ฮอร์โมนความเครียดมีผลต่อระดับ LDL ในเลือดอย่างไร

หมอภทร Podcast Talk ตอน 🤔 สามมิติ LDL สูงในชาว Lowcarb

จากช่อง : Advanced LCHF longevity


ดูคำบรรยาย / View Transcript
00:00:0000:00:03ขอต้อนรับสู่หมอพัทรพcast Talk ความรู้
00:00:0300:00:06สุขภาพลึกและฟรีมีที่นี่
00:00:0600:00:09>> สวัสดีค่ะกลับมาเจาะลึกประเด็นสุขภาพกัน
00:00:0900:00:12อีกครั้งนะคะวันนี้เรามีเรื่องที่เอ่อ
00:00:1200:00:15หลายคนที่ทานอาหารแบบโลคาฟคีโตหรือแม้แต่
00:00:1500:00:19คานีวอเนี่ยสงสัยกันเยอะมากเลยค่ะคือทำไม
00:00:1900:00:22นะบางทีเราก็คุมอาหารดีออกกำลังกายบ้าง
00:00:2200:00:25แต่พอไปตรวจเลือดเอ๊ะค่า LDL คอเลสเตอรอล
00:00:2500:00:27กลับพุ่งสูงปรี๊ดเลย
00:00:2700:00:29>> ครับเป็นคำถามยอดฮิตเลยครับผม
00:00:2900:00:31>> ใช่มั้ยนะคะซึ่งคำอธิบายที่เรามักจะได้
00:00:3100:00:34ยินกันบ่อยๆก็คือร่างกายเราเปลี่ยนไปใช้
00:00:3400:00:38ไขมันเยอะขึ้นก็เลยต้องเอ่อสร้าง LDL มา
00:00:3800:00:40ขนส่งพลังงานไขมันเยอะขึ้นตามไปด้วยแต่
00:00:4000:00:43วันนี้เรามีข้อมูลที่ไปไกลกว่านั้นค่ะ
00:00:4300:00:46เป็นบทวิเคราะห์ที่มองลึกลงไปเลยว่าเอ๊ะ
00:00:4600:00:48หรือจริงๆมันมีอะไรซับซ้อนกว่าแค่เรื่อง
00:00:4800:00:51การสร้างเพิ่มนะเราจะลองมาสำรวจกันใน 3
00:00:5100:00:54มิติเลยค่ะทั้งการสร้างการใช้งานแล้วก็
00:00:5400:00:56การนำกลับไปที่ตับเพื่อให้เห็นภาพรวมที่
00:00:5600:00:57ชัดเจนขึ้น
00:00:5700:01:00>> ใช่เลยครับการมอง LDL เนี่ยต้องมองให้ครบ
00:01:0000:01:02วงจรชีวิตของมันจริงๆครับตั้งแต่เกิดขึ้น
00:01:0300:01:06ตั้งอยู่แล้วก็ดับไปหรือก็คือการสร้างการ
00:01:0600:01:09ใช้งานและการนำกลับไปทำลายที่ตับถ้ามอง
00:01:0900:01:12แค่ด้านเดียวเนี่ยอาจจะทำให้เราเอ่อตี
00:01:1200:01:14ความผลเลือดผิดไปได้ง่ายๆเลยครับ
00:01:1400:01:17>> งั้นเราเริ่มจากความเชื่อเดิมๆที่ได้ยิน
00:01:1700:01:20บ่อยๆก่อนเลยนะคะที่ว่าพอเรากินไขมันเยอะ
00:01:2000:01:24ขึ้นร่างกายก็สร้าง VLDL ซึ่งมันจะกลาย
00:01:2400:01:26เป็น LDL ทีหลังเนี่ยเยอะขึ้นเพื่อส่งไข
00:01:2600:01:30มันไปตามเซลล์ต่างๆอันนี้มันจริงแค่ไหนคะ
00:01:3000:01:32หรือมันเป็นแค่ส่วนนึงของเรื่องราวทั้ง
00:01:3200:01:33หมด
00:01:3300:01:36>> เป็นคำถามที่ดีครับคือในมุมการสร้างเนี่ย
00:01:3600:01:39มันก็มีส่วนถูกนะครับโดยเฉพาะช่วงแรกๆเลย
00:01:3900:01:41ที่เราเพิ่งเริ่มปรับตัวให้ใช้ไขมันหรือ
00:01:4100:01:44ที่เรียกว่า Fat Adapted ช่วงนั้นน่ะ
00:01:4400:01:46ร่างกายอาจจะมีการสร้าง VLDL หรือ LDL
00:01:4600:01:49เพิ่มทิจริงครับเพื่อขนส่งพลังงานไขมันไป
00:01:4900:01:51ให้เซลล์ต่างๆที่ยังไม่คุ้นเคยกับการใช้
00:01:5100:01:52ไขมันเท่าไหร่
00:01:5200:01:54>> อ๋อก็คือช่วงปรับตัวแรกๆ
00:01:5400:01:57>> ใช่ครับแต่ทีนี้ถ้าเราปรับตัวได้สมบูรณ์
00:01:5700:02:00จริงๆแล้วนะครับจนถึงระดับที่เรียกว่าคี
00:02:0000:02:02adapted คือร่างกายสามารถใช้พลังงานจาก
00:02:0200:02:05คีโตนได้อย่างมีประสิทธิภาพมากๆแล้วคีโตน
00:02:0500:02:08เนี่ยมันเป็นพลังงานสะอาดที่เอ่อไม่ต้อง
00:02:0800:02:10อาศัย LDL ในการขนส่งเลยครับ
00:02:1000:02:11>> อ๋อเหรอคะ
00:02:1100:02:14>> ครับผมทำให้หน้าที่หลักของ VDLDL เนี่ยจะ
00:02:1400:02:17เปลี่ยนเป็นการขนส่งสารอาหารอื่นๆที่
00:02:1700:02:20จำเป็นมากกว่าพลังงานไขมันเพียวๆเพราะ
00:02:2000:02:24ฉะนั้นถ้าคนๆนั้นคีโตadดaptedได้ดีจริงๆ
00:02:2400:02:26LDL ก็ไม่จำเป็นต้องสูงค้างในระยะยาว
00:02:2600:02:27เสมอไปครับ
00:02:2700:02:30>> เข้าใจแล้วค่ะแปลว่าถ้าเราปรับตัวได้
00:02:3000:02:33สมบูรณ์แบบจริงๆเนี่ยการสร้างเยอะๆก็อาจ
00:02:3300:02:35จะไม่ใช่ปัญหาหลักเสมอไป
00:02:3500:02:38>> ถูกต้องครับการจะเป็นคีโตadดaptedได้สมั
00:02:3800:02:40มันต้องอาศัยความเข้าใจเรื่องการกินที่
00:02:4000:02:42ถูกต้องด้วยนะครับอย่างการให้ไขมันเข้า
00:02:4200:02:45สู่เซลล์ผ่านระบบน้ำเหลืองได้ดีแล้วก็
00:02:4500:02:47เรื่องความสมดุลของฮอร์โมนต่างๆด้วยครับ
00:02:4800:02:51>> อืมงั้นถ้าสมมุติว่าการสร้างอาจจะไม่ได้
00:02:5100:02:54เยอะอย่างที่คิดหรือถึงเยอะแต่ทำไมมันยัง
00:02:5400:02:56ค้างอยู่ในเลือดสูงล่ะคะมันมีปัญหาในการ
00:02:5600:02:58เอาไปใช้หรือว่ายังไงต่อคะ
00:02:5800:03:01>> นั่นแหละครับคือมิติที่ 2 ที่เราต้องดู
00:03:0100:03:04ต่อก็คือการใช้งานครับปัญหาอาจจะเกิดจาก
00:03:0400:03:07ว่า LDL ที่สร้างมาแล้วเนี่ยเซลล์ต่างๆ
00:03:0700:03:10มันนำไปใช้ได้ไม่เต็มที่หรือใช้น้อยลง
00:03:1000:03:12>> แล้วทำไมเซลล์ถึงใช้ได้น้อยลงล่ะคะ
00:03:1200:03:15>> สาเหตุนึงที่ตรงไปตรงมาก็คือการใช้ร่าง
00:03:1500:03:18กายน้อยครับไม่ค่อยได้ขยับไม่ค่อยออก
00:03:1800:03:21กำลังกายเซลล์ก็ไม่ต้องการพลังงานหรือสาร
00:03:2100:03:25อาหารจาก LDL มากเท่าเดิมแต่มีอีกปัจจัย
00:03:2500:03:27ที่สำคัญมากๆเลยนะครับแล้วก็ทุกคนมักจะ
00:03:2700:03:31มองข้ามไปคือเรื่องของฮอร์โมนครับโดย
00:03:3100:03:33เฉพาะอย่างยิ่งฮอร์โมนคอร์ติซอลหรือที่
00:03:3300:03:35เราเรียกว่าฮอร์โมนความเครียดนั่นแหละ
00:03:3500:03:36ครับ
00:03:3600:03:39>> โหความเครียดอีกแล้วหรอคะเนี่ยไม่น่า
00:03:3900:03:42เชื่อเลยค่ะว่ามันจะมาเกี่ยวกับการใช้ LDL
00:03:4200:03:45โดยตรงขนาดนี้มันไปทำอะไรคะ
00:03:4500:03:48>> คืออย่างี้ครับคอร์ดิเซอลที่สูงเรื้อรัง
00:03:4800:03:51เนี่ยมันเหมือนกับไปเอ่อไปปิดประตูเซลล์
00:03:5100:03:54นะครับทำให้เซลล์รับ LDL เข้าไปใช้ได้ยาก
00:03:5400:03:58ขึ้นหรือรับได้น้อยลงผลก็คือ LDL มันก็
00:03:5800:04:00เลยต้องลอยเคว้งคว้างอยู่ในกระแสเลือดนาน
00:04:0000:04:03ขึ้นระดับในเลือดก็เลยสูงขึ้นครับ
00:04:0300:04:05>> อ๋อเป็นอย่างี้นี่เอง
00:04:0500:04:08>> ยังไม่หมดแค่นั้นนะครับคุณภาพของตัว LDL
00:04:0800:04:11เองก็มีผลด้วยถ้าการกินของเราเนี่ยถึงแม้
00:04:1100:04:14จะบอกว่าเป็นlowฟแต่ถ้ามันไม่สมดุลได้รับ
00:04:1400:04:17ไขมันบางชนิดมากไปหรือขาดสารอาหารบาง
00:04:1700:04:20อย่างก็อาจจะทำให้ร่างกายสร้าง LDL ที่มี
00:04:2000:04:24ลักษณะเอ่ออนุภาคเล็กแล้วก็หนาแน่น Small
00:04:2400:04:25dense LDL
00:04:2500:04:28>> แล้ว LDL แบบนั้นแล้วไม่ดียังไงคะ
00:04:2800:04:30>> LDL ที่เล็กและหนาแน่นเนี่ยมันเคลื่อน
00:04:3000:04:33ที่ในหลอดเลือดได้ไม่ค่อยดีครับแล้วก็มี
00:04:3300:04:36แนวโน้มที่จะเข้าไปเกาะหรือไปอุดตันผนัง
00:04:3600:04:39หลอกเลือดได้ง่ายกว่า LDL ที่มีขนาดใหญ่
00:04:3900:04:42และเบา Large LDL ครับผม
00:04:4200:04:45>> โอ้โหยิ่งฟังยิ่งซับซ้อนนะคะนอกจากสร้าง
00:04:4500:04:48มาแล้วอาจจะใช้ไม่หมดยังมีเรื่องคุณภาพ
00:04:4800:04:51ของ LDL อีกงั้นมาถึงด่านสุดท้ายเลยค่ะ
00:04:5100:04:54คือพอใช้ไม่หมดหรือใช้ไม่ได้แล้วเนี่ยมัน
00:04:5400:04:57จะหายไปไหนหรือร่างกายกำจัดมันยังไงคะ
00:04:5700:05:00>> ครับมาถึงมิติสุดท้ายก็คือการดูดคลับที่
00:05:0000:05:04ตับหรือการดับไปของ LDL ครับตับของเรา
00:05:0400:05:06เนี่ยทำหน้าที่เหมือนโรงงานรีไซเคิลหรือ
00:05:0600:05:09ท่าเรือหลักเลยครับที่จะคอยดึงเอา LDL
00:05:0900:05:11กลับมาจากกระแสเลือด
00:05:1100:05:12>> ท่าเรือหรอคะ
00:05:1200:05:15>> ใช่ครับเปรียบเทียบให้เห็นภาพง่ายๆคือบน
00:05:1500:05:17ผิวเซลล์ตับจะมีสิ่งที่เรียกว่า LDL
00:05:1700:05:20receptor หรือตัวรับ LDL ทำหน้าที่
00:05:2000:05:22เหมือนท่าเทียบเรือคอยดักจับเรือขนส่งไข
00:05:2200:05:26มันหรือ LDL ให้เข้ามาเทียบท่าแล้วตับก็
00:05:2600:05:28จะจัดการกับ LDL นั้นต่อไป
00:05:2800:05:28>> ค่ะ
00:05:2800:05:31>> ในกระแสเลือดนานขึ้นกว่าจะได้เข้าเทียบ
00:05:3100:05:35ท่าทำให้ระดับ LDL ในเลือดมันสูงค้างอยู่
00:05:3500:05:36นานครับ
00:05:3600:05:40>> แล้วอะไรทำให้ตัวรับ LDL ที่ตับมันน้อยลง
00:05:4000:05:42หรือทำงานแย่ลงได้ล่ะคะ
00:05:4200:05:44>> ก็มีหลายปัจจัยครับอย่างแรกที่งานวิจัย
00:05:4500:05:48หลายชิ้นชี้ตรงกันก็คือการบริโภคไขมัน
00:05:4800:05:51อิ่มตัวบางชนิดในปริมาณที่มากเกินไปเป็น
00:05:5100:05:55เวลานานๆอาจจะส่งผลลดการทำงานหรือลดจำนวน
00:05:5500:05:59ของ LDL receptor ได้อีกปัจจัยที่สำคัญ
00:05:5900:06:02ไม่แพ้กันก็คือภาวะฮอร์โรโมนที่ไม่สมดุล
00:06:0200:06:06ครับอย่างเช่นฮอร์โมนอินซูลินหรือฮอร์โมน
00:06:0600:06:09ไทรรอยด์ที่อาจจะได้รับผลกระทบจากการที่
00:06:0900:06:12เราจำกัดคาร์โบไฮเดรตอย่างเข้มขวดมากๆ
00:06:1200:06:15หรือนานเกินไปจนระบบฮอร์โมนโดยรวมมันรวน
00:06:1500:06:16ไปนะครับ
00:06:1600:06:19>> โหเข้าใจเลยค่ะแปลว่ามันไม่ใช่แค่เรื่อง
00:06:1900:06:21สร้างเยอะหรือเรื่องใช้ไม่ได้แต่ไอ้ด่าน
00:06:2200:06:24สุดท้ายคือการเก็บกลับเข้าตับเนี่ยก็เป็น
00:06:2400:06:27คอขวดสำคัญมากๆที่ทำให้ LDL สูงปรี๊ด
00:06:2700:06:30เนี่ยบางคนได้เหมือนกันสรุปก็คือมันเป็น
00:06:3000:06:33ปัญหาที่อาจจะเกิดขึ้นได้ทั้งต้นทางคือ
00:06:3300:06:36การสร้างกลางทางคือการใช้งานและปลายทาง
00:06:3600:06:38คือการเก็บกลับเลยสินะคะ
00:06:3800:06:41>> ถูกต้องครับมันเป็นกลไกที่เชื่อมโยงกัน
00:06:4100:06:43หมดเลยครับและจากข้อมูลที่เราคุยกันวัน
00:06:4300:06:46นี้ก็ค่อนข้างชัดเจนนะครับว่าเราไม่ควร
00:06:4600:06:48มองข้ามความเสี่ยงของระดับ LDL ที่สูง
00:06:4800:06:51ค้างเป็นเวลานานๆเพราะมันมีหลักฐานทาง
00:06:5100:06:53วิทยาศาสตร์ที่หนักแน่นขึ้นเรื่อยๆครับ
00:06:5300:06:56ว่า A B ซึ่งเป็นโปรตีนที่อยู่บนผิวของ
00:06:5600:06:59LDL เนี่ยทำหน้าที่คล้อยป้ายทะเบียนของ
00:06:5900:07:02อนุภาคไขมันมันมีบทบาทสำคัญในการลำพาไข
00:07:0200:07:05มันเข้าไปสะสมในผนังหลอดเลือดซึ่งเป็นจุด
00:07:0500:07:07เริ่มต้นของภาวะหลอดเลือดแดงแข็งหรือ
00:07:0700:07:10ASCVD โดยเฉพาะอย่างยิ่งถ้ามีปัจจัยอื่น
00:07:1100:07:13ร่วมด้วยเช่นภาวะการอักเสบเรื้อรังในร่าง
00:07:1400:07:14กายครับ
00:07:1400:07:18>> อืมเข้าใจชัดเจนเลยค่ะก็คือถึงแม้ว่าการ
00:07:1800:07:21ทานอาหารแบบโลคับจะมีประโยชน์มากๆในการ
00:07:2100:07:24ช่วยปรับสมดุลการเผาผลาญโดยเฉพาะในคนที่
00:07:2400:07:27มีปัญหาเรื่องอินซูลินหรือน้ำหนักเกินแต่
00:07:2700:07:29การทำแบบสุดโต่งเกินไปจนอาจจะไปกระทบกับ
00:07:2900:07:31สมดุลฮอร์โมนหรือทำให้ค่าเลือดบางอย่าง
00:07:3100:07:34มันดูน่าเป็นห่วงในระยะยาวก็อาจจะไม่ใช่
00:07:3400:07:36ทางออกที่ดีที่สุดเสมอไปต้องหาจุดที่มัน
00:07:3600:07:38พอดีพอดีกับร่างกายเรา
00:07:3800:07:41>> ใช่เลยครับหัวใจสำคัญคือการหาความสมดุล
00:07:4200:07:44ที่เหมาะสมกับแต่ละคนจริงๆครับ
00:07:4400:07:47>> งั้นสรุปการคุยเจาะลึกของเราวันนี้ก็คือ
00:07:4700:07:50การจะทำความเข้าใจว่าทำไมบางคนที่ทาน low
00:07:5000:07:52ขาบแล้ว LDL สูงเนี่ยเราต้องมองให้ครบวง
00:07:5300:07:55จรเลยนะคะทั้งเรื่องการสร้างซึ่งจริงๆ
00:07:5600:07:58แล้วอาจจะไม่สูงเสมอไปถ้าร่างกายปรับตัว
00:07:5800:08:00ได้สมบูรณ์แบบแล้วเรื่องการใช้งานที่อาจ
00:08:0000:08:03จะมีปัญหาติดขัดจากฮอร์โมนความเครียดหรือ
00:08:0300:08:05การไม่ค่อยได้ใช้ร่างกายและสุดท้ายคือ
00:08:0500:08:08เรื่องการนำกลับเข้าตับที่อาจจะมีปัญหา
00:08:0800:08:11จากตัวรับเดudioที่ทำงานลดลงหรือผลกระทบ
00:08:1100:08:13ต่อฮอร์โมนจากการคุมอาหารที่เข้มงวดเกิน
00:08:1300:08:16ไปมันไม่ใช่แค่เรื่องง่ายๆว่าร่างกาย
00:08:1600:08:18สร้าง LDL เพิ่มเพื่อขนส่งพลังงานอย่าง
00:08:1800:08:20ที่เราเคยเข้าใจกันมาอย่างเดียวนะคะ
00:08:2000:08:24>> ครับผมและเมื่อเราเห็นความซับซ้อนของกลไก
00:08:2400:08:28ทั้งหมดนี้แล้วทั้งการสร้างการใช้งานและ
00:08:2800:08:31การนำกลับซึ่งมันล้วนส่งผลต่อระดับ LDL
00:08:3100:08:34ในเลือดของเราทั้งสิ้นคำถามสำคัญที่อาจจะ
00:08:3400:08:38ทิ้งท้ายไว้ให้ลองกลับไปคิดกันดูก็คือ
00:08:3800:08:40แล้วสำหรับคนที่กำลังทานอาหารแบบ low
00:08:4000:08:43อยู่ตอนนี้จะประเมินตัวเองได้อย่างไรว่า
00:08:4300:08:46ค่า LDL ที่อาจจะสูงขึ้นมานั้นมันเป็นแค่
00:08:4700:08:49ส่วนหนึ่งของการปรับตัวตามปกติในช่วงแรกๆ
00:08:4900:08:52ที่อาจจะไม่น่ากังวลหรือว่าจริงๆแล้วมัน
00:08:5300:08:55กำลังเป็นสัญญาณเตือนถึงความไม่สมดุลบาง
00:08:5500:08:58อย่างที่ซ่อนอยู่ซึ่งเราควรต้องใส่ใจและ
00:08:5800:09:00อาจจะต้องปรับเปลี่ยนอะไรบางอย่างเพื่อ
00:09:0000:09:05สุขภาพที่ดีในระยะยาวกันแน่
00:09:0500:09:07เฮ
00:09:0700:09:19[เพลง]
00:09:1900:09:21Yeah.