- คำถาม:
- วิธีป้องกันไม่ให้โรคไตวายเรื้อรังแย่ลงมีอะไรบ้าง?
- คำตอบ:
- ควรควบคุมโรคประจำตัว เช่น ความดันโลหิตให้อยู่ต่ำกว่า 130/80, ควบคุมระดับน้ำตาลในเลือด หากมีเบาหวาน, หลีกเลี่ยงยาแก้ปวดกลุ่ม NSAID, ลดโซเดียมในอาหารให้ต่ำกว่า 2 กรัมต่อวัน, จำกัดอาหารที่มีโพแทสเซียมและฟอสฟอรัสสูง, และออกกำลังกายแบบแอโรบิกวันละ 30 นาที 5 วันต่อสัปดาห์
แก้ไขไตวายเรื้อรังอย่างไร จะตัดสินใจอย่างไรถ้าหมอบอกว่าต้องล้างไต
จากช่อง:Doctor Tany
คำบรรยายที่เกี่ยวข้อง
00:07:26ท่านไม่ต้องล้างไตหรือไม่ต้องคิดในแง่ของ
00:07:29การปลุกไถ่ไต่นะครับก็เราต้องมาดูว่าเฮ้ย
00:07:34เราจะป้องกันไม่ให้หน้าที่ของไตมันเสื่อม
00:07:37ไปได้ยังไงนะครับอย่างแรกสำคัญมากๆถ้า
00:07:41ท่านมีโรคประจำตัวอะไรท่านจะต้องดูแลโรค
00:07:43ประจำตัวอันนั้นให้ดีที่สุดนะครับเช่นถ้า
00:07:46มีความดันโลหิตสูงท่านต้องคุมให้ได้นะ
00:07:49ครับคือความดันของท่านจะต้องต่ำกว่า 130
00:07:51ในตัวบนแล้วก็ 80 ในตัวล่างจะต้องต่ำกว่า
00:07:54นี้นะครับไม่ว่าจะด้วยวิธีอะไรก็แล้วแต่
00:07:57ท่านต้องทำให้มันต่ำกว่านั้นมิฉะนั้นโรค
00:07:59ไตของท่านก็จะแย่ลงเรื่อยๆนะครับอันที่ 2
00:08:03เบาหวานครับถ้าท่านที่มีเบาหวานแล้วดูแล
00:08:06ไม่ดีเป้าหวานของท่านก็จะทำให้ไตเสื่อม
00:08:08เร็วนะครับหลายๆคนก็จะมีข้ออ้างต่างๆนานา
00:08:11ในการที่ไม่อยากจะรับประทานยาไม่อยากจะทำ
00:08:14โน่นทำนี่แต่ว่าสุดท้ายแล้วเนี่ยเบาหวาน
00:08:16กับความดันมันไม่มันไม่สนใจหรอกครับว่า
00:08:18ท่านจะใช้วิธีอะไรมาสนใจแต่ว่ามันควบคุม
00:08:22ได้หรือเปล่าเพราะถ้ามันคุมไม่ได้ไตของ
00:08:24ท่านก็จะเสื่อมอยู่ดีนะครับดังนั้นโรค
00:08:26ประจำตัวต้องคุมให้ได้นะครับอันนี้อันแรก
00:08:29เลยอันที่ 2 อย่าไปหายาต่างๆมากินเองนะ
00:08:34ครับเพราะว่ายาบางตัวหรือสมุนไพรบางอย่าง
00:08:36มันมีผลต่อไตทำให้ไตมันเสียได้นะครับโดย
00:08:40เฉพาะอย่างยิ่งยาแก้ปวดกลุ่มที่เรียกว่า
00:08:42nsaid นะครับ non stereal and Time
00:08:46ยกตัวอย่างเช่น Ibuprofen
00:08:50mayoxicam นะครับ
00:08:54มีแฟนยังมี Acid หรือว่า ponstan พวกนี้
00:08:58เนี่ยนะครับต้องระวังเป็นอย่างยิ่งถ้าจะ
00:09:00ทานยาแก้ปวดพาราเซตามอลนั่นแหละครับที่ดี
00:09:03ที่สุดในกรณีแบบนี้ถ้าเป็นตัวอื่นไตของ
00:09:06ท่านก็จะเสียเร็วขึ้นต้องระวังในส่วนนี้
00:09:08นะครับอย่าไปหายามากินเองนะครับยาแต่ละ
00:09:12ตัวเนี่ยบางครั้งมันมีตัวที่ทำให้ไตเสีย
00:09:14ได้สมุนไพรหลายๆตัวทำให้ไต่มันเสียได้
00:09:17ท่านก็ต้องระวังในตรงนี้นะครับนี่คือข้อ
00:09:20ที่ 2 ของการป้องกันไม่ให้เสียเร็วนะครับ
00:09:23อันที่ 3 เรื่องของเกลือแร่อย่างที่เมื่อ
00:09:26กี้ผมบอกโพสต์แท็กซี่เนี่ยกลับฟอสฟอรัส 2
00:09:30ตัวนี้เนี่ยมันมีความสำคัญมากถ้าไตของ
00:09:32ท่านมันแย่อยู่แล้วแล้วท่านเอาฟอสฟอรัส
00:09:35กับโพแทสเซียมเข้าไปในร่างกายเยอะๆแต่มัน
00:09:38ขับไม่ออกก็เกิดปัญหาถูกไหมครับก็แย่ลงนะ
00:09:40ครับเราก็ต้องทราบว่าอะไรที่มีแร่ธาตุ 2
00:09:44ตัวนี้สูงนะครับ potassium นะครับมันมี
00:09:47เยอะเลยนะครับในพวกกล้วยอะโวคาโดนะครับ
00:09:51มันสําปะหลังนะครับหรือมันฝรั่งพวกนี้นะ
00:09:55ครับมาค่าโพแทสเซียมจะสูงมากท่านก็ต้อง
00:09:57ระวังนะครับบางคนชอบกินมันฝรั่งทอดกรอบ
00:10:00อันนี้ก็โพแทสเซียมสูงนะครับหรือผักหรือ
00:10:03อะไรพวกนี้บางครั้งมันมีโพแทสเซียมสูง
00:10:04ท่านจะกินอะไรท่านก็ไปตรวจดูซะก่อนเดี๋ยว
00:10:07นี้หาข้อมูลง่ายใน Google ว่า iPad ชนิด
00:10:09นั้นที่ท่านจะกินหรือว่าของชิ้นนั้นชิ้น
00:10:11นี้เนี่ยที่ท่านจะกินเนี่ยโพแทสเซียมมัน
00:10:13สูงหรือเปล่านะครับก็สามารถเปิดหาข้อมูล
00:10:15ได้ด้วยเองด้วยตัวเองเลยนะครับต่อมา
00:10:18ฟอสฟอรัสมันอยู่มากในอะไรบ้างฟอสฟอรัสมี
00:10:22เยอะในนมนะครับในถั่วนะงั้นท่านอาจจะต้อง
00:10:25เลี่ยงของพวกนี้ไปหน่อยนะครับแล้วที่หลาย
00:10:27คนอาจจะไม่รู้ก็คือพวกน้ำอัดลมโค้กอะไร
00:10:31อย่างนี้นะครับมีฟอสฟอรัสค่อนข้างสูงนะ
00:10:34ครับท่านไปลองดูที่ขวดของหรือกระป๋องนะ
00:10:37ครับของน้ำอัดลมพวกนี้หลายๆครั้งเขาจะ
00:10:39เขียนมีเรื่องของกรดฟอสฟอริกอยู่ในนั้นก็
00:10:42คือไอ้ฟอสฟอรัสนี่แหละครับมันสูงแล้วท่าน
00:10:45กินเยอะๆท่านก็จะมีปัญหาได้นะครับแต่ถ้า
00:10:48ท่านจะกินจริงๆก็จะเป็นพวกไดเอทโค้กนะ
00:10:51ครับหรือ Zero อะไรอย่างนี้นะครับพวกนั้น
00:10:54อาจจะมีกรดฟอสฟอริกต่ำหน่อยนะครับสามารถ
00:10:56ทานได้แต่ทานเยอะๆก็ไม่ได้แปลว่ามันจะดี
00:10:58นะครับทานพอประมาณเท่านั้นพอนะครับอันนี้
00:11:01คือเรื่องของอาหารที่ท่านจะต้องระวังต่อ
00:11:04มาอีกอย่างหนึ่งก็คือเรื่องของโปรตีน
00:11:06เพราะว่าถ้าท่านทานโปรตีนมากจนเกินไปสิ่ง
00:11:09ที่จะเกิดขึ้นก็คือมันจะกลายเป็นยูเรีย
00:11:12ไนโตรเจนนะครับทำให้ Blood urinetrogen
00:11:16หรือ Bun ของท่านสูงและพวกนี้มันก็มี
00:11:18ปัญหาต่อร่างกายแต่แต่นะครับตรงนี้มีมี
00:11:22แต่เสมอเพราะว่า
00:11:24หลายๆคนเนี่ยเวลาเป็นโรคไตก็จะกลัวการรับ
00:11:26ประทานโปรตีนเข้าไปเพราะว่าเห็นผมบอกเฮ้ย
00:11:28เดี๋ยวมันจะฆ่าฆ่าตัวนี้มันจะสูงขึ้นแล้ว
00:11:31เดี๋ยวเราต้องล้างไตนะโปรตีนมันไปจะสะสม
00:11:33ในร่างกาย
00:11:35อดจนกระทั่งร่างกายขาดโปรตีนอันนั้นน่ะ
00:11:39ยิ่งอันตรายกว่าเดิมนะครับท่านไม่ควรจะอด
00:11:42โปรตีนนะครับโปรตีนมีในไหนบ้างก็พวกเนื้อ
00:11:45สัตว์ต่างๆนะครับอ่าพืชผักพวกนี้ก็มี
00:11:48โปรตีนนะครับเนื้อปลาเนื้อสัตว์เนื้อวัว
00:11:51เนื้อหมูพวกนี้เนื้อไก่พวกนี้ก็มีโปรตีน
00:11:53นะครับในทางการแพทย์เนี่ย
00:11:56สมัยก่อนเราเชื่อว่าถ้าเราให้การให้
00:11:59โปรตีนน้อยๆในคนที่เป็นโรคไตเนี่ยมันจะ
00:12:02ชะลอการเสื่อมของโรคไตได้แต่เดี๋ยวเนี้ย
00:12:03ไม่เชื่ออีกต่อไปแล้วนะครับมันไม่จริง
00:12:05แล้วนะครับเราให้รับประทานโปรตีนถ้าท่าน
00:12:08ไม่เคยคำนวณนะครับเดี๋ยวเนี้ยก็เราก็ให้
00:12:10อยู่ที่ประมาณสัก 0.8 กรัมต่อกิโลกรัมต่อ
00:12:14วันนะครับจริงๆพวกนี้ไม่ต้องคำนวณมากก็
00:12:16ได้ครับท่านทานอาหารแต่พอประมาณทานให้มัน
00:12:19สมดุลเท่าเนี้ยท่านก็ไม่ต้องคิดในเรื่อง
00:12:21พวกนี้ให้ปวดหัวแล้วนะครับอ่างั้นอย่า
00:12:24หลีกเลี่ยงการรับประทานโปรตีนนะครับไม่
00:12:27ฉะนั้นท่านก็อาจจะมีปัญหาต่างๆตามมาได้
00:12:29ตรงนี้ก็เป็นสิ่งที่สำคัญที่ต้องรู้
00:12:31เหมือนกันนะครับ
00:12:32อ่าเราพูดมาถึงตรงนี้เราดูเรื่องของการ
00:12:35ควบคุมโรคประจำตัวให้ดีนะครับไม่ไปซื้อยา
00:12:38แปลกๆมาทานเองหรือว่าสมุนไพรมาทานเองนะ
00:12:41ครับอาหารที่มีฟอสฟอรัสมีโพแทสเซียมสูง
00:12:44พยายามเลี่ยงโปรตีนอย่าทานมากจนเกินไปแต่
00:12:47ก็ไม่ใช่ว่าไม่ทานเลยเพราะว่าอันนี้
00:12:49อันตรายนะครับต่อมาเรื่องของความดันโลหิต
00:12:53สูงกับน้ำในร่างกายแล้วก็ความเค็มนะครับ
00:12:56ไตเนี่ยมันจะเก็บน้ำไว้เยอะถ้าเราทาน
00:12:59เกลือเข้าไปนะครับถ้าเราทานเกลือเข้าไป
00:13:02เกลือในที่นี้เนี่ยไม่ใช่หมายความแต่ว่า
00:13:04เกลือที่เราเป็นเกลือผงที่เราหยอดๆเข้าไป
00:13:07หรือว่าพวกของเค็มๆนะครับซอสต่างๆเท่า
00:13:10นั้นนะครับแต่มันยังรวมถึงเครื่องปรุง
00:13:12เกือบทุกชนิดเลยนะครับเครื่องปรุงเกือบ
00:13:15ทุกชนิดเลยนะฮะอันนี้ถ้าท่านไปกินข้าวนอก
00:13:19บ้านเนี่ยนะครับแน่นอนว่าท่านจะได้
00:13:20เครื่องปรุงที่มันมีพวกโซเดียมเยอะเช่นผง
00:13:23ชูรสต่างๆก็เป็นโซเดียมนะครับถ้าท่านทาน
00:13:26อาหารชนิดที่มันเค็มๆก็เป็นโซเดียมถ้า
00:13:30ท่านปรุงเช่นใส่ซอสปรุงรสต่างๆนะครับไม่
00:13:33ว่าจะเป็นซอสชนิดไหนก็มีโซเดียมอยู่ใน
00:13:35นั้นแล้วโซเดียมตัวนี้มาจะทำให้ท่านดูด
00:13:37น้ำไว้ในร่างกายเยอะๆน้ำก็จะท่วมในร่าง
00:13:39กายได้นะครับตรงนี้ก็ต้องระวังนะครับต้อง
00:13:42หลีกเลี่ยงถ้าให้ดีที่สุดก็คือทำอาหารกิน
00:13:44เองนี่แหละครับแล้วพยายามอย่าปรุงเยอะถ้า
00:13:46ปรุงก็ถ้าพลิกกับพวกมะนาวยังพอได้อยู่
00:13:49อย่าไปใส่เยอะนะครับบางคนสอบถามว่าเออมี 2
00:13:54ข้อที่จะต้องเข้าใจนะครับอย่างแรกก็คือ
00:13:56ว่าเคยมีคนบอกว่าเฮ้ยเราควรจะต้องทาน
00:13:59โซเดียมเข้าไปเยอะๆนะมันจะช่วยทำให้ร่าง
00:14:02กายของเราเนี่ยมีความแข็งแรงเพิ่มขึ้นนะ
00:14:04ครับเคยมีคนพูดแบบนี้เหมือนกันว่าโซเดียม
00:14:05จะต้องกินวันละ 5 กรัมอันนี้เป็นความ
00:14:07เชื่อที่ไม่ถูกต้องตั้งแต่แรกอยู่แล้วผม
00:14:09เคยชี้แจงไปแล้วว่าทำไมนะครับแต่ว่ามันจะ
00:14:12ยิ่งมีความสำคัญมากในคนที่เป็นโรคไตนะ
00:14:15ครับเพราะว่าคนที่เป็นโรคไตเนี่ยมันขับ
00:14:18น้ำออกไปจากร่างกายได้ยากอยู่แล้วดังนั้น
00:14:20ถ้าท่านได้โซเดียมเข้ามาในร่างกายมากขึ้น
00:14:22มันจะยิ่งทำให้น้ำสะสมอยู่ในร่างกายของ
00:14:25ท่านความดันของท่านก็จะสูงมากขึ้นไตก็จะ
00:14:27ไวเร็วมากขึ้นนะครับแล้วท่านก็จะมีโอกาส
00:14:29น้ำท่วมในปอดหรือหัวใจวายสูงขึ้นนะครับ
00:14:33โซเดียมที่ควรรับประทานในคนที่เป็นโรคไต
00:14:35เนี่ยจะต่ำกว่า 2 กรัมต่อวันนะครับซึ่ง
00:14:38มันน้อยมากๆเลยนะฮะน้อยมากๆอาหารทั่วๆไป
00:14:41ของท่านมันจะมีโซเดียมอยู่ในนั้นอยู่แล้ว
00:14:43ถึงแม้ว่ามันจะไม่เค็มก็ตามนะครับก็ต้อง
00:14:45ระวังในส่วนนี้ไว้ด้วยนะฮะ
00:14:48อันที่ 2 ซึ่งเกี่ยวข้องกับโซเดียมที่
00:14:50ท่านจะต้องรู้ไว้ก็คือบางคนถามว่าเอ๊ะ
00:14:53เดี๋ยวนี้มันมีเกลือที่ไม่ใช่โซเดียม
00:14:56เนี่ยเพิ่มความเค็มเราสามารถทานได้ไหมคำ
00:14:58ตอบก็คือถ้าท่านเป็นโรคไตนะครับไม่ได้
00:15:01ครับเกลือพวกนั้นเนี่ยมันเป็นเกลือโพด
00:15:03แคลเซียมนะผลแคสเซียมมันมีความเค็มแต่
00:15:07อย่างที่เมื่อกี้ผมบอกไปไงครับว่าโรคไต
00:15:09มันไม่สามารถขับรถแท็กซี่ได้ออกอย่างมี
00:15:11ประสิทธิภาพดังนั้นท่านก็จะมีปัญหา
00:15:13โพแทสเซียมสูงในร่างกายแล้วมันอันตรายต่อ
00:15:16หัวใจได้ครับนั้นตรงนี้ต้องระวังมากๆเลย
00:15:19นะครับต้องระวังมากๆนะฮะเรื่องของการดื่ม
00:15:23น้ำอันนี้ก็ต้องระวังเหมือนกันดื่มน้ำให้
00:15:25เพียงพอนะครับบางคนบอกว่าเป็นโรคไตกลัว
00:15:27น้ำเกิดไม่ดื่มเลยอันนี้ไม่ได้นะครับไต
00:15:29ของท่านมันต้องการน้ำถ้ามันไม่มีน้ำไตมัน
00:15:32ก็อยู่ไม่ได้เหมือนกันนะครับก็ต้องดื่ม
00:15:33น้ำที่เพียงพอแต่ว่ามันแล้วแต่ว่าไตของ
00:15:37ท่านเนี่ยมันแย่มากน้อยแค่ไหนนะครับก็
00:15:40ต้องคุยกับคุณหมอเพราะบางครั้งคุณหมอเขา
00:15:42จะให้จำกัดปริมาณน้ำที่ดื่มได้ในแต่ละวัน
00:15:45นะครับเราจะรู้ได้ยังไงว่าน้ำในร่างกาย
00:15:47เราเกินหรือไม่เกิดอันนี้สำคัญมาก
00:15:50ท่านต้องมีเครื่องวัดน้ำหนักอยู่ที่บ้าน
00:15:53ช่างทุกวันเลยครับเมื่อไหร่ก็แล้วแต่ที่
00:15:56น้ำหนักของเราเนี่ยเพิ่มขึ้นเกิน 1
00:15:59กิโลกรัมต่อวันนะครับติดต่อกันวันสองวัน
00:16:02นั่นแหละครับแปลว่าในร่างกายของท่านมีน้ำ
00:16:04เกิดเรียบร้อยแล้วนะครับ
00:16:06หลายคนเวลาที่เป็นโรคไตท้ายๆนะครับคุณหมอ
00:16:10ก็จะให้ยาขับปัสสาวะมานะครับในวันที่ท่าน
00:16:14เริ่มมีน้ำหนักเพิ่มขึ้นวันละ 1 กิโล
00:16:16พรุ่งนี้กลายเป็น 2 กิโลอะไรอย่างนี้นะ
00:16:17ครับอันนั้นแปลว่ามันเป็นน้ำหนักจากน้ำ
00:16:21ที่เซอะเพิ่มที่เพิ่มขึ้นไปในร่างกายนะ
00:16:24ครับท่านอาจจะต้องรับประทานยาขับปัสสาวะ
00:16:26เพิ่มนะครับบางทีคุณหมอเขาจะบอกว่าเออวัน
00:16:29ไหนที่ท่านมีน้ำหนักที่ขึ้นเร็วแบบนั้น
00:16:31เนี่ยให้ท่านทานยากับปัสสาวะเพิ่มจน
00:16:34กระทั่งน้ำหนักมันเริ่มลงมาเท่าเดิมแล้ว
00:16:36ท่านถึงจะย้อนกลับไปทานเท่าเดิมที่ท่าน
00:16:38เคยทานมาก่อนนะครับตรงนี้เป็นทริคเล็กๆ
00:16:40น้อยๆซึ่งปกติผมก็ใช้กับคนไข้ของผมนะครับ
00:16:44นี่คือเป็นสิ่งที่ท่านควรทำนอกเหนือจาก
00:16:47นี้การออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอด้วยวิธี
00:16:49แอโรบิค Exercise นะครับที่เราเรียกว่า
00:16:52moderate intensity นะครับคือออกกำลัง
00:16:54กายให้เหนื่อยปานกลางตลอดเวลานะครับ
00:16:56ประมาณสัก 30 นาทีต่อวัน 5 วันต่อสัปดาห์
00:16:59อันนี้ก็เป็นการช่วยชะลอไม่ให้ร่างกายของ
00:17:02ท่านแย่ลงไปมากกว่าเดิมได้นะครับตรงนี้
00:17:05สำคัญนะครับนอกเหนือจากนี้ก็คือการพัก
00:17:08ผ่อนให้เพียงพอทำจิตใจให้ผ่องใสนะครับ
00:17:09ท่านทำดังนี้แล้วเนี่ยหลายๆครั้งเลยที
00:17:13เดียวที่สามารถทำให้ไตมันดีขึ้นได้โดย
00:17:16แล้วก็ไม่ต้องไปล้างไต
00:17:19ปัญหาที่ผมเจอบ่อยๆเลยนะครับในคนที่สุด