ำทั่วโลกในวันนี้
00:01:4200:01:46คือโจรสลัดโซมาเลียที่มีอาวุธทันสมัยครบมือ
00:01:4600:01:49มีเทคโนโลยีช่วยในการปฏิบัติการปล้นสะดม
00:01:4900:01:55ตั้งแต่โทรศัพท์ดาวเทียม GPS ไปจนถึง อุปกรณ์บล็อคการสื่อสาร
00:01:5500:01:57บริเวณหากินหลักคืออ่าวเอเดน
00:01:5700:02:00จุดเชื่อมการเดินเรือระหว่างยุโรปกับเอเชีย
00:02:0000:02:01ที่บริเวณนี้
00:02:0100:02:05โจรสลัดโซมาเลียจะใช้เป็นจุดซุ่มดูเหยื่อจากเรือแม่ลำใหญ่
00:02:0700:02:11หากพบเป้าหมายที่ต้องการก็จะส่งเรือเล็กแล่นประกบ
00:02:1100:02:14เริ่มยิงระดมใส่เรือเป้าหมายเพื่อให้เล่นได้ช้าลง
00:02:1400:02:16ก่อนจะบุกขึ้นยึดเรือทั้งลำ
00:02:1800:02:21และพากลับไปจอดยังฐานบริเวณชายฝั่ง
00:02:2200:02:25หลังจากนั้นสินค้าภายในเรือจะถูกขนถ่าย
00:02:2500:02:27ส่งไปขายต่อให้แก่พ่อค้าท้องถิ่น
00:02:2700:02:33ในขณะที่ลูกเรือทั้งหมดจะถูกจับเป็นตัวประกันเรียกค่าไถ่
00:02:3300:02:36ประเมินว่าในปฏิบัติการแต่ละครั้ง เหล่าโจรสลัด
00:02:3600:02:40สามารถทำเงินได้มากถึงหลายล้านดอลลาร์สหรัฐ
00:02:4000:02:44สำหรับนักเดินเรือ อ่าวเอเดนจึงเป็นจุดน่ากลัวและอันตรายที่สุด
00:02:4400:02:47และความน่ากลัว ของโจรสลัดโซมาเลีย
00:02:4700:02:50ถูกถ่ายทอดผ่านภาพยนตร์ฮอลลีวูดเรื่องกัปตันฟิลลิป
00:02:5000:02:54ซึ่งสร้างขึ้นจากเหตุการณ์จริงที่โด่งดังไปทั่วโลกในปี 2009
00:02:5400:02:58เมื่อเรือสินค้าสัญชาติอเมริกัน ชื่อ Maersk Alabama ถูกปล้น
00:03:1400:03:17ภัยจากโจรสลัดเป็นปัญหาใหญ่ขึ้นเรื่อยๆ
00:03:1700:03:21ทำให้อดีตประธานาธิบดี ฮัสซัน ชีคห์ โมฮามุด ของโซมาเลียประกาศว่า
00:03:2100:03:24จะกำจัดโจรเหล่านี้ให้สิ้นซาก
00:03:2400:03:29วิธีคือจับมือกับกองกำลังนานาชาติลาดตระเวนทั่วนั้นน้ำของโซมาเลีย
00:03:2900:03:32ที่ท่าอากาศยานของจิบูตี ประเทศเพื่อนบ้าน
00:03:3200:03:34กองกำลังทหารจาก EU เหล่านี้
00:03:3400:03:37กำลังเตรียมตัวปฏิบัติการเชิงรุกออกไล่ล่าโจร
00:04:0200:04:05ปฏิบัติการร่วมทางทหารจากนานาชาติแบบนี้
00:04:0500:04:09อาจทำให้จำนวนเหตุปล้นสะดมและเรียกค่าไถ่จากโจรสลัดลดน้อยลง
00:04:0900:04:12แต่ก็ยังเรียกไม่ได้ว่าปราบได้อย่างราบคาบ
00:04:1200:04:17เหตุผลที่ปฏิบัติการทางทหารจากนานาชาติ ไม่สามารถถอนรากถอนโคน
00:04:1700:04:19และโจรสลัดโซมาเลียยังคงเป็นภัยคุกคาม
00:04:1900:04:22บรรดาเรือสินค้าจากทั่วโลกต่อไป
00:04:2200:04:25ก็เพราะวิธีการนี้แก้ปัญหาที่ปลายเหตุ
00:04:2700:04:29คนเหล่านี้ไม่ใช่โจรโดยกำเนิด
00:04:2900:04:32แต่พวกเขาคือหนึ่งในผลผลิตของรัฐที่ล่มสลาย
00:04:3600:04:40หลังได้รับเอกราชจากอังกฤษและอิตาลีในปี 1960
00:04:4000:04:43โซมาเลียมีรัฐบาลเป็นของตนเองเพียงระยะเวลาสั้นๆ
00:04:4300:04:47ก่อนจะถูกกลุ่มทหารที่นำโดย พลเอกโมฮัมเหม็ด ซีอาดบาร์
00:04:4700:04:50ปฏิวัติเปลี่ยนการปกครองเป็นระบอบสังคมนิยม
00:04:5000:04:5322 ปีภายใต้การปกครองประเทศแบบเบ็ดเสร็จ
00:04:5300:04:56ก่อกำเนิดกลุ่มต่อต้านรัฐบาลมากมาย
00:04:5600:05:00ในที่สุด ซิอาดบาร์ก็ถูกโค่นลงในปี 1991
00:05:0000:05:03แต่สิ่งที่ตามมาคือความปั่นป่วนวุ่นวาย
00:05:0300:05:06โซมาเลียตกอยู่ในสภาวะไร้รัฐบาล
00:05:0600:05:07เกิดเป็นสงครามกลางเมือง
00:05:0700:05:12ที่กลุ่มอำนาจต่างๆ จับอาวุธต่อสู้เข่นฆ่ากันเอง
00:05:1200:05:15ชนเผ่าทางตอนเหนือของโซมาเลีย ประกาศจัดตั้งรัฐใหม่
00:05:1500:05:17ที่ชื่อสาธารณรัฐโซมาลีแลนด์
00:05:1700:05:20ด้านพื้นที่ทางตะวันออกก็ถูกสถาปนาเป็นรัฐปกครองตนเอง
00:05:2000:05:22ที่มีชื่อว่า ปุนท์แลนด์
00:05:2500:05:26การปล้นฆ่าเกิดขึ้นไปทั่ว
00:05:2600:05:28หนทางสร้างรายได้แบบลงทุนต่ำ
00:05:2800:05:31โดยอาศัยความวุ่นวายไร้ระเบียบของประเทศ
00:05:3100:05:33กลายมาเป็นวิถีทางแบบใหม่
00:05:3500:05:37ความขัดแย้งในประเทศ
00:05:3700:05:41ความไร้เสถียรภาพของรัฐบาลส่งผลโดยตรงต่อปากท้องของประชาชน
00:05:4500:05:48โมฮัมเหม็ด มาฮาหมุด คืออดีตโจรสลัด
00:05:4800:05:50ครอบครัวของเขาเป็นชาวประมง
00:05:5000:05:55ความยากจนจากสงครามกลางเมืองถูกซ้ำเติมด้วยสึนามิ เมื่อปี 2004
00:05:5500:05:58คลื่นยักษ์ที่ถาโถมกลืนกินทุกอย่างในชีวิต
00:05:5800:06:02มาฮาหมุดกลายเป็นคนไร้บ้าน ไร้เรือหาปลา และไร้อาชีพ
00:06:0200:06:07สุดท้ายแล้วเขา ไม่มีทางเลือกนอกจากเข้าร่วมกับกลุ่มโจรสลัด
00:06:0700:06:10หลังถูกจับกุมโดยทหารฝรั่งเศส
00:06:1000:06:15เขาถูกดำเนินคดีและต้องโทษจำคุก 9 ปี ในประเทศที่เขาไม่รู้จัก
00:06:1500:06:17วันนี้เขาชดเชยความผิดไปแล้วครึ่งทาง
00:06:1700:06:20และกำลังรอการพิจารณาคดีใหม่อีกครั้ง
00:06:3900:06:42ระยะเวลาเกือบ 20 ปีที่โซมาเลียกลายเป็นรัฐล้มเหลว
00:06:4200:06:44บีบทำให้คนธรรมดาอย่างมาฮาหมุด
00:06:4400:06:47ยอมทำผิดกฎหมายเพื่อความอยู่รอด
00:06:4700:06:50โซมาเลียก็เปรียบเสมือนเรืออับปางกลางทะเล
00:06:5000:06:52ท่ามกลางคลื่นลมเชี่ยวกราก
00:06:5200:06:56ลูกเรือผู้อับจนจำเป็นต้องทำทุกวิถีทางเพื่อประคองชีวิต
00:06:5600:07:00แม้จะต้องปล้นเรือลำอื่นก็ตาม
00:07:0000:07:02ซ้ำร้ายในช่วงที่โซมาเลียไร้เสถียรภาพ
00:07:0200:07:04บรรดาบริษัทต่างชาติฉกฉวยโอกาส
00:07:0400:07:08ลักลอบเข้ามากว้านจับปลาในน่านน้ำของ โซมาเลีย
00:07:0800:07:13มากกว่านั้นยังมีธุรกิจมืดที่นำกากกัมมันตรังสีมาทิ้งลงทะเล
00:07:1300:07:17แล้วจะเหลืออะไรให้ชาวประมงท้องถิ่นทำมาหากิน
00:07:1700:07:19พวกเขาจึงออกหรืออีกครั้ง
00:07:1900:07:21ไม่ได้ออกไปจับปลา แต่ออกปล้น
00:07:5000:07:54หลายปีของการปราบปราม วันนี้สถานการณ์ดีขึ้น
00:07:5400:07:55โซมาเลียกำลังฟื้นตัว
00:07:5500:07:58แต่ชาวประมงกลับมองเห็นภาพเดิมๆ ฉายซ้ำ
00:07:5800:08:00มันคือเรือประมงข้ามชาติ
00:08:0000:08:04ที่แล่นเข้ามากอบโกยเอาทรัพยากรของพวกเขาอีกครั้ง
00:08:0400:08:07ต่างตรงที่ครั้งนี้มาอย่างถูกกฎหมาย
00:08:0700:08:12เรือประมงลำใหญ่เหล่านี้หาปลาได้มากถึง 132,000 เมตริกตันต่อปี
00:08:1200:08:16เทียบกับเรือท้องถิ่นที่หาได้เพียงราว 40,000 เมตริกตัน
00:08:1600:08:20นั่นทำให้เกิดความกังวลว่าโจรสลัดอาจหวนกลับมา
00:08:2000:08:23เมื่อในท้ายที่สุดแล้ว ไม่เหลืออะไรให้ชาวโซมาเลียยังชีพ
00:09:1700:09:19ต่างจากตำนานอันยิ่งใหญ่
00:09:1900:09:23โจรสลัดโซมาเลียคือผลผลิตจากหลากหลายปัญหา
00:09:2300:09:26สั่งสมในสังคมที่มีความขัดแย้งรุนแรง
00:09:2600:09:29โกลาหลและอดอยากยากจนนานถึง 20 ปี
00:09:2900:09:32ในขณะเดียวกัน ก็สะท้อนความเปราะบางของรัฐ
00:09:3200:09:35ที่ไม่อาจสร้างความมั่นคงในชีวิตให้ประชากรในประเทศได้