จะป้องกันโรคแรมได้อย่างไร โดยเฉพาะเมื่อไปเที่ยวป่าหรือพื้นที่เสี่ยง

รู้จักโรคลายม์ โรคที่มีเห็บเป็นพาหะ : Daily Health

จากช่อง : TNN


ดูคำบรรยาย / View Transcript
00:00:0900:00:13ครับสวัสดีครับผมศาสตราจารย์ดรนายแพทย์
00:00:1300:00:18เผด็จศิริยศหัวหน้าฝ่ายปรสิทธิ์วิทยาโรง
00:00:1800:00:23พยาบาลจุฬาลงกรณ์สภากาชาตไทยโรคแรมคือ
00:00:2300:00:27อะไรอยากให้คุณหมอช่วยอธิบายหน่อยค่ะม
00:00:2700:00:29disease เนี่ยเป็นโรคที่เกิดจากแบ
00:00:2900:00:35แบคทีเรียชนิดนึงนะครับโดยมีการถ่ายทอด
00:00:3500:00:39เชื้อแบคทีเรียชนิดนี้ผ่านการกัดของตัว
00:00:3900:00:42เห็บนะครับเห็บเนี่ยเป็นสัตว์ขาปล้องนะ
00:00:4200:00:46ครับซึ่งตัวเต็มวัยมี 8 ขาการเจริญของมัน
00:00:4600:00:51เนี่ยเริ่มจากระยะไข่ตัวอ่อนตัวกลางไวย
00:00:5100:00:54และก็ตัวเต็มไวยซึ่งการเปลี่ยนแปลงแต่ละ
00:00:5400:00:59ระยะเนี่ยตัวของแมงพวกเนี้ยจะต้องการ
00:00:5900:01:02เลือดเลือดเพราะฉะนั้นเวลาที่มันเปลี่ยน
00:01:0200:01:06จากตัวอ่อนเป็นตัวกลางวัยมันจะลอกคราบมัน
00:01:0600:01:10ก็จะเปลี่ยนเอ่อแหล่งเลือดมันก็จะอาจจะ
00:01:1000:01:14เปลี่ยนจากปกติซึ่งมันกินเลือดสัต์แล้ว
00:01:1500:01:19ถ้ามีคนเดินไปแถวนั้นมันก็จะเกาะมากับคน
00:01:1900:01:24แล้วก็ดูดกินเลือดคนพวกเห็บพวกเนี้ยกิน
00:01:2400:01:27เลือดใช้เวลานานนะครับต่างจากยุงซึ่งปกติ
00:01:2700:01:31ถ้าเราถูกยุงกัดอาจจะใช้เวลา 1-2 นาทียุง
00:01:3100:01:34ก็บินไปแต่เห็บเนี่ยมันจะแทงส่วนปากเข้า
00:01:3400:01:39ไปในผิวหนังแล้วมันจะให้เอ่อเลือดค่อยๆมา
00:01:3900:01:42พูอยู่ที่รวมกันอยู่ที่บริเวณปากแล้วมัน
00:01:4200:01:45ก็จะดูดกินใช้เวลาประมาณ 1-4 สัปดาห์นะ
00:01:4500:01:48ครับในขณะที่มันกินเลือดถ้ามันมีเชื้อ
00:01:4800:01:51แบคทีเรียชนิดนี้อยู่มันก็จะปล่อยเชื้อ
00:01:5100:01:55แบคทีเรียชนิดนี้เข้าสู่ร่างกายคนนะครับ
00:01:5500:01:59ซึ่งคนก็อาจจะมีอาการประมาณเอ่อหลังจาก
00:01:5900:02:04ที่ถูกเห็บเนี้ยกินเลือดอยู่แล้วแต่บุคคล
00:02:0400:02:09นะครับอาจจะอยู่ในช่วง 2 ถึง 1 เดือนนะ
00:02:0900:02:12ครับถึงจะมีอาการซึ่งอาการส่วนใหญ่มักจะ
00:02:1200:02:15เป็นเริ่มจากบริเวณที่เห็บกัดเนี่ยมันจะ
00:02:1500:02:20มีรอยแดงกระจายทั่วไปจากนั้นอาจจะมีอาการ
00:02:2000:02:23ที่มันไม่จำเพาะเช่นปวดเมื่อยกล้ามเนื้อ
00:02:2300:02:27มีไข้นะครับปวดตัวนะครับบางรายอาจจะมี
00:02:2700:02:31อาการรุนแรงในระบบประสาทส่วนกลางเช่นมี
00:02:3100:02:36เรื่องของมีอัมพาตมีการใบปากเบี้ยวนะครับ
00:02:3600:02:40แขนขาไม่อ่อนแรงนะครับหรือเชื้อมันอาจจะ
00:02:4000:02:45ทำให้เกิดความผิดปกติของระบบหัวใจนะครับ
00:02:4500:02:48มีกล้ามเนื้อหัวใจอักเสบแล้วก็อาจเสีย
00:02:4800:02:51ชีวิตได้นะครับอุบัติกาของโรคแรมเป็น
00:02:5100:02:56อย่างไรในประเทศไทยเนี่ยเรายังไม่มีเชื้อ
00:02:5600:03:02โรคและก็แมงพาหะที่นำโลกนี้นะครับแต่ว่า
00:03:0200:03:06ในต่างประเทศเนี่ยเราจะพบในบริเวณที่
00:03:0600:03:11อากาศหนาวนิดนึงเช่นทางอเมริกาตอนเหนือ
00:03:1100:03:16แคนนาดาหรือทางยุโรปแล้วก็จะพบทางเอเชีย
00:03:1600:03:20ได้บ้างบางประเทศเช่นประเทศจีนมองโกเลีย
00:03:2000:03:23หรืออินเดียตอนเหนือนะครับซึ่งมีอากาศ
00:03:2300:03:26หนาวหน่อยนะครับแล้วก็จะพบสามารถจะพบโรค
00:03:2600:03:29นี้ได้ครับใครคือกลุ่มเสี่ยงที่จะเป็นโรค
00:03:3000:03:35แรมปกติโลกเนี้ยสามารถจะพบได้ทั้งในสุนัข
00:03:3500:03:39แมวแล้วก็พบในสัตว์ป่าอื่นๆนะครับเช่นหนู
00:03:3900:03:43กระรอกกวางนะครับเพราะฉะนั้นคนที่เลี้ยง
00:03:4300:03:48สุนัขแมวถ้าเอ่อสุนัขหรือแมวมีเชื้อแล้ว
00:03:4800:03:53มีเห็บก็อาจจะถูกเอ่อเห็บกัดเห็บมีเชื้อ
00:03:5300:03:56กัดได้หรือคนอีกกลุ่มหนึ่งคือกลุ่มที่ไป
00:03:5600:04:00เดินดูท่องเที่ยวตามธรรมชาตินะครับในตาม
00:04:0000:04:04บริเวณป่าเนี่ยอาจจะมีเห็บเกาะมาได้นะ
00:04:0400:04:06ครับซึ่งเห็บพวกเนี้ยเวลาที่มันเปลี่ยน
00:04:0600:04:09ระยะเนี่ยมันมักจะไปเกาะอยู่ตามยอดหญ้านะ
00:04:1000:04:12ครับเพราะฉะนั้นเวลาที่เราเดินไปเนี่ยมัน
00:04:1200:04:15ก็อาจจะติดมาตกับตามรองเท้าตามกางเกงพวก
00:04:1500:04:18เนี้ยแล้วมันจะต่ายเข้ามาในตัวเราแล้วมัน
00:04:1800:04:21ก็จะกินเลือดเราแล้วมันก็จะถ่ายทอดเชื้อ
00:04:2100:04:23สู่เราเนื่องจากเมืองไทยเนี่ยเรายังไม่พบ
00:04:2300:04:28ทั้งเชื้อและตัวแมงพาหะงั้นคนไข้ที่เอ่อ
00:04:2800:04:31น่าสงสัยก็คือคนไข้ที่ไปในแหล่งระบาดมา
00:04:3100:04:34ก่อนซึ่งอาจจะต้องให้ข้อมูลกับแพทย์ว่า
00:04:3400:04:38เอ่อตัวเองได้เดินทางไปยุโรปไปทางเอ่อ
00:04:3800:04:41อเมริกาที่มีการระบาดของโรครามดีซีสนะ
00:04:4200:04:44ครับแล้วก็คุณหมอก็อาจจะได้
00:04:4400:04:48เอ่อดูว่าเอ่อได้ติดโรคนี้มาจากแหล่ง
00:04:4800:04:51ระบาดหรือเปล่านะครับทำไมเห็บจึงเป็นพาหะ
00:04:5100:04:55ของโรคนี้คะก็คือมันมีความจำเพาะของการ
00:04:5500:04:59เจริญระหว่างตัวเชื้อกับตัวเอ่อพาหัสหะนำ
00:05:0000:05:04โรคเช่นเอ่อเชื้อไข้เลือดออกก็จะมีความ
00:05:0400:05:09จำเพาะกับเอ่อยุงลายใช่มั้ยครับเชื้อตัว
00:05:0900:05:13โรครามดีซีสก็จะมีความจำเพาะกับตัวเห็บ
00:05:1300:05:15เช่นเดียวกันนะครับเพราะว่ามันจะต้องมี
00:05:1500:05:18การเจริญในตัวแมลงซึ่งมันมีปัจจัยต่างๆ
00:05:1800:05:22ที่เกื้อหนุนกันให้ตัวเชื้อสามารถเจริญใน
00:05:2200:05:26แมลงหรือแมงพาหะได้ค่ะโรกแรมมีกี่ระยะ
00:05:2600:05:31คะอาการเนี่ยมันอาจจะเริ่มเริ่มตั้งแต่
00:05:3100:05:34ตอนที่ถูกเห็บกัดนะครับมันจะมีลักษณะแดง
00:05:3400:05:38กระจายออกไปนะครับแล้วมันมีอาการไม่ค่อย
00:05:3800:05:43จำเพาะหรือว่าจะแบ่งระยะไม่ชัดเจนขึ้น
00:05:4300:05:45อยู่กับการจะจะปริมาณเชื้อที่เราได้รับ
00:05:4500:05:49แล้วก็การตอบสนองของภูมิคุ้มกันของร่าง
00:05:4900:05:52กายของเรานะครับอาบเชื้อมันอาจจะอยู่
00:05:5200:05:55ประมาณเป็นสัปดาห์หรือเป็นเดือนถึงแสดง
00:05:5500:05:59อาการก็ได้นะครับอาการอาจจะไม่มากเช่นปวด
00:05:5900:06:04เมื่อยตัวปวดศีรษะหรืออาการรุนแรงถึงขั้น
00:06:0400:06:05เป็น
00:06:0500:06:10อัมพาตเป็นอัมพาตหรือว่ามีการเอ่อลักษณะ
00:06:1000:06:13ของการล้มเหลวของการทำงานของหัวใจก็ได้นะ
00:06:1300:06:17ครับจากที่เห็นบางคนป่วยจากโรครามเป็นปี
00:06:1700:06:21เลยเกิดขึ้นจากอะไรคะก็ก็อย่างที่บอกว่า
00:06:2100:06:24มันขึ้นอยู่กับปัจจัยหลายอย่างนะครับว่า
00:06:2400:06:28เราอาจจะได้รับเชื้อหรือหรือตัวพาหะนั้น
00:06:2800:06:32มีเชื้อมากน้อยแค่ไหนนะครับมันเอ่ออุร่าง
00:06:3200:06:36กายของเราตอบสนองมีมีภูมิคุ้มกันอาจจะมี
00:06:3600:06:39ภูมิคุ้มกันกับเชื้ออยู่แล้วหรือเปล่านะ
00:06:3900:06:42ครับเราก็จะเอ่อโอกาสที่เชื้อมันจะทำให้
00:06:4200:06:45เราเอ่อได้รับอันตรายเนี่ยมันอาจจะน้อย
00:06:4500:06:48หรือว่าคนที่ไม่มีภูมิคุ้มกันเลยอาจจะมี
00:06:4800:06:52อาการรุนแรงได้มากขึ้นนะครับโรครามรักษา
00:06:5200:06:56ได้อย่างไรคะการรักษาจริงๆเราเรามียา
00:06:5600:07:00ปฏิชีวนะสำหรับค่าเชื้อพวกนี้อยู่แล้ว
00:07:0000:07:04ปัญหาของคนไทยคือแพทย์อาจจะนึกไม่ถึงว่า
00:07:0400:07:07ได้รับเชื้ออันนี้มาเพราะฉะนั้นข้อมูลที่
00:07:0700:07:11สำคัญก็คือต้องแจ้งแพทย์ว่าเราได้เดินทาง
00:07:1100:07:14ในเข้าไปในแหล่งระบาดนะครับถ้าการ
00:07:1400:07:18วินิจฉัยเร็วการรักษาก็เร็วเรื่องยา
00:07:1800:07:20ปฏิชีวนะมันมีหลายตัวสำหรับค่าเชื้อพวก
00:07:2100:07:24นี้แล้วก็ได้ผลดีอยู่แล้วนะครับถ้าถ้าได้
00:07:2400:07:28รับการรักษาที่เร็วก็คนไข้ก็มักจะหายขาด
00:07:2800:07:31ครับโรครามจะรุนแรงหรือไม่ขึ้นอยู่กับตัว
00:07:3100:07:36บุคคลใช่หรือไม่คะมันก็จะค่อยๆมีอาการ
00:07:3600:07:40ขึ้นมาเรื่อยๆนะครับแล้วก็แล้วแต่ก็ก็แต่
00:07:4000:07:43ละคนก็จะมีการตอบสนองที่แตกต่างกันแล้ว
00:07:4300:07:45ขึ้นอยู่กับปริมาณของเชื้อที่เราได้รับ
00:07:4500:07:49ด้วยอ่ะครับถ้าถูกเห็บกัดในไทยควรต้อง
00:07:4900:07:53ระวังอะไรถ้าเห็บกัดในบ้านเราเนี่ยเรายัง
00:07:5300:07:56ไม่มีหลักฐานชัดเจนว่าเห็บบ้านเราเนี่ยนำ
00:07:5600:08:00โรคมาสู่คนนะครับมันจะมี
00:08:0000:08:04เอ่อการสงสัยบ้างเล็กน้อยแต่ว่ายังไม่มี
00:08:0400:08:06หลักฐานทางวิทยาศาสตร์ว่านำโลคอันเนี้ย
00:08:0700:08:09เชื้อโรคเนี่ยไม่ไม่ได้หมายถึงโรคที่ก่อ
00:08:0900:08:13โรครามดีซีสนะครับโรคอื่นๆนะครับเราเริ่ม
00:08:1300:08:16มีการศึกษากันมากขึ้นนะครับว่าพบเชื้อโรค
00:08:1600:08:18บางอย่างในตัวเห็บนะครับเพราะฉะนั้น
00:08:1800:08:21เอ่อก็อาจจะ
00:08:2100:08:26ต้องช่วงที่เราสงสัยเนี่ยอาจจะต้องดูการ
00:08:2600:08:28การตรวจดูว่าเชื้อที่เราได้รับนเป็นเชื้อ
00:08:2800:08:32อะไรนะนะครับแต่ทางที่ดีที่สุดคือการป้อง
00:08:3200:08:36กันตัวไม่ให้มีกะถูกเห็บกัดจากการที่เรา
00:08:3600:08:39ไปคุกคีอยู่กับสัตว์หรือว่าเราไปท่อง
00:08:3900:08:43เที่ยวนะครับการป้องกันง่ายๆเลยก็คือการ
00:08:4300:08:47สวมเอ่อเสื้อผ้ารองเท้าให้มิดชิดนะครับ
00:08:4700:08:52อีกอันนึงก็คือการใช้สารไล่แมลงต่างๆนะ
00:08:5200:08:54ครับที่เราใช้ไล่ยุงไล่อะไรอย่างเงี้ยใช้
00:08:5400:08:58ได้ผลเหมือนกันจะทาทั้งตัวตัวของเราเอง
00:08:5800:09:01หรือว่าฉีดพ่นไปบนบริเวณรองเท้าเสื้อผ้า
00:09:0100:09:05ของเราก็จะช่วยป้องกันไม่ให้แมลงติดกลับ
00:09:0500:09:08มาจากแหล่งท่องเที่ยวได้ครับนอกจากเห็บ
00:09:0800:09:12แล้วมีแมลงอะไรที่จะต้องระวังบ้างถ้าเรา
00:09:1200:09:15เข้าไปบริเวณป่าเนี่ยสิ่งที่ตัวที่สำคัญ
00:09:1500:09:18ก็คืออาจจะเป็นยุงโดยเฉพาะยุงก้นป่องนะ
00:09:1800:09:22ครับที่นำโรคมาลาเรียนะครับอันนั้นก็จะ
00:09:2200:09:26เป็นตัวนึงที่ถ้าเราไปรับชมาลาเรียชนิด
00:09:2600:09:29รุนแรงมาอาจจะทำให้เสียชีวิตได้การป้อง
00:09:2900:09:32กันใช้วิธีเดียวกันเลยนะครับก็คือใช้ฉีด
00:09:3200:09:38พ่นพ่นด้วยสารเคมีไล่แมลงนะครับหรือเวลา
00:09:3800:09:43เราต้องนอนในป่าจริงๆการใช้มุ้งที่มีตา
00:09:4300:09:47ข่ายที่มันไม่ไม่ใหญ่เกินไปนะครับก็จะ
00:09:4700:09:50ช่วยในการป้องกันตัวเรานะครับแล้วหลังจาก
00:09:5000:09:54ที่เรากลับมาบ้านก็สังเกตอาการตัวเองนะ
00:09:5400:09:58ครับถ้ามีไข้มีเอ่ออาการไข้หนาวสั่นอะไร
00:09:5800:10:01พวกเนี้ยเนี่ยก็ต้องรีบไปพบแพทย์เพื่อรับ
00:10:0100:10:04การตรวจรักษาแล้วที่สำคัญต้องแจ้งแพทย์
00:10:0400:10:08ว่าเราได้เดินทางไปที่ไหนมามาด้วยนะครับ
00:10:0800:10:10อยากให้คุณหมออธิบายเกี่ยวกับเห็บชนิดไหน
00:10:1000:10:14ที่ทำให้เกิดโรคแรามเห็บที่เป็นพาหะนำโรค
00:10:1400:10:17ราม disease เนี่ยเราเรียกว่ามันเป็น
00:10:1700:10:20กลุ่มของเห็บแข็งเห็บเนี่ยปกติถ้าเราแบ่ง
00:10:2000:10:23เป็นมันจะแบ่งเป็น 2 กลุ่มใหญ่ๆก็คือเห็บ
00:10:2300:10:26แข็งกับเห็บอ่อนเห็บอ่อนก็นำโลคเหมือนกัน
00:10:2600:10:28นะครับแต่เราจะพบน้อยกว่าและเห็บแข็งก็
00:10:2800:10:32ยังยังแบ่งเป็นหลายชนิดนะครับโดยเห็บแข็ง
00:10:3200:10:37ที่นำโรครามซสเนี่ยลักษณะปากมันจะยาวนะ
00:10:3700:10:40ครับแต่ว่าเห็บแข็งที่พบในบ้านเราเนี่ย
00:10:4000:10:43ปากมันจะสั้นกว่าเพราะฉะนั้นเรายังไม่พบ
00:10:4300:10:46ว่าเห็บแข็งในบ้านหลังลเนี่ยสามารถจะนำ
00:10:4600:10:50โรคราม disease ได้ครับอยากให้คุณหมอฝาก
00:10:5000:10:54ให้ห่างไกลจากโรครามถ้าเราจะจำเป็นจะต้อง
00:10:5400:10:58เดินทางไปในไปท่องเที่ยวตามที่ต่างๆนะ
00:10:5800:11:03ครับสิ่งสำคัญคือป้องกันไม่ให้ถูกแมลง
00:11:0300:11:08หรือแมงต่างๆกัดก็คือการสวมเสื้อผ้ามิด
00:11:0800:11:13ชิดนะครับแล้วก็ฉีดสารป้องกันแมลงนะครับ
00:11:1300:11:17ซึ่งถ้าเราไปซื้อตามเอ่อร้านต่างๆเนี่ย
00:11:1700:11:21มันจะมีคำว่า deet T นะครับก็คือดเนี่ย
00:11:2100:11:24มันมีเปอร์เซ็นต์ต่างกันป้องกันได้ประมาณ
00:11:2400:11:266-8 ชมเพราะฉะนั้นไม่ใช่ฉีดครั้งเดียวจะ
00:11:2600:11:29ป้องกันได้ทั้งวันนะครับเพงั้นถ้าเรา
00:11:2900:11:33ประมาณ 6 ชมฉีดซ้ำอีกครั้งนึงได้เวลาฉีด
00:11:3300:11:38หรือทาเนี่ยขอให้ทาแล้วอ่าละเลงให้ทั่ว
00:11:3800:11:42บางคนคิดว่าฉีดแล้วกลิ่นมันไปไล่แมลงไม่
00:11:4200:11:45ใช่นะครับตัวสารเนี่ยมันจะไปเคลือบพิว
00:11:4500:11:49หนังเฉพาะบริเวณที่เราทาไปเพราะฉะนั้นถ้า
00:11:4900:11:50เรา
00:11:5000:11:54เอ่อฉีดอย่างเดียวจะป้องกันไม่ได้เพนั้น
00:11:5400:11:57ก็ต้องทาให้ทั่วๆนะครับบริเวณที่เราจะ
00:11:5700:12:00ต้องอาจจะถูกแมลงกัดเช่นเช่นแขนขาต่างๆนะ
00:12:0000:12:04ครับแต่ว่าในเด็กเล็กๆเราจะไม่นิยมให้ใช้
00:12:0400:12:08สารพวกดมันจะมีเด็กที่ต่ำกว่า 2 ขวบอย่า
00:12:0800:12:11อย่าทานะครับอางที่ดีก็อาจจะเลี่ยงไปใช้
00:12:1100:12:15สารที่สกัดจากสมุนไพรต่างๆนะครับเช่น
00:12:1500:12:18กลุ่มของตะไคร้หอมอะไรพวกเนี้ยนะครับก็
00:12:1800:12:21ช่วยได้แต่พวกนั้นอาจจะเอ่อระยะเวลาในการ
00:12:2100:12:23ป้องกันแทนที่จะเป็น 6 หรือ 8 ช่วโมงอาจ
00:12:2300:12:27จะ 3-4 ชมงนะครับก็อาจจะต้องทาบ่อยกว่า
00:12:2700:12:30เดิมนิดนึงแล้วก็โดยเฉพาะตัวเห็บเนี่ย
00:12:3000:12:35กลับมาบ้านดูสังเกตดูซิว่ามีอะไรเกาะอยู่
00:12:3500:12:38ตามร่างกายหรือเปล่าเพราะว่าเห็บเนี่ยมัน
00:12:3800:12:40จะเกาะกับเรานานแต่ว่าตอนที่มันเกาะเนี่ย
00:12:4000:12:43ตัวมันอาจจะเล็กอ่าก็ดูสังเกตดูแล้ว
00:12:4300:12:46สังเกตตามเสื้อผ้ารองเ้าวดูนะครับว่ามี
00:12:4600:12:48ตัวตัวอ่อนของเห็บหรือเปล่าแล้วเสื้อผ้า
00:12:4800:12:52พวกเนี้ยพอเราคิดว่าโอเคใส่จากการท่อง
00:12:5200:12:55เที่ยวแล้วมาซักแล้วให้มันโดนความร้อนโดย
00:12:5500:12:57การอบสักหน่อยก็จะดีนะครับอาจจะอบที่
00:12:5800:13:01ประมาณ 70 องศาที่จะฆ่ามันเพื่อแน่ใจว่า
00:13:0100:13:05ไม่มีเห็บติดกลับมา
00:13:0500:13:09[เพลง]
00:13:0900:13:13ครับ TNN Health เราจะรวบรวมความรู้ทาง
00:13:1300:13:16ด้านสุขภาพจากแหล่งข้อมูลที่น่าเชื่อถือ
00:13:1600:13:19พร้อมเกาะติดความเคลื่อนไหวจากทุกประเด็น
00:13:2000:13:24สุขภาพรอบโลกสะท้อนผ่านความคิดมุมมองของ
00:13:2400:13:26แพทย์ผู้เชี่ยวชาญและองค์ความรู้ทางด้าน
00:13:2600:13:30ต่างๆ tn and Health เข้าถึงทุกสาระ
00:13:3000:13:33สุขภาพเสริมภูมิคุ้มกันรู้ทัน
00:13:3300:13:57[เพลง]
00:13:5700:14:01โลกเ