การรักษาภาวะแฟนโทสเมียมีวิธีใดบ้าง และมีประสิทธิภาพแค่ไหน

แฟนโทสเมีย (Phantosmia) ภาวะได้กลิ่นที่ไม่มีอยู่จริง | พบหมอมหิดล [by Mahidol Channel]

จากช่อง : Mahidol Channel มหิดล แชนแนล


ดูคำบรรยาย / View Transcript
00:00:0100:00:03เคยไหมครับ เวลาที่เราอยู่ในห้องคนเดียว
00:00:0300:00:06แล้วเราได้กลิ่นผิดปกติ อย่างเช่น
00:00:0600:00:08กลิ่นควันธูป กลิ่นควันบุหรี่
00:00:0800:00:10แต่ว่าต้นตอของกลิ่นนั้นมันไม่มีอยู่จริง
00:00:1000:00:13ท่านไม่ได้กำลังเผชิญกับสิ่งลี้ลับนะครับ
00:00:1300:00:16แต่ว่าท่านกำลังมีความเสี่ยงที่จะเกิด ภาวะแฟนโทสเมีย (Phantosmia)
00:00:1600:00:20หรือภาวะที่จมูกรับกลิ่นที่มันไม่มีอยู่จริง
00:00:2000:00:23[เสียงดนตรี]
00:00:2300:00:27ภาวะแฟนโทสเมีย ก็คือภาวะที่จมูกได้รับกลิ่นผิดปกติ
00:00:2700:00:30แต่ว่าไม่สามารถหาต้นตอของกลิ่นนั้นได้
00:00:3000:00:33กลิ่นที่ผู้ป่วยที่มีภาวะแฟนโทสเมีย จะได้กลิ่นนะครับ
00:00:3300:00:35อย่างเช่น กลิ่นเหม็นเน่าคล้ายกลิ่นอุจจาระ
00:00:3500:00:36กลิ่นเหม็นไหม้
00:00:3600:00:38กลิ่นควันธูป กลิ่นควันบุหรี่
00:00:3800:00:39หรือว่าเป็นกลิ่นสารเคมี
00:00:3900:00:41สาเหตุของการเกิดภาวะแฟนโทสเมีย
00:00:4100:00:43ปัจจุบันยังไม่ทราบสาเหตุชัดเจนนะครับ
00:00:4300:00:46เชื่อว่าสัมพันธ์กับสาเหตุดังต่อไปนี้นะครับ
00:00:4600:00:49ข้อที่ 1 ก็คือสาเหตุจากการเกิดอุบัติเหตุ
00:00:4900:00:53กระทบกระเทือนบริเวณศีรษะและสมอง
00:00:5300:00:54อย่างที่ 2 ก็คือ
00:00:5400:00:58อาจจะเกิดตามหลังจาก การติดเชื้อบริเวณทางเดินหายใจส่วนบน
00:00:5800:01:00เช่น การติดเชื้อโควิดมาก่อนอะไรอย่างนี้ครับ
00:01:0000:01:03ก็อาจจะทำให้เกิดภาวะแฟนโทสเมียตามหลังได้
00:01:0300:01:08อย่างที่ 3 ก็คือเป็นความผิดปกติของสมอง และระบบประสาทเอง
00:01:0800:01:11อย่างเช่น เนื้องอกสมอง ภาวะสมองอักเสบ
00:01:1100:01:12ภาวะลมชัก
00:01:1200:01:14ผลข้างเคียงจากการผ่าตัดสมองนะครับ
00:01:1400:01:16หรือว่าเป็นโรคความเสื่อมของสมองเอง
00:01:1600:01:19อย่างเช่น โรคพาร์กินสัน หรืออัลไซเมอร์
00:01:1900:01:22อย่างที่ 4 อาจจะเป็นปัญหาจากโรคทางจิตเวช
00:01:2200:01:23อย่างเช่น โรคจิตเภท หรือโรคซึมเศร้า
00:01:2400:01:27อย่างที่ 5 ปัญหาที่เราสูดดมสารพิษ ในอากาศเป็นเวลานาน
00:01:2800:01:29อย่างเช่น ยาฆ่าแมลง
00:01:2900:01:31บางคนก็เดือนสองเดือนก็หาย
00:01:3100:01:34แต่บางคนนี่ เป็นหลายปีแล้วก็ไม่หายสักทีนึง
00:01:3400:01:37ดังนั้น ถ้าหากว่าภาวะนี้เกิดเป็นเวลานาน
00:01:3700:01:38ก็จะทำให้เบื่ออาหาร น้ำหนักลด
00:01:3900:01:40แล้วก็ถ้าหากว่าเป็นในระยะยาวนี่
00:01:4000:01:43ก็จะส่งผลต่อความมั่นใจในการเข้าสังคม
00:01:4300:01:45ไม่กล้าออกไปรับประทานอาหารกับใคร
00:01:4500:01:47ก็ส่งผลระยะยาวได้ครับ
00:01:4700:01:50[เสียงดนตรี]
00:01:5000:01:54กลุ่มคนไข้ที่เขาทราบเอง ว่าเป็นภาวะความผิดปกติ
00:01:5400:01:57อย่างเช่น ได้กลิ่นควันบุหรี่หรือว่ากลิ่นธูป
00:01:5700:02:01แต่เขาแน่ใจว่าต้นตอของกลิ่นนั้น มันไม่มีอยู่จริงแน่ ๆ
00:02:0100:02:02ก็มาหาหมอหูคอจมูก
00:02:0200:02:04เพื่อที่จะหาสาเหตุว่ามันเกิดจากอะไร
00:02:0400:02:08หรือว่าในบางกรณี เขาไม่รู้ตัวว่ามันเป็นภาวะผิดปกติ
00:02:0800:02:10อย่างเช่นตัวอย่างคนไข้ที่หมอเคยเจอนี่
00:02:1000:02:13คนไข้ได้กลิ่นสารเคมีอยู่ในบ้านตลอดเวลา
00:02:1300:02:18แล้วคนไข้คิดว่า ข้างบ้านเป็นโรงงานผลิตยาบ้า
00:02:1800:02:19จะแจ้งตำรวจแล้ว
00:02:1900:02:23แต่ว่าญาติคนไข้คิดว่าต้นตอของกลิ่น มันไม่มีอยู่จริงแน่ ๆ
00:02:2300:02:27จึงพาคนไข้มาตรวจหาสาเหตุ ว่ามันมีความผิดปกติอะไร
00:02:2700:02:31แล้วก็พบว่าคนไข้กำลังมีภาวะแฟนโทสเมียอยู่
00:02:3100:02:35[เสียงดนตรี]
00:02:3500:02:38ปัจจุบันเนื่องจาก เรายังไม่ทราบสาเหตุชัดเจน
00:02:3800:02:41ว่าปัญหาของภาวะแฟนโทสเมียเกิดจากอะไร
00:02:4100:02:46ดังนั้น จึงไม่มีการรักษาใด ที่การันตีได้ 100% ว่าจะรักษา
00:02:4600:02:49แล้วทำให้ภาวะแฟนโทสเมียหายขาดได้
00:02:4900:02:53แต่ว่ามีการติดตาม ผู้ป่วยที่มีภาวะแฟนโทสเมีย
00:02:5300:02:56ติดตามระยะยาว พบว่าหายได้เองมากกว่า 50%
00:02:5600:03:00แล้วก็ในปัจจุบันมีวิธีการรักษา โดยการผ่าตัดส่องกล้อง
00:03:0000:03:02แล้วก็ส่องกล้องในโพรงจมูก
00:03:0200:03:05แล้วก็เอาเยื่อบุผิวรับกลิ่นในโพรงจมูกออก
00:03:0500:03:08การรักษานี้ประสบความสำเร็จค่อนข้างสูง
00:03:0800:03:11แต่่ว่าผลข้างเคียงจะค่อนข้างมาก
00:03:1100:03:13ดังนั้นแนะนำปรึกษาหมอหูคอจมูก
00:03:1300:03:17เพื่อที่จะเลือกแนวทางการรักษา ที่เหมาะสมที่สุดกับท่านต่อไปครับ
00:03:1700:03:21[เสียงดนตรี]
00:03:2100:03:22ภาวะแฟนโทสเมีย
00:03:2200:03:25ถ้าหากว่าเกิดอาการร่วมกับอาการอย่างอื่น
00:03:2500:03:27อย่างเช่น มีเลือดกำเดาไหล
00:03:2700:03:29มีเบื่ออาหาร น้ำหนักลดนะครับ
00:03:2900:03:32หรือว่ามีความผิดปกติของระบบประสาทอย่างอื่น
00:03:3200:03:34แนะนำให้มาพบแพทย์เพื่อหาสาเหตุ
00:03:3400:03:37เพราะว่าต้นตอของการเกิดภาวะแฟนโทสเมียนี่
00:03:3700:03:40อาจจะเป็นภาวะร้ายแรงก็ได้ อย่างเช่น เนื้องอกในจมูก
00:03:4000:03:41หรือว่าเนื้องอกในสมองครับ
00:03:4200:03:44แนะนำว่าให้มาตรวจกับหมอหูคอจมูก
00:03:4400:03:46เพื่อหาสาเหตุที่แน่นอนให้ชัดเจนดีกว่าครับ
00:03:4600:03:54[เสียงดนตรี]
00:03:5400:03:57ถ้าคุณมีปัญหาสุขภาพ อย่าลืมมาพบหมอกันนะครับ
00:03:5700:03:59ความรู้ทำให้ทุกอย่างเป็นไปได้
00:03:5900:04:01มหาวิทยาลัยมหิดล
00:04:0100:04:02ปัญญาของแผ่นดิน