00:00:00 → 00:00:03ขอต้อนรับสู่หมอพัทรพcast Talk ความรู้
00:00:03 → 00:00:06สุขภาพลึกและฟรีมีที่นี่
00:00:06 → 00:00:08>> สวัสดีค่ะวันนี้เราจะมาคุยกันเรื่องที่
00:00:09 → 00:00:12อาจจะเอ่อไม่ค่อยมีใครนึกถึงเท่าไหร่ค่ะ
00:00:12 → 00:00:15คือความเชื่อมโยงระหว่างไขมันดีหรือ HDL
00:00:15 → 00:00:18ที่เรารู้จักกันดีเนี่ยกับความสามารถของ
00:00:18 → 00:00:21ร่างกายเราในการรับมือกับความเครียดโดย
00:00:21 → 00:00:24เฉพาะการทำงานของต่อมหมวกไตนะคะข้อมูลที่
00:00:24 → 00:00:26เราจะมาเจาะลึกกันวันนี้มาจากงานวิจัยทบ
00:00:26 → 00:00:30ทวนล่าสุดเลยค่ะสิงหาคม 255 นี่เองที่
00:00:30 → 00:00:33เาค้าไปดูบทบาทสำคัญของ HDL กับตัวรับตัว
00:00:33 → 00:00:37นึงชื่อ SCRB1 นะคะในการสร้างฮอร์โมน
00:00:37 → 00:00:40สเตรอยด์ตอนที่ร่างกายเราเครียดๆเนี่ยค่ะ
00:00:40 → 00:00:41เป้าหมายวันนี้ก็คืออยากจะทำความเข้าใจ
00:00:42 → 00:00:45กันค่ะว่า HDL เนี่ยมันไม่ใช่แค่เอ่อไข
00:00:45 → 00:00:47มันดีที่เกี่ยวกับหัวใจอย่างเดียวนะแต่
00:00:47 → 00:00:49ยังเป็นเหมือนกุญแจสำคัญเลยในการปรับตัว
00:00:49 → 00:00:53ต่อความเครียดผ่านกลไกที่เขาเรียกว่า HDL
00:00:53 → 00:00:57SCRB1 AIS นี่แหละค่ะคือปกติเราก็จะมอง
00:00:57 → 00:01:00HDL แค่ว่าเออระดับสูงดีระดับต่ำเสี่ยง
00:01:00 → 00:01:02โรคหัวใจอะไรแบบนั้นใช่มั้คะแต่จริงๆแล้ว
00:01:03 → 00:01:05เนี่ยข้อมูลใหม่ๆบอกว่าแค่ระดับมันอาจจะ
00:01:05 → 00:01:08ไม่พอต้องดูที่การทำงานของมันด้วยนอก
00:01:08 → 00:01:10เหนือจากเรื่องขนส่งคอเลสเตอรอลที่เรา
00:01:10 → 00:01:13คุ้นเคยกันมันก็มีฤทธิ์อื่นๆอย่างเช่น
00:01:13 → 00:01:16ต้านการอักเสบแต่วันนี้เราจะมาโฟกัสบทบาท
00:01:16 → 00:01:18ที่เอ่อน่าทึ่งกว่านั้นอีกค่ะ
00:01:18 → 00:01:22>> โอเลสเตอรอลเอ่อปริมาณมากเลยนะครับเพื่อ
00:01:22 → 00:01:24เอาไปใช้สร้างฮอร์โมนกลุ่มที่เรียกว่า
00:01:24 → 00:01:26กลูโคอรticoิคอid
00:01:26 → 00:01:28หรือถ้าให้คุ้นๆกันก็คือพวกฮอร์โมนความ
00:01:28 → 00:01:31เครียดหลักๆอย่างซอลนี่แหละครับซึ่งมัน
00:01:31 → 00:01:35จำเป็นมากๆเลยเวลาเราเจอสถานการณ์เครียดๆ
00:01:35 → 00:01:38>> อ๋อค่ะแล้ว HDL มันเข้ามาเกี่ยวตรงไหนหรอ
00:01:38 → 00:01:38คะ
00:01:39 → 00:01:41>> ครับทีนี้ตัวกลางสำคัญเลยนะครับที่จะส่ง
00:01:41 → 00:01:44คอเลสเตอรอลให้ต่อมหมวกไตได้อย่างรวดเร็ว
00:01:44 → 00:01:48ก็คือ HDL นี่เองโดยมันจะทำงานคู่กับเอ่อ
00:01:48 → 00:01:50ตัวรับพิเศษตัวนึงบนผิวเซลล์ต่อมหมวกไต
00:01:50 → 00:01:52ชื่อว่า SCRB1
00:01:53 → 00:01:53ครับ
00:01:53 → 00:01:55>> SCRB1
00:01:55 → 00:01:57ชื่ออาจจะไม่คุ้นหูเท่าไหร่ตัวรับนี้มัน
00:01:57 → 00:02:00ทำหน้าที่ยังไงเป็นพิเศษหรอคะทำไมถึง
00:02:00 → 00:02:01สำคัญขนาดนั้น
00:02:01 → 00:02:04>> นึกภาพง่ายๆนะครับ SC AARB1 เนี่ยมัน
00:02:04 → 00:02:08เหมือนเป็นเอ่อประตูหรือช่องทางด่วนพิเศษ
00:02:08 → 00:02:11เลยครับมันถูกออกแบบมาให้จับกับ HDL โดย
00:02:11 → 00:02:14เฉพาะแล้วก็ดึงเอาเฉพาะส่วนที่เป็น
00:02:14 → 00:02:17คอเลสเตอรอลจาก HDL เนี่ยเข้าไปในเซลล์
00:02:17 → 00:02:20ต่อหมวกไตได้แบบรวดเร็วมากๆโดยเฉพาะเลยนะ
00:02:20 → 00:02:23ครับในภาวะที่ร่างกายต้องการฮอร์โมนความ
00:02:23 → 00:02:26เคลียดแบบด่วนๆทันทีทันใดอย่างเช่นตอนเจอ
00:02:26 → 00:02:29อุบัติเหตุหรือว่ามีการติดเชื้อรุนแรง
00:02:29 → 00:02:33กลไกผ่าน SCARB1 เนี่ยแหละครับจะทำงานแบบ
00:02:33 → 00:02:34เต็มที่เลย
00:02:34 → 00:02:38>> โหน่าสนใจมากตรงที่ว่าต้องเป็น HDL เท่า
00:02:38 → 00:02:42นั้นหมายความว่าต่อให้ในเลือดเรามี LDL
00:02:42 → 00:02:44หรือไขมันไม่ดีเยอะมากๆเลยมันก็เข้ามา
00:02:44 → 00:02:48ช่วยตรงนี้ได้หรอคะทำไม SCRB1 ถึงเลือก
00:02:48 → 00:02:49แต่ HDL ล่ะคะ
00:02:50 → 00:02:52>> ถูกต้องเลยครับอันนี้เป็นประเด็นสำคัญที่
00:02:52 → 00:02:56งานวิจัยเขาเน้นยำมากๆเลยคือถึงแม้ว่าจะ
00:02:56 → 00:02:59มี LDL อยู่เยอะแยะในเลือดนะครับมันก็ไม่
00:02:59 → 00:03:03สามารถใช้ช่องทางด่วน SCB1 นี้ได้ทันเวลา
00:03:03 → 00:03:05คือมันไม่สามารถส่งคอเลสเตอรอลให้ต่อม
00:03:05 → 00:03:08หมวกไตสร้างฮอร์โมนเพื่อตอบสนองต่อความ
00:03:08 → 00:03:11เครียดเฉียบพลันได้ทันท่วงทีนะครับเหมือน
00:03:11 → 00:03:14กับว่าในภาวะฉุกเฉินเนี่ยร่างกายต้องการ
00:03:14 → 00:03:17เชื้อเพลิงชนิดพิเศษก็คือคอเลสเตอรอลจาก
00:03:17 → 00:03:21HDL ที่ส่งตรงถึงที่ผ่าน SCRB1 เท่านั้น
00:03:21 → 00:03:25ไม่ใช่รอการขนส่งแบบปกติจาก LDL ครับ
00:03:25 → 00:03:28>> อื้อหือฟังดูเหมือน HDL กับ SCRB1 นี้
00:03:28 → 00:03:31เป็นหน่วยเผชิญเหตุเร็วเลยนะคะเนี่ยแล้ว
00:03:31 → 00:03:34มีปัจจัยอะไรมาช่วยเร่งปฏิกิริยานี้อีก
00:03:34 → 00:03:37มั้ยคะแบบว่าให้มันทำงานเร็วขึ้นไปอีก
00:03:37 → 00:03:40>> มีครับมีตัวเร่งสำคัญเลยคือเมื่อร่างกาย
00:03:40 → 00:03:43เราเครียดเนี่ยสมองส่วนไฮโพธารามัสกับ
00:03:43 → 00:03:46ต่อมใต้สมองจะหลั่งฮอร์โมนตัวนึงออกมา
00:03:46 → 00:03:50ชื่อว่า ACT นะครับซึ่งเจ้า ACT เนี่ย
00:03:50 → 00:03:53แหละครับที่เป็นตัวสั่งการโดยตรงไปยัง
00:03:53 → 00:03:57ต่อมหมวกไตพอ ACT มาถึงมันก็จะไปกระตุ้น
00:03:57 → 00:04:00ให้เซลล์ต่อมหมวกไตเนี่ยเอ่อมีการแสดงออก
00:04:00 → 00:04:04ของยีน SCAR B1 เพิ่มขึ้นคือสร้างประตู
00:04:04 → 00:04:07SCAR B1 มากขึ้นแล้วก็ทำให้ประตูที่มี
00:04:07 → 00:04:10อยู่เนี่ยทำงานได้ดีขึ้นด้วยครับเป็นการ
00:04:10 → 00:04:12เร่งการดึงคอเลสเตอรอลจาก HDL เข้าไปใช้
00:04:13 → 00:04:14อีกชั้นนึงเลย
00:04:14 → 00:04:16>> เข้าใจเลยค่ะพอเห็นภาพกลไกแบบนี้แล้วมัน
00:04:16 → 00:04:19น่าจะส่งผลกระทบต่อมุมมองทางการแพทย์หรือ
00:04:19 → 00:04:21ว่าการดูแลผู้ป่วยจริงๆเยอะเลยใช่มั้คะ
00:04:21 → 00:04:23>> แน่นอนครับชัดเจนเลยอย่างที่เราเห็นข้อ
00:04:23 → 00:04:26มูลว่าในกลุ่มผู้ป่วยที่มีภาวะวิกฤตอย่าง
00:04:26 → 00:04:28เช่นภาวะติดเชื้อในกระแสเลือดหรือเซปิสนะ
00:04:28 → 00:04:32ครับคนที่เขา้ามีระดับ HDL ต่ำเนี่ยมักจะ
00:04:32 → 00:04:34มีพยากรณ์โรคหรือผลการรักษาที่ไม่ค่อยดี
00:04:34 → 00:04:38เท่าไหร่ซึ่งเอ่อมันก็อาจจะเกี่ยวข้องกับ
00:04:38 → 00:04:40กลไก HDL SCR B1 ที่เราคุยกันอยู่นี่
00:04:41 → 00:04:44แหละครับคือพอ HDL ต่ำการตอบสนองต่อความ
00:04:44 → 00:04:46เครียดของต่อมหมวกไตมันอาจจะไม่เพียงพอ
00:04:46 → 00:04:49>> มันเหมือนเป็นการเชื่อมโยงจุดต่างๆเข้า
00:04:49 → 00:04:51ด้วยกันเลยนะคะทั้งเรื่องไขมันเรื่อง
00:04:52 → 00:04:54ฮอร์โมนแล้วก็เรื่องภูมิคุ้มกันด้วย
00:04:54 → 00:04:57>> ใช่ครับใช่มันทำให้เราต้องมอง HDL ในมุม
00:04:57 → 00:05:01ใหม่เลยไม่ใช่แค่เป็นตัวเลขในผลตรวจเลือด
00:05:01 → 00:05:03หรือเป็นแค่Biomarกอเท่านั้นแต่ต้องมอง
00:05:03 → 00:05:06ว่ามันเป็นเหมือนเอ่อผู้เล่นคนสำคัญหรือ
00:05:06 → 00:05:09เป็น active cacor คือเป็นปัจจัยร่วมที่
00:05:09 → 00:05:12เข้าไปมีบทบาทในการทำงานของระบบต่อมไร้
00:05:12 → 00:05:15ท่อโดยตรงเลยครับถึงแม้ว่าข้อมูลทาง
00:05:15 → 00:05:18พันธุกรรมในคนเกี่ยวกับยีน SCRB1 เนี่ยผล
00:05:18 → 00:05:21การศึกษามันอาจจะยังดูหลากหลายอยู่บ้างนะ
00:05:21 → 00:05:24ครับยังไม่ฟันธง 100% แต่ว่าการศึกษาใน
00:05:24 → 00:05:26สัตว์ทดลองนี่ชัดเจนมากครับว่าถ้าทำให้
00:05:26 → 00:05:30สัตว์ทดลองขาด SCRB1 ไปเนี่ยการตอบสนอง
00:05:30 → 00:05:32ของฮอร์โมนต่อความเครียดจะบกพร่องอย่าง
00:05:32 → 00:05:33เห็นได้ชัดเลย
00:05:33 → 00:05:35>> แล้วในทางปฏิบัติตอนนี้ล่ะคะพอเรารู้
00:05:36 → 00:05:38เรื่องนี้แล้วมันส่งผลต่อการดูแลคนไข้
00:05:38 → 00:05:41หรือการรักษาในโรงพยาบาลยังไงบ้างคะมีข้อ
00:05:41 → 00:05:43ควรระวังอะไรเป็นพิเศษมั้ย
00:05:43 → 00:05:47>> ครับก็มีนัยยะสำคัญทางคลินิกหลายอย่างเลย
00:05:47 → 00:05:51นะครับอย่างแรกเลยคือในคนที่มีระดับ HDL
00:05:51 → 00:05:55ต่ำมากๆหรืออาจจะมีความผิดปกติที่ตัวรับ
00:05:55 → 00:05:58CRB1 เองซึ่งอาจจะมาจากพันธุกรรมก็ได้นะ
00:05:58 → 00:06:02ครับคนกลุ่มนี้เนี่ยต่อมหมวกไตของเขาอาจ
00:06:02 → 00:06:04จะมีความสามารถในการสร้างฮอร์โมนเพื่อสู้
00:06:04 → 00:06:07กับความเครียดได้ไม่เต็มที่เท่าคนอื่นทำ
00:06:07 → 00:06:09ให้มีความเสี่ยงสูงขึ้นต่อภาวะแทรกซ้อน
00:06:09 → 00:06:13ต่างๆเช่นการอักเสบที่ควบคุมไม่ได้หรือ
00:06:13 → 00:06:15อาจจะเกิดภาวะที่เรียกว่าต่อหมวกไตทำงาน
00:06:15 → 00:06:19ไม่เพียงพอ Adrenal insufficiency ได้
00:06:19 → 00:06:22ง่ายกว่าโดยเฉพาะเวลาที่ป่วยหนักๆหรือ
00:06:22 → 00:06:24อยู่ในภาวะวิกฤตครับ
00:06:24 → 00:06:26>> อืมอืม
00:06:26 → 00:06:28น่ากังวลเหมือนกันนะคะ
00:06:28 → 00:06:31>> ครับแล้วก็อย่างที่ 2 คือการรักษาใน
00:06:31 → 00:06:33ปัจจุบันหรือในอนาคตที่พยายามจะไปเพิ่ม
00:06:33 → 00:06:37ระดับ HDL ด้วยยาหรือวิธีต่างๆเนี่ยก็อาจ
00:06:37 → 00:06:39จะต้องพิจารณาถึงผลกระทบต่อการทำงานของ
00:06:39 → 00:06:42ต่อมหมวกไตในภาวะเครียดร่วมด้วยนะครับไม่
00:06:42 → 00:06:44ใช่ดูแค่เรื่องผลต่อระดับไขมันในเลือด
00:06:44 → 00:06:47หรือสุขภาพหัวใจอย่างเดียวและอย่างสุด
00:06:47 → 00:06:49ท้ายสำหรับคนที่มีภาวะ HDL ต่ำจาก
00:06:49 → 00:06:51พันธุกรรมหรือตรวจพบว่ามีความแปรปรวนของ
00:06:51 → 00:06:54ยีน SCRB1 กลุ่มนี้อาจจะจำเป็นต้องได้รับ
00:06:54 → 00:06:57การติดตามการทำงานของระบบฮอร์โมนต่อมหมวก
00:06:57 → 00:06:59ไตอย่างใกล้ชิดหน่อยโดยเฉพาะในช่วงที่
00:06:59 → 00:07:01ร่างกายต้องเผชิญกับความเครียดสูงๆเช่น
00:07:01 → 00:07:03ตอนเจ็บป่วยรุนแรงหรือหลังผ่าตัดใหญ่อะไร
00:07:03 → 00:07:05ทำนองนั้นครับ
00:07:05 → 00:07:07>> สรุปแล้วนะคะสิ่งที่เราได้คุยกันในวันนี้
00:07:07 → 00:07:10ก็คือ HDL เนี่ยไม่ใช่แค่ไขมันดีต่อใจ
00:07:10 → 00:07:13อย่างที่เราเข้าใจกันมาตลอดแต่ยังมีบทบาท
00:07:13 → 00:07:16ที่เอ่อใช้คำว่าจำเป็นอย่างยิ่งเลยที
00:07:16 → 00:07:19เดียวในการช่วยให้ต่อมหมวกไตเราตอบสนอง
00:07:19 → 00:07:21ต่อความเครียดเฉียบพลันได้อย่างรวดเร็ว
00:07:21 → 00:07:25ผ่านช่องทางพิเศษที่ชื่อว่า SCRB1 ซึ่ง
00:07:25 → 00:07:28เป็นบทบาทที่ไขมันตัวอื่นๆอย่าง LDL
00:07:28 → 00:07:30เนี่ยไม่สามารถทำหน้าที่ทดแทนได้เลยจริงๆ
00:07:30 → 00:07:33ค่ะนี่เป็นการเปิดมุมมองใหม่ๆเกี่ยวกับ
00:07:33 → 00:07:35HDL ที่น่าสนใจมากๆเลยค่ะ
00:07:35 → 00:07:39>> ใช่เลยครับและมันก็ท้ายคำผ่านสำคัญให้เรา
00:07:39 → 00:07:42ได้คิดต่อกันด้วยนะครับว่าการที่เราเริ่ม
00:07:42 → 00:07:47มองเห็น HDL ในฐานะผู้เล่นเชิงรุกในระบบ
00:07:47 → 00:07:51ฮอร์โมนหรือ Coactor เนี่ยมันอาจจะ
00:07:51 → 00:07:54เปลี่ยนวิธีที่เราทำการวิจัยพัฒนายาหรือ
00:07:54 → 00:07:57แม้แต่วิธีการรักษาที่เกี่ยวข้องกับ HL
00:07:57 → 00:08:00ในอนาคตไปเลยก็ได้คือเราอาจจะต้องมองภาพ
00:08:00 → 00:08:03ให้มันครบวงจรมากขึ้นนะครับทั้งในแง่ของ
00:08:03 → 00:08:06สุขภาพหัวใจและหลานเลือดและในแง่ของความ
00:08:06 → 00:08:08สามารถในการปรัดตัวรับมือกับความเครียด
00:08:08 → 00:08:11ของร่างกายซึ่งมันสัมพันธ์กันอย่างที่เรา
00:08:11 → 00:08:16ได้คุยกันมานี่แหละครับ
00:08:16 → 00:08:30[เพลง]